Η ακρίβεια συνεχίζει να επιβαρύνει τα ελληνικά νοικοκυριά και να επηρεάζει τις καθημερινές επιλογές τους στις αγορές. Οι καταναλωτές στρέφονται σε πιο οικονομικές λύσεις, αναζητούν προσφορές και συγκρίνουν τις τιμές για να μειώσουν το κόστος.

Η νέα έρευνα της Circana δείχνει πως το 74% των καταναλωτών αντιμετωπίζει δυσκολίες στη διαχείριση των οικονομικών του ή ενεργεί με ιδιαίτερη προσοχή. Την ίδια ώρα, η μέση μηνιαία δαπάνη για αγορές από το σούπερ μάρκετ φτάνει τα 347 ευρώ.

Οι αγοραστικές επιλογές επηρεάζονται παράλληλα από την τεχνολογία. Οι καταναλωτές αναζητούν κουπόνια σε εφαρμογές και συγκρίνουν τιμές στο διαδίκτυο, ενώ συνδυάζουν όλο και συχνότερα τις αγορές σε φυσικά καταστήματα με τις ηλεκτρονικές.

Τα στοιχεία προέρχονται από δύο έρευνες που παρουσιάστηκαν στον πολυχώρο ΔΑΪΣ, στο ECR GATHERING 2026 – Decoding Shopper Behavior Together. Πρόκειται για τη μελέτη της Circana «Κατανάλωση σε Μετάβαση: Οι Δυνάμεις που Διαμορφώνουν το Αύριο της Αγοράς» και την έρευνα της Brands Mirror «Omni channel Shopper Journey Research: Η Νέα Αγοραστική Διαδρομή στην Εποχή του Phygital».

Το 74% δίνει προσοχή σε κάθε ευρώ – Μόλις 3,89/10 η οικονομική ασφάλεια

Η πίεση στα οικονομικά εξακολουθεί να αποτελεί σταθερό στοιχείο της καθημερινότητας για τα ελληνικά νοικοκυριά.

Μόλις 3,89 στα 10 είναι ο μέσος δείκτης οικονομικής ασφάλειας, ενώ σύμφωνα με την Circana, το 74% των καταναλωτών δηλώνει ότι δυσκολεύεται να διαχειριστεί τα οικονομικά του ή τα προσέχει ιδιαίτερα.

Την επίδραση του κόστους ζωής αναδεικνύει και το γεγονός ότι το 57% ανησυχεί για τη σχέση ανάμεσα στους μισθούς και τις δαπάνες διαβίωσης. Σημαντικό βάρος στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς έχουν και τα έξοδα στέγασης.

Για να προστατεύσουν τον οικογενειακό προϋπολογισμό, πολλοί καταναλωτές περικόπτουν δαπάνες που δεν θεωρούν αναγκαίες, μεταξύ των οποίων η ψυχαγωγία και η ένδυση.

347 ευρώ τον μήνα στο σούπερ μάρκετ – Περισσότερα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας

Το κόστος έχει αναδειχθεί σε καθοριστικό παράγοντα τόσο για την επιλογή καταστήματος όσο και για την επιλογή προϊόντων.

Πριν οργανώσουν τις αγορές τους, οι καταναλωτές εξετάζουν τις προσφορές και συγκρίνουν τιμές ανά τεμάχιο, λίτρο ή κιλό.

Η προτίμηση στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας ενισχύεται, καθώς το 63% των καταναλωτών τα αγοράζει συχνά.

Η εξοικονόμηση χρημάτων είναι ο βασικός λόγος για αυτή την επιλογή, χωρίς όμως να έχει οδηγήσει τους καταναλωτές στην εγκατάλειψη των επώνυμων προϊόντων.

Στα 347 ευρώ ανέρχεται η μέση μηνιαία δαπάνη για αγορές από το σούπερ μάρκετ. Οι αλυσίδες του κλάδου συγκεντρώνουν 4,48 στα 7 στην εμπιστοσύνη, επίδοση υψηλότερη από κάθε άλλο κλάδο λιανεμπορίου που συμπεριλήφθηκε στην έρευνα.

Διακοπές σχεδιάζει το 60% παρά το αυξημένο κόστος ζωής

Παρά τις δυσκολίες στην οικονομία, οι Έλληνες εξακολουθούν να θέλουν να διατηρήσουν την κοινωνική τους ζωή.

Η Circana καταγράφει ότι το 60% των καταναλωτών σκοπεύει να κάνει διακοπές το 2026.

Κατά μέσο όρο, οι καταναλωτές τρώνε εκτός σπιτιού 4,3 φορές και επισκέπτονται καταστήματα τροφίμων 2,6 φορές την εβδομάδα.

Τα δεδομένα δείχνουν ότι οι καταναλωτές εξακολουθούν να εκτιμούν τις προσωπικές εμπειρίες και τις δραστηριότητες αναψυχής, παρότι προσπαθούν να συγκρατήσουν τα έξοδά τους.

Ηλεκτρονικές αγορές ή φυσικά καταστήματα; Οι επιλογές των Ελλήνων

Σύμφωνα με την έρευνα της Brands Mirror, η αγοραστική συμπεριφορά μεταβάλλεται: το φυσικό κατάστημα και το ηλεκτρονικό εμπόριο χρησιμοποιούνται ολοένα περισσότερο ως συμπληρωματικά κανάλια.

Η κατανομή των καταναλωτών έχει ως εξής:

  • 40,3% μοιράζει ισόρροπα τις αγορές του ανάμεσα σε φυσικά και ηλεκτρονικά καταστήματα.
  • 36,3% επιλέγει κυρίως να ψωνίζει σε φυσικά καταστήματα.
  • 23,3% στρέφεται κατά κύριο λόγο στις online αγορές.

Ενδεικτικό της σύνδεσης των δύο καναλιών είναι ότι το 86,2% έχει χρησιμοποιήσει και τα δύο σε διαφορετικά στάδια της ίδιας αγοραστικής διαδρομής.

Για παράδειγμα, κάποιος μπορεί πρώτα να ενημερωθεί στο διαδίκτυο και να συγκρίνει τιμές, πριν καταλήξει να αγοράσει το προϊόν από φυσικό κατάστημα.

Αυτός ο συνδυασμός ψηφιακής και φυσικής εμπειρίας είναι γνωστός ως phygital λιανεμπόριο.

Οι τρόποι με τους οποίους ολοκληρώνονται οι αγορές

Οι διαδρομές που ακολουθούν οι καταναλωτές ώσπου να προχωρήσουν σε μια αγορά διαφέρουν, όπως καταγράφει η έρευνα.

Χωρίς να προηγηθεί έρευνα, το 33,7% αγόρασε απευθείας από φυσικό κατάστημα. Αντίστοιχα, το 9,2% πραγματοποίησε αμέσως ηλεκτρονική αγορά.

Online αναζήτηση πληροφοριών και ολοκλήρωση της αγοράς μέσω διαδικτύου επέλεξε το 27,7%.

Συνδυασμό των δύο καναλιών ακολούθησε ένα ακόμη 28,3%. Συχνότερα, η διαδρομή περιλάμβανε αναζήτηση στο διαδίκτυο και αγορά σε φυσικό κατάστημα, πρακτική που ονομάζεται ROPO (Research Online, Purchase Offline).

Τι καθορίζει τις αγορές – Η τιμή προηγείται με 92%

Ως σημαντικότερο κριτήριο για την επιλογή προϊόντων αναδεικνύεται η τιμή, σύμφωνα με την έρευνα της Brands Mirror.

Τα βασικά στοιχεία που επηρεάζουν την αγορά είναι:

  • Τιμή: 92%
  • Προσφορές: 79,1%
  • Κριτικές καταναλωτών: 42,3%
  • Ευκολία αγοράς και παράδοσης: 29,7%
  • Διαθεσιμότητα: 24,3%
  • Προγράμματα πιστότητας: 17,7%
  • Αγοραστική εμπειρία: 14,9%

Κατά την απόφαση για επαναγορά, τιμές και προσφορές συγκεντρώνουν 78%, η εξυπηρέτηση 42,3%, η ευκολία της διαδικασίας 31,7% και η ταχύτητα 21,4%.

Οι καταναλωτές εξακολουθούν να επιλέγουν το φυσικό κατάστημα για τα τρόφιμα

Η ανάπτυξη των ηλεκτρονικών αγορών δεν έχει εξαλείψει τη σημασία της άμεσης επαφής με τα προϊόντα, ειδικά όταν πρόκειται για τρόφιμα.

Το 45% των καταναλωτών κάνει έρευνα αγοράς για τρόφιμα μέσα στο φυσικό κατάστημα, ενώ το 31% ενημερώνεται και online και offline.

Αποκλειστικά στο διαδίκτυο αναζητά πληροφορίες για τα τρόφιμα που θέλει να αγοράσει μόλις το 24%.

Επομένως, η δυνατότητα εξέτασης και θέασης ενός προϊόντος εξακολουθεί να διαμορφώνει σε μεγάλο βαθμό τις καταναλωτικές επιλογές.

Έξι στους δέκα χρησιμοποιούν εφαρμογές καταστημάτων – Κυριαρχούν τα κουπόνια

Οι εφαρμογές του λιανεμπορίου γίνονται ολοένα πιο δημοφιλείς, κυρίως χάρη στις δυνατότητες εξοικονόμησης που προσφέρουν.

Όπως προκύπτει από την Brands Mirror, το 65,6% χρησιμοποιεί έστω περιστασιακά εφαρμογές καταστημάτων, ενώ συχνή χρήση κάνει το 23,6%.

Πρώτη σε δημοτικότητα είναι η ενεργοποίηση κουπονιών και προσφορών, την οποία επιλέγει το 58%.

Πριν από την επίσκεψη στο κατάστημα τις χρησιμοποιεί το 33,1%, για αγορές και κάρτα πιστότητας το 28,3%, για ενέργειες μετά την αγορά το 24,6% και εντός του καταστήματος το 21,7%.

Επιπλέον, το 38,2% πιστεύει ότι οι εφαρμογές συμβάλλουν πολύ ή πάρα πολύ στη σύνδεση των αγορών από φυσικά καταστήματα με τις ηλεκτρονικές.

Τεχνητή νοημοσύνη στις αγορές: βοήθεια στις προσφορές με επιφυλάξεις

Στις καταναλωτικές συνήθειες αρχίζει σταδιακά να εντάσσεται η τεχνητή νοημοσύνη, κυρίως για την αναζήτηση πληροφοριών και συμφερότερων τιμών.

Η Circana μετρά την εξοικείωση με την τεχνητή νοημοσύνη στο 3,63 στα 5, με τις νεότερες ηλικιακές ομάδες να εμφανίζουν υψηλότερα επίπεδα.

Παρόλα αυτά, από την έρευνα της Brands Mirror προκύπτει ότι παραμένει περιορισμένη η αποδοχή της ως προσωπικού συμβούλου για τις αγορές.

Μόνο το 14% αναφέρει ότι η χρήση της το εξυπηρετεί περισσότερο, ενώ επιφυλακτική στάση κρατά το 29,9% και αρνητική το 12,2%.

Ουδέτερη στάση ή μερική ικανοποίηση δηλώνει το υπόλοιπο 43,9%.

Αξιοσημείωτο είναι ότι το 53,3% επιθυμεί να ξέρει τον λόγο για τον οποίο του προτείνεται ένα προϊόν. Παράλληλα, μόλις το 20,8% αποδέχεται την αυτόματη ή επαναλαμβανόμενη αγορά βασικών αγαθών με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης.

Πότε έχουν αξία για τους καταναλωτές οι εξατομικευμένες προσφορές

Πιο θετική είναι η στάση των καταναλωτών απέναντι στις προσωποποιημένες προτάσεις όταν αυτές συνοδεύονται από άμεσο οικονομικό όφελος.

Για το 65,6%, χρήσιμες είναι οι προτάσεις που εξασφαλίζουν χαμηλότερη τιμή ή κουπόνι, ενώ το 23,2% τις αξιολογεί θετικά όταν λαμβάνουν υπόψη το ιστορικό των προηγούμενων αγορών.

Αν αναζητούν ένα συγκεκριμένο προϊόν, το 46,3% συνήθως αγνοεί τέτοιες προτάσεις. Το ίδιο κάνει το 39,7% όταν τις θεωρεί υπερβολικά διαφημιστικές και το 36,8% όταν δεν καλύπτουν τις πραγματικές του ανάγκες.

Πώς αντιδρούν οι καταναλωτές όταν λείπει προϊόν από το ράφι

Η διαθεσιμότητα παίζει καθοριστικό ρόλο τόσο στην επιλογή προϊόντων όσο και στη διατήρηση της εμπιστοσύνης σε μια μάρκα.

Σύμφωνα με την Brands Mirror, όταν ένα προϊόν απουσιάζει από το ράφι, στο 42,9% των περιπτώσεων η συγκεκριμένη μάρκα χάνει την πώληση.

Από αυτούς, το 28,5% αγοράζει ανταγωνιστικό προϊόν, ενώ το 14,4% επιλέγει είδος από διαφορετική κατηγορία.

Η αγορά δεν πραγματοποιείται καθόλου σε ένα ακόμη 16,1% των περιπτώσεων. Αντίθετα, το 41% των καταναλωτών περιμένει μέχρι να επανέλθει το προϊόν σε διαθεσιμότητα.

Ανακύκλωση και λιγότερη σπατάλη τροφίμων

Οι έρευνες καταδεικνύουν ότι ενισχύεται η σημασία της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, ιδίως όταν οι πρωτοβουλίες των επιχειρήσεων αποφέρουν μετρήσιμα αποτελέσματα.

Μεταξύ των δράσεων που θεωρούν σημαντικές οι καταναλωτές βρίσκονται η μείωση της χρήσης πλαστικού, η ανακύκλωση και η αντιμετώπιση της σπατάλης τροφίμων.

Συνολικά, τα αποτελέσματα των δύο ερευνών σκιαγραφούν έναν καταναλωτή που προτάσσει την τιμή, επιδιώκει πληρέστερη ενημέρωση και χρησιμοποιεί την τεχνολογία για πιο συμφέρουσες αγορές, διατηρώντας παράλληλα την εμπειρία του φυσικού καταστήματος.