Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα προχωρά σε σημαντική διεύρυνση της αρχής της αναλογικότητας, δημιουργώντας ένα ευνοϊκότερο εποπτικό και κανονιστικό περιβάλλον για τις μικρότερες τράπεζες.
Με τη νέα προσέγγιση περιορίζονται οι εποπτικές απαιτήσεις για τις αποκαλούμενες μικρές και μη σύνθετες τράπεζες (Small and Non-Complex Institutions – SNCIs), χωρίς να επηρεάζονται τα θεμελιώδη όρια ασφαλείας του τραπεζικού συστήματος.
Όπως αναφέρει σε ανάρτησή του ο Frank Elderson, μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής και αντιπρόεδρος του Εποπτικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, κεντρικό στοιχείο των αλλαγών αποτελεί η διεύρυνση της ίδιας της κατηγορίας των μικρών τραπεζών.
Το όριο των 5 δισ. ευρώ ενεργητικού που ισχύει σήμερα ενδέχεται να φτάσει έως τα 10 δισ. ευρώ, όπως επισημαίνει το Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων, εφόσον οι εθνικές εποπτικές αρχές το θεωρήσουν κατάλληλο, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες κάθε αγοράς.
Περίπου 150 ακόμη τράπεζες θα μπορούσαν να υπαχθούν στην κατηγορία των SNCIs μετά την αλλαγή, ενώ το ποσοστό των λιγότερο σημαντικών ιδρυμάτων που θα καλύπτονται από το ειδικό καθεστώς μπορεί να φτάσει έως και το 85%.
Οι αλλαγές στους εποπτικούς ελέγχους των μικρών τραπεζών
Η υπαγωγή στο διευρυμένο πλαίσιο δεν θα έχει απλώς τυπικό χαρακτήρα για τις τράπεζες. Η ΕΚΤ εισηγείται να μειωθούν αισθητά τόσο η συχνότητα όσο και η ένταση των εποπτικών ελέγχων.
Για ορισμένα ιδρύματα, η διαδικασία SREP (Supervisory Review and Evaluation Process – Διαδικασία Εποπτικού Ελέγχου και Αξιολόγησης), που αποτελεί τον ετήσιο «έλεγχο υγείας» μιας τράπεζας από τον επόπτη, θα μπορούσε να γίνεται κάθε δύο ή ακόμη και τρία χρόνια, αντί να επαναλαμβάνεται σε συχνότερους κύκλους. Ταυτόχρονα, τα stress tests θα διεξάγονται επιλεκτικά με τη σημερινή bottom-up μέθοδο, ενώ θα αξιοποιούνται περισσότερο κεντρικές top-down ασκήσεις, ώστε να περιοριστεί σημαντικά ο φόρτος των τραπεζών.
Η ελάφρυνση στο reporting, δηλαδή στην υποχρεωτική υποβολή στοιχείων προς την ΕΚΤ, είναι ακόμη μεγαλύτερη. Η προτεινόμενη αναθεώρηση προβλέπει ότι τα απαιτούμενα δεδομένα για τις μικρές τράπεζες μπορεί να μειωθούν από περίπου 13.500 σε μόλις 700 σημεία.
Η εξέλιξη αυτή συνεπάγεται δραστικό περιορισμό της γραφειοκρατίας και του λειτουργικού κόστους, γεγονός ιδιαίτερα κρίσιμο για τα ιδρύματα που δεν διαθέτουν το ανθρώπινο και τεχνολογικό δυναμικό των μεγάλων τραπεζικών ομίλων.
Ελαφρύτερο reporting και πιο ευέλικτη εταιρική διακυβέρνηση
Πιο ευέλικτοι γίνονται και οι κανόνες εταιρικής διακυβέρνησης, καθώς προβλέπεται μεγαλύτερη δυνατότητα ενοποίησης επιτροπών, αλλά και αναλογική εφαρμογή των ρυθμίσεων για τις αποδοχές και τις εσωτερικές διαδικασίες.
Η ΕΚΤ ξεκαθαρίζει ότι η αναλογικότητα δεν συνεπάγεται χαμηλότερα standards ασφάλειας. Η κατεύθυνση είναι η μείωση της γραφειοκρατίας και του εποπτικού κόστους, ώστε οι ίδιες οι τράπεζες να διαθέτουν περισσότερους πόρους.
Έτσι, για τις μικρότερες τράπεζες στην Ευρώπη, ιδιαίτερα για εκείνες που πλησιάζουν τα σημερινά όρια της κατηγορίας SNCI, το νέο πλαίσιο διαμορφώνει σαφώς ευνοϊκότερες συνθήκες λειτουργίας και προσφέρει μεγαλύτερη ευελιξία.
