Η λαϊκή αγορά αλλάζει δρόμο και οι κάτοικοι αναρωτιούνται αμέσως: ποιος πήρε την απόφαση; Στο μεγαλύτερο μέρος της χώρας αρμόδιος είναι ο δήμος, ενώ στην Αττική και στη Μητροπολιτική Ενότητα Θεσσαλονίκης αποφασίζει ειδικός φορέας λειτουργίας, αφού ζητήσει τη γνώμη του δήμου.

Για να καταλάβουμε ποιος έχει τον τελευταίο λόγο, χρειάζεται να ξεχωρίσουμε τον γενικό κανόνα από τις δύο εξαιρέσεις. Στις τελευταίες, ο νόμος προβλέπει και προθεσμία 50 ημερών για τη γνώμη του δήμου.

Ποιος αποφασίζει για τη λαϊκή αγορά στη γειτονιά μας;

Η ίδρυση, η κατάργηση, η μετακίνηση και η επέκταση μιας λαϊκής αγοράς αποφασίζονται από τον φορέα λειτουργίας της, αφού επιλεγεί ο χώρος σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπει ο νόμος. Στις περιοχές εκτός των ειδικών εξαιρέσεων, φορέας λειτουργίας είναι ο δήμος στα γεωγραφικά όρια του οποίου λειτουργεί η αγορά.

Η απόφαση κοινοποιείται στην οικεία Περιφέρεια. Η κοινοποίηση, όμως, δεν σημαίνει ότι η Περιφέρεια αποφασίζει αντί του δήμου. Έτσι, αν εξετάζεται η μεταφορά μιας αγοράς σε άλλον δρόμο, ο κάτοικος εκτός των ειδικών περιοχών μπορεί να αναζητήσει την απόφαση από τον δήμο.

Γιατί στην Αττική και στη Θεσσαλονίκη αποφασίζει άλλος φορέας;

Στους δήμους της Περιφέρειας Αττικής και της Μητροπολιτικής Ενότητας Θεσσαλονίκης, αρμόδιοι για τη χωροθέτηση, την ίδρυση, την κατάργηση, τη μετακίνηση και την επέκταση είναι οι αντίστοιχοι Φορείς Λειτουργίας Λαϊκών Αγορών. Στην Αττική πρόκειται για τον Φορέα Λειτουργίας Λαϊκών Αγορών Περιφέρειας Αττικής και στη Θεσσαλονίκη για τον φορέα της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης.

Η εξαίρεση έχει συγκεκριμένα γεωγραφικά όρια: στη Θεσσαλονίκη αφορά τη Μητροπολιτική Ενότητα και όχι γενικά όλους τους δήμους της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας. Έξω από τις δύο ειδικές περιοχές ισχύει ο γενικός κανόνας, με τον δήμο ως φορέα λειτουργίας.

Μπορεί ο δήμος να διαφωνήσει με την αλλαγή;

Στην Αττική και στη Μητροπολιτική Ενότητα Θεσσαλονίκης ο αρμόδιος φορέας ζητά τη γνώμη του δήμου, αλλά την τελική απόφαση την εκδίδει ο ίδιος. Αν ο δήμος διατυπώσει εμπρόθεσμα αρνητική γνώμη, οφείλει να υποδείξει άλλο πιθανό σημείο και να αιτιολογήσει πλήρως την πρότασή του.

Η προθεσμία είναι 50 ημέρες από την αποστολή του αιτήματος. Αν περάσει χωρίς να δοθεί γνώμη, αυτή θεωρείται θετική και η απόφαση εκδίδεται αυτοδικαίως από τον φορέα λειτουργίας. Με άλλα λόγια, η γνώμη του δήμου έχει θεσμικό ρόλο, αλλά δεν ισοδυναμεί με δικαίωμα να εκδώσει εκείνος την απόφαση.

Γιατί παλαιότερα γινόταν λόγος για «πρόταση» του δήμου;

Η διαφορά στους όρους εξηγεί και γιατί μπορεί να συναντήσουμε παλαιότερες περιγραφές που δίνουν στον δήμο ισχυρότερο ρόλο. Εγκύκλιος του Υπουργείου Εσωτερικών, τον Ιανουάριο του 2025, περιέγραφε την πρόταση του δήμου ως δεσμευτική.

Το άρθρο 27 του ν. 4849/2021 τροποποιήθηκε με τον ν. 5297/2026, που δημοσιεύθηκε στις 28 Απριλίου 2026. Η νεότερη διατύπωση προβλέπει απόφαση του ειδικού φορέα μετά από γνώμη του δήμου. Για μια συγκεκριμένη αλλαγή, επομένως, έχει σημασία να εξετάζεται η ισχύουσα απόφαση και όχι μόνο παλαιότερη διοικητική ενημέρωση.

Πού βρίσκουμε την απόφαση και τι σημαίνει «θέση»;

Για αλλαγή δρόμου, μετακίνηση ή κατάργηση αγοράς, ζητήστε την απόφαση και τον κανονισμό λειτουργίας. Εκτός των δύο εξαιρέσεων, σημείο αναφοράς είναι ο δήμος· στην Αττική και στη Μητροπολιτική Ενότητα Θεσσαλονίκης είναι ο αντίστοιχος ειδικός φορέας. Στις τελευταίες περιπτώσεις μπορείτε επίσης να ζητήσετε να δείτε τη γνώμη που διατύπωσε ο δήμος.

Ο κανονισμός εκδίδεται από τον φορέα λειτουργίας και αναρτάται στις ιστοσελίδες του δήμου και της Περιφέρειας. Καθορίζει, μεταξύ άλλων, την οριοθέτηση της αγοράς, τη χωροθέτηση και την κατανομή των θέσεων, καθώς και τις ημέρες και ώρες λειτουργίας. Ο σχεδιασμός πρέπει να διασφαλίζει ότι δεν εμποδίζονται οι είσοδοι κατοικιών και καταστημάτων.

Υπάρχει, ωστόσο, και μια διάκριση που συχνά προκαλεί σύγχυση: άλλο είναι ο δρόμος όπου λειτουργεί η αγορά και άλλο η ατομική θέση ενός πωλητή μέσα σε αυτήν. Οι άδειες και οι θέσεις των πωλητών ακολουθούν χωριστές διαδικασίες. Στην Αττική, ο αρμόδιος φορέας ενημερώνει τους κατοίκους να απομακρύνουν τα οχήματά τους από τον δρόμο πριν από τις 06:00, όταν εκεί λειτουργεί λαϊκή· για το ακριβές πρόγραμμα, ανατρέχουμε στον κανονισμό της συγκεκριμένης αγοράς.

Για να μάθετε ποιος αποφάσισε μια συγκεκριμένη αλλαγή, ζητήστε την απόφαση και τον ισχύοντα κανονισμό από τον αρμόδιο φορέα λειτουργίας.