Η άδεια τραπεζοκαθισμάτων προϋποθέτει παραχώρηση κοινόχρηστου χώρου από τον δήμο, με συγκεκριμένα όρια και τέλος. Η αίτηση από μόνη της δεν αρκεί για να αρχίσει η χρήση.
Για τον επαγγελματία, η διαδικασία ξεκινά με αίτηση και δικαιολογητικά και ολοκληρώνεται με την έκδοση της άδειας πριν από τη χρήση. Για τον κάτοικο, ένα πρώτο σημείο ελέγχου είναι ο χάρτης του MyStreet, όπου εμφανίζονται ενεργές παραχωρήσεις και τα όριά τους.
Τι ζητά ο δήμος για την άδεια τραπεζοκαθισμάτων;
Η αίτηση απευθύνεται στον οικείο δήμο και πρέπει να περιγράφει ποιος ζητά τη χρήση, το είδος και τη διεύθυνση της επιχείρησης, αλλά και τη θέση, την έκταση, το είδος και τη διάρκεια της χρήσης που ζητείται.
Στα δικαιολογητικά που καταγράφει το Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών, ο Μίτος, περιλαμβάνονται η άδεια λειτουργίας ή η γνωστοποίηση του καταστήματος υγειονομικού ενδιαφέροντος, ταμειακή απόδειξη με το ΑΦΜ της επιχείρησης, σχέδιο κάτοψης της θέσης και του αιτούμενου χώρου, πρόσφατη δημοτική ενημερότητα και υπεύθυνη δήλωση.
Η κάτοψη έχει πρακτική σημασία: αποτυπώνει τον χώρο που ζητά η επιχείρηση, ώστε να μπορεί να εξεταστεί η επιφάνεια και η θέση του. Ανάλογα με το σημείο, ενδέχεται να χρειαστούν και πρόσθετες εγκρίσεις. Στον Δήμο Αθηναίων, για παράδειγμα, προβλέπονται πρόσθετες εγκρίσεις για ορισμένες περιοχές ή θέσεις κοντά σε αρχαιολογικό χώρο.
Η κατάθεση μπορεί να γίνει δια ζώσης ή ταχυδρομικά, αλλά και ψηφιακά ή με email. Αυτό δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη ότι ολόκληρη η διαδικασία ολοκληρώνεται ηλεκτρονικά: ο Μίτος χαρακτηρίζει την υπηρεσία ως μη παρεχόμενη ψηφιακά.
Πριν από την υποβολή, ο επαγγελματίας μπορεί να ζητήσει από την αρμόδια υπηρεσία του δήμου τον ισχύοντα κανονισμό και την απόφαση για τα τέλη, ώστε να ελέγξει τις απαιτήσεις που αφορούν τη συγκεκριμένη θέση.
Αρκεί η αίτηση για να μπουν τραπέζια;
Όχι. Η διαδικασία περιλαμβάνει έλεγχο των δικαιολογητικών, γνωμοδότηση της αστυνομικής αρχής και αυτοψία τεχνικού κλιμακίου, ώστε να προσδιοριστεί η επιφάνεια που μπορεί να παραχωρηθεί. Ακολουθεί ο προσδιορισμός και η καταβολή του τέλους και έπειτα εκδίδεται η άδεια.
Στην Αθήνα, όταν ένα νέο κατάστημα δεν έχει οριοθετημένο χώρο ή ζητείται αλλαγή χρήσης, το αρμόδιο τμήμα του δήμου συντάσσει νέο πρακτικό οριοθέτησης. Η έκταση που ζητείται επομένως δεν ταυτίζεται αυτομάτως με εκείνη που θα εγκριθεί.
Ο Μίτος καταγράφει εκτιμώμενο χρόνο διαδικασίας έναν μήνα και διάρκεια ισχύος της άδειας ένα έτος. Ο χρόνος είναι εκτίμηση, όχι υπόσχεση ότι κάθε αίτηση θα ολοκληρωθεί μέσα σε αυτό το διάστημα. Η χρήση του χώρου πρέπει να αρχίσει αφού εκδοθεί η άδεια.
Η πράξη χορήγησης αναρτάται στη Διαύγεια, όπως και η δημοτική κανονιστική απόφαση που ορίζει τους χώρους στους οποίους επιτρέπεται η παραχώρηση. Οι δύο πράξεις απαντούν σε διαφορετικά ερωτήματα: η μία αφορά τη συγκεκριμένη άδεια και η άλλη τους γενικούς όρους του δήμου.
Πόσο κοστίζει ο κοινόχρηστος χώρος;
Δεν υπάρχει ενιαία χρέωση για όλα τα πεζοδρόμια της χώρας. Το τέλος το ορίζει το δημοτικό συμβούλιο και συνδέεται με την επιφάνεια, τη θέση και τη διάρκεια της χρήσης. Γι’ αυτό η απόφαση τελών του συγκεκριμένου δήμου είναι απαραίτητη για τον υπολογισμό.
Ένα παράδειγμα δείχνει τη διαφορά ακόμη και μέσα στον ίδιο δήμο. Για το 2026, ο Δήμος Ζίτσας καθόρισε για χρήση πεζοδρομίων, οδών και λοιπών κοινόχρηστων χώρων εντός οικισμού ετήσιο τέλος 3 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο στην Α’ Ζώνη και 1,50 ευρώ στη Β’ Ζώνη.
Με την τιμή της Α’ Ζώνης, παραχώρηση 5 τ.μ. για έναν χρόνο αντιστοιχεί σε 15 ευρώ τέλους χρήσης. Ο υπολογισμός αφορά μόνο τη συγκεκριμένη ζώνη και χρήση, όχι το ποσό που θα πληρώσει μια επιχείρηση σε άλλον δήμο.
Η ίδια απόφαση της Ζίτσας προβλέπει κατάθεση της αίτησης στο πρωτόκολλο του δήμου τουλάχιστον 10 εργάσιμες ημέρες νωρίτερα. Η προθεσμία αφορά τον Δήμο Ζίτσας· ελέγξτε την αντίστοιχη απόφαση του δικού σας δήμου.
Πώς βλέπει ο κάτοικος τα όρια;
Στο MyStreet, ο κάτοικος μπορεί να εντοπίσει το σημείο στον χάρτη και να επιλέξει μια ενεργή καταχώριση. Εμφανίζονται η επωνυμία της επιχείρησης, η χρήση, το εμβαδόν, οι ημερομηνίες έναρξης και λήξης, καθώς και το γεωχωρικό περίγραμμα της παραχώρησης.
Η σύγκριση του περιγράμματος με τον χώρο που καταλαμβάνουν τα τραπεζοκαθίσματα δίνει μια πρώτη εικόνα για πιθανή υπέρβαση. Στην καταχώριση εμφανίζεται και ο ΑΔΑ της πράξης, με τον οποίο μπορεί να αναζητηθεί στη Διαύγεια η σχετική απόφαση.
Για πληρέστερο έλεγχο, χρειάζεται να εξεταστούν τόσο η ατομική άδεια όσο και η κανονιστική απόφαση του δήμου. Το εμβαδόν από μόνο του δεν περιγράφει απαραίτητα πού ακριβώς εκτείνεται ο παραχωρημένος χώρος ή ποιοι όροι ισχύουν για τη θέση.
Αν δεν εμφανίζεται καταχώριση στον χάρτη, αυτό δεν αρκεί από μόνο του για να καταλήξει κανείς ότι δεν υπάρχει άδεια. Ο κάτοικος μπορεί να ζητήσει επιβεβαίωση από τον δήμο ή να επιλέξει το σημείο στο MyStreet και να ανοίξει φόρμα αναφοράς.
Τι κάνετε αν τα τραπεζοκαθίσματα ξεπερνούν τα όρια της άδειας;
Το MyStreet δέχεται αναφορές προς τον αρμόδιο δήμο για αυθαίρετη χρήση κοινόχρηστου χώρου εκτός αιγιαλού. Η αναφορά μπορεί να γίνει ανώνυμα ή επώνυμα· στη δεύτερη περίπτωση η ταυτοποίηση γίνεται με κωδικούς Taxisnet. Για την υποβολή, η συσκευή πρέπει να βρίσκεται στην περιοχή της μίσθωσης.
Αν τα έγγραφα δεν είναι διαθέσιμα δημόσια, μπορεί να υποβληθεί συγκεκριμένο αίτημα στον δήμο για την άδεια ή άλλη πράξη που αφορά τη διεύθυνση ή το σημείο. Η διαδικασία πρόσβασης σε δημόσια έγγραφα προβλέπει προθεσμία διεκπεραίωσης 20 ημερών, ενώ για έγγραφα με προσωπικά δεδομένα τρίτων μπορεί να απαιτείται εύλογο ενδιαφέρον.
Οι τοπικοί κανόνες έχουν σημασία και για την ελεύθερη διέλευση. Ο κανονισμός του Δήμου Πατρέων προβλέπει, για τις περιπτώσεις που ρυθμίζει, ελεύθερη όδευση πεζών πλάτους 1,50 μέτρου και δεν επιτρέπει παραχώρηση σε σημείο που προβάλλει σε διάβαση πεζών ή φωτεινό σηματοδότη.
Αν εντοπίσετε απόκλιση, κρατήστε το σημείο και τον ΑΔΑ της καταχώρισης και υποβάλετε αναφορά μέσω MyStreet, ώστε ο αρμόδιος δήμος να εξετάσει την παραχώρηση.
