Στην Καλιφόρνια, οι ψηφοφόροι καταψήφισαν την πρόταση για φορολόγηση των δισεκατομμυριούχων, όπως ανακοίνωσε τη Δευτέρα το Associated Press, τερματίζοντας μια πρωτοβουλία που θα μπορούσε να καθιερώσει τον πρώτο φόρο περιουσίας στις ΗΠΑ. Η ρύθμιση αφορούσε όσους κατοικούν στην πολιτεία και έχουν καθαρή περιουσία μεγαλύτερη από 1 δισ. δολάρια, ενώ προέβλεπε εφάπαξ επιβάρυνση μέρους των προσωπικών περιουσιακών τους στοιχείων.
Με βάση την «Πρόταση 40» , προβλεπόταν εφάπαξ φόρος 5% επί των προσωπικών περιουσιακών στοιχείων των δισεκατομμυριούχων. Τα έσοδα που θα προέκυπταν θα κατευθύνονταν κατά κύριο λόγο στη χρηματοδότηση της υγειονομικής περίθαλψης.
Στην Καλιφόρνια, όπου οι Δημοκρατικοί αποτελούν την πλειονότητα των ψηφοφόρων και γενικά τάσσονται υπέρ της αύξησης της φορολόγησης των πλουσίων, οι κομματικοί ηγέτες δεν είχαν ενιαία στάση για το μέτρο. Ο κυβερνήτης Γκάβιν Νιούσομ το απέρριψε, την ώρα που το Δημοκρατικό Κόμμα της Καλιφόρνιας το υποστήριξε.
Παράλληλα, δισεκατομμυριούχοι που ζουν στην πολιτεία και θα επηρεάζονταν άμεσα από τον φόρο χρηματοδότησαν με μεγάλα ποσά την εκστρατεία εναντίον του. Τον Οκτώβριο, τηλεοπτικά σποτ με οξεία κριτική στο μέτρο προβλήθηκαν επανειλημμένα, με στόχο να οδηγήσουν τους ψηφοφόρους στην απόρριψή του.
Η πρωτοβουλία είχε να αντιμετωπίσει και μια μικρή συμμαχία υποστηρικτών, η οποία δεν μπορούσε να διαθέσει ανάλογους οικονομικούς πόρους με την αντίπαλη πλευρά. Γι’ αυτό βασίστηκε κυρίως σε πιο οικονομικές ενέργειες προβολής, όπως τα κοινωνικά δίκτυα και οι εκστρατείες με influencers, σύμφωνα με τους New York Times.
Η αργή καταμέτρηση των ψήφων ανέβαλε την ανακοίνωση του αποτελέσματος
Σχεδόν μία εβδομάδα μετά τις εκλογές, η αναμέτρηση δεν είχε κριθεί, καθώς στην Καλιφόρνια συνεχιζόταν με αργό ρυθμό η καταμέτρηση των επιστολικών ψηφοδελτίων. Παρότι η ψαλίδα μεταξύ των δύο πλευρών έκλεινε καθώς προστίθεντο ψήφοι, η πρόταση δεν εξασφάλισε τελικά την απαιτούμενη στήριξη.
Η πρόταση απορρίφθηκε, παρόλο που οι Δημοκρατικοί και οι υποψήφιοι από τον χώρο της Αριστεράς είχαν σημειώσει μεγάλη εκλογική επιτυχία.
Η αποτυχία της πρωτοβουλίας στην Καλιφόρνια, όπου οι Δημοκρατικοί έχουν ισχυρή παρουσία, εκτιμάται ότι θα αξιοποιηθεί τα επόμενα χρόνια ως επιχείρημα εναντίον ανάλογων φόρων περιουσίας στις ΗΠΑ. Το θέμα αναμένεται επίσης να συζητηθεί στην προεκλογική εκστρατεία για τις προεδρικές εκλογές του 2028.
Ο Γκάβιν Νιούσομ έχει ήδη δηλώσει ότι θα ενδιαφερόταν για την επιβολή φόρου περιουσίας σε εθνικό επίπεδο, όχι όμως για την εφαρμογή αντίστοιχου μέτρου αποκλειστικά στην πολιτεία του.
Οι υποστηρικτές αποδίδουν την ήττα στην ισχύ των μεγάλων οικονομικών συμφερόντων
Όσοι υποστήριξαν τη φορολόγηση των δισεκατομμυριούχων απέδωσαν την ήττα της Πρότασης 40 στην τεράστια οικονομική ανισότητα ανάμεσα στις δύο εκστρατείες. Είπαν ακόμη ότι το αποτέλεσμα αποτυπώνει την επιρροή των οικονομικών ελίτ στην πολιτική.
Σε συνέντευξη Τύπου το βράδυ των εκλογών, οι υπέρμαχοι της πρότασης στάθηκαν στα μεγάλα ποσά που διέθεσε η αντίπαλη εκστρατεία, την οποία είχε επικεφαλής ο Σεργκέι Μπριν, συνιδρυτής της Google. Ο ίδιος χρηματοδότησε με περισσότερα από 100 εκατ. δολάρια την εκστρατεία κατά του φόρου περιουσίας.
Με βάση τα πιο πρόσφατα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί για τη χρηματοδότηση των προεκλογικών εκστρατειών, η ομάδα του έχει συγκεντρώσει πάνω από 300 εκατ. δολάρια μέσα στη φετινή χρονιά.
Ο Ντέιβ Ρίγκαν, επικεφαλής του συνδικάτου εργαζομένων στην υγειονομική περίθαλψη που έφερε την πρωτοβουλία σε ψηφοφορία, υποστήριξε πως οι επιθέσεις μέσω διαφημίσεων, τις οποίες χρηματοδότησαν δισεκατομμυριούχοι, προκάλεσαν «μεγάλη σύγχυση και πολλές αμφιβολίες σε ανθρώπους που βαθιά μέσα τους γνωρίζουν ποιο είναι το σωστό».
Παράλληλα, δεσμεύτηκε ότι το συνδικάτο θα καταθέσει εκ νέου πρόταση για τη φορολόγηση των δισεκατομμυριούχων το 2028.
Στην προεκλογική περίοδο, το συνδικάτο είχε επιχειρηματολογήσει ότι η φορολόγηση των δισεκατομμυριούχων θα παρείχε τα αναγκαία έσοδα για την κάλυψη των περικοπών στα προγράμματα υγειονομικής περίθαλψης. Οι περικοπές αυτές περιλαμβάνονταν στη νομοθεσία που υπέγραψε πέρυσι ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ.
Το συνδικάτο προειδοποίησε ότι, χωρίς τα επιπλέον έσοδα του φόρου, εκατομμύρια κάτοικοι της Καλιφόρνιας θα έμεναν χωρίς ασφαλιστική κάλυψη και νοσοκομεία θα υποχρεώνονταν να κλείσουν. Την πρωτοβουλία προώθησε το Service Employees International Union-United Healthcare Workers West.
Η πρόταση είχε τη στήριξη του Μπέρνι Σάντερς, αλλά δίχασε τους Δημοκρατικούς
Γνωστοί φιλελεύθεροι οικονομολόγοι και κορυφαίες προσωπικότητες του προοδευτικού χώρου σε εθνικό επίπεδο είχαν ταχθεί υπέρ του μέτρου. Στους υποστηρικτές συγκαταλεγόταν ο ανεξάρτητος γερουσιαστής του Βερμόντ, Μπέρνι Σάντερς, που είχε αποκαλέσει την Πρόταση 40 «το σημαντικότερο θέμα ψηφοφορίας σε ολόκληρη τη χώρα».
Στην Καλιφόρνια, πάντως, η πρωτοβουλία άνοιξε έντονο μέτωπο διαφωνίας ανάμεσα σε συνδικαλιστικές οργανώσεις και πολιτικούς των Δημοκρατικών.
Ο Γκάβιν Νιούσομ και ο Ξαβιέ Μπεσέρα, ο Δημοκρατικός που πρόκειται να διαδεχθεί τον Νιούσομ, τάχθηκαν κατά του φόρου. Κατά την εκτίμησή τους, η εφαρμογή του θα μπορούσε να οδηγήσει επιχειρηματίες και επενδυτές στην αποχώρησή τους από την πολιτεία. Επισήμαναν επίσης ότι μια εφάπαξ αύξηση των φορολογικών εσόδων δεν αντιστάθμιζε τις πιθανές μακροπρόθεσμες συνέπειες για τον κρατικό προϋπολογισμό.
Εναντίον του μέτρου συντάχθηκαν επίσης εκπαιδευτικοί, πυροσβέστες και οργανώσεις της Planned Parenthood στην Καλιφόρνια. Οι φορείς αυτοί προειδοποίησαν ότι ο φόρος θα μπορούσε να στερήσει πόρους από πολλές δημόσιες υπηρεσίες.
Ο Θαντ Κούσερ, καθηγητής Πολιτικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Σαν Ντιέγκο, σημείωσε: «δεν μπορείς να περάσεις μια ιστορική προοδευτική φορολογική αύξηση, η οποία αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο η Αμερική αντιμετώπιζε διαχρονικά τέτοια ζητήματα, διχάζοντας την προοδευτική συμμαχία».
Κατά τον ίδιο, το συνδικάτο που είχε αναλάβει την πρωτοβουλία να προωθήσει το μέτρο κινήθηκε πριν εξασφαλίσει επαρκή στήριξη από ισχυρούς συμμάχους. Όπως είπε, «η ουσία της πολιτικής ήταν πολύ πιο δύσκολο να πουληθεί εξαιτίας αυτής της κρίσιμης στρατηγικής επιλογής στην αρχή, να προχωρήσουν μόνοι τους».
Οι δισεκατομμυριούχοι, από την άλλη, απέφυγαν σε μεγάλο βαθμό τις δημόσιες τοποθετήσεις για την εκστρατεία κατά της πρωτοβουλίας. Για να εκφράσουν δημόσια την αντίθεση στον φόρο, στηρίχθηκαν σε οργανώσεις με δεσμούς με τους Δημοκρατικούς, αλλά και στον ίδιο τον Γκάβιν Νιούσομ.
Οι αντίπαλοι της Πρότασης 40 εκπροσωπούσαν γιατρούς, το παράρτημα της Planned Parenthood στην Καλιφόρνια, σχολικά συμβούλια και κλινικές υγειονομικής περίθαλψης. Υποστήριξαν ότι οι ψηφοφόροι έπραξαν σωστά, προστατεύοντας τη δημοσιονομική υγεία της πολιτείας, και περιέγραψαν την πρωτοβουλία ως «ένα απερίσκεπτο πείραμα που διεξάγεται εις βάρος της οικονομίας της πολιτείας μας».
