Η Διώρυγα του Σουέζ δείχνει σημάδια σταδιακής ανάκαμψης, καθώς όλο και περισσότερα πλοία επιστρέφουν από τον περίπλου της Αφρικής, χωρίς όμως να έχει εκλείψει ο κίνδυνος στην Ερυθρά Θάλασσα. Ιδιαίτερα στα δεξαμενόπλοια και στα containerships καταγράφεται αύξηση των διελεύσεων, με μεγάλες ναυτιλιακές όπως οι Maersk και Hapag-Lloyd να επαναφέρουν δρομολόγια μέσω Σουέζ, ενώ οι αποφάσεις παραμένουν στενά συνδεδεμένες με τις απειλές των Χούθι, το ασφαλιστικό κόστος και τις ειδικές συνδέσεις κάθε πλοίου με χώρες της περιοχής.
Πιο αναλυτικά
Η θαλάσσια κίνηση στη Διώρυγα του Σουέζ αρχίζει να παρουσιάζει σημάδια σταδιακής ανάκαμψης, καθώς ολοένα και περισσότερα πλοία επανεξετάζουν την επιλογή του περίπλου της Αφρικής μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας.
Η επιστροφή, ωστόσο, δεν είναι ούτε μαζική ούτε οριζόντια. Οι αποφάσεις των ναυτιλιακών εταιρειών και των πλοιοκτητών εξακολουθούν να επηρεάζονται από την κατάσταση ασφαλείας στην Ερυθρά Θάλασσα, τις απειλές των Χούθι, το ασφαλιστικό κόστος και, κυρίως, από τις διασυνδέσεις κάθε πλοίου με χώρες και λιμάνια της περιοχής.
Μειώνονται οι παρακάμψεις μέσω Αφρικής
Η μεταβολή είναι ήδη ορατή στις διελεύσεις από το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, το στρατηγικό θαλάσσιο πέρασμα που συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Κόλπο του Άντεν.
Σύμφωνα με στοιχεία εταιρειών ναυτικής ασφάλειας, οι ημερήσιες διελεύσεις πλοίων και προς τις δύο κατευθύνσεις έχουν υποχωρήσει στις 30-33, από περίπου 47 πριν από τις 20 Ιουλίου.
Την ίδια ώρα, οι διελεύσεις δεξαμενόπλοιων από τη Διώρυγα του Σουέζ εμφανίζονται αυξημένες κατά περίπου 27%, ένδειξη ότι ένα μέρος της ναυτιλιακής κίνησης αρχίζει να επιστρέφει στη συντομότερη διαδρομή.
Η αλλαγή είναι περισσότερο εμφανής στα δεξαμενόπλοια, όπου η επιλογή διαδρομής γίνεται πλέον με βάση το προφίλ του κάθε πλοίου.
Πλοία που συνδέονται με σαουδαραβικά συμφέροντα, είτε μέσω πλοιοκτησίας και διαχείρισης είτε λόγω των εμπορικών τους δραστηριοτήτων και των προσεγγίσεών τους σε λιμάνια της Σαουδικής Αραβίας, θεωρούνται περισσότερο εκτεθειμένα στις απειλές των Χούθι.
Αντίθετα, άλλα δεξαμενόπλοια συνεχίζουν, κατά περίπτωση, να χρησιμοποιούν το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, αποδεχόμενα το αυξημένο κόστος ασφάλισης και τον μεγαλύτερο επιχειρησιακό κίνδυνο.
Σε ορισμένες περιπτώσεις καταγράφεται, παράλληλα, περιορισμένη εκπομπή δεδομένων AIS, γεγονός που δυσκολεύει την πλήρη εικόνα της κίνησης στην περιοχή.
Στο στόχαστρο πλοία με σαουδαραβικές συνδέσεις
Καθοριστική εξέλιξη για τη ναυσιπλοΐα στην περιοχή αποτέλεσε η ανακοίνωση των Χούθι στις 20 Ιουλίου 2026 για ειδικό ναυτικό αποκλεισμό πλοίων που συνδέονται με τη Σαουδική Αραβία.
Έκτοτε, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, έχουν στοχοποιηθεί οκτώ δεξαμενόπλοια σαουδαραβικών συμφερόντων.
Η εξέλιξη αυτή έχει οδηγήσει τους πλοιοκτήτες σε πιο επιλεκτική αξιολόγηση του κινδύνου. Δεν αρκεί πλέον η γενική εκτίμηση για την κατάσταση στην Ερυθρά Θάλασσα. Στην απόφαση συνυπολογίζονται η σημαία του πλοίου, η πλοιοκτησία, ο προορισμός του φορτίου, οι προηγούμενες προσεγγίσεις του και το ασφαλιστικό κόστος.
Ξεχωριστή περίπτωση αποτελούν τα πλοία κινεζικών συμφερόντων, καθώς το Πεκίνο έχει αναπτύξει δίαυλο επικοινωνίας με τους Χούθι, επιδιώκοντας την ασφαλή διέλευση κινεζικών δεξαμενόπλοιων από την περιοχή.
Περισσότερα containerships επιλέγουν ξανά το Σουέζ
Η ίδια τάση αρχίζει να καταγράφεται και στη μεταφορά εμπορευματοκιβωτίων.
Ο αριθμός των containerships που εξακολουθούν να πραγματοποιούν τον περίπλου της Αφρικής μειώνεται, ενώ οι διελεύσεις από το Σουέζ παρουσιάζουν σταδιακή ανάκαμψη.
Σύμφωνα με στοιχεία ναυλομεσιτών, περίπου 34 containerships την εβδομάδα διέρχονται πλέον από τη Διώρυγα, αριθμός που αντιστοιχεί περίπου στο 43% της κίνησης που καταγραφόταν πριν από την έναρξη της κρίσης στην Ερυθρά Θάλασσα.
Παράλληλα, η Linerlytica υπολογίζει ότι λιγότερα από 300 containerships εξακολουθούν να ακολουθούν τη διαδρομή γύρω από την Αφρική. Η συνολική χωρητικότητά τους ανέρχεται σε περίπου 4,1 εκατ. TEUs, έναντι 5,3 εκατ. TEUs νωρίτερα μέσα στο έτος.
Έτσι, η χωρητικότητα που παραμένει εκτός Σουέζ αντιστοιχεί πλέον περίπου στο 5,2% του παγκόσμιου στόλου containerships, το χαμηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2024.
Η εξέλιξη δεν σημαίνει ότι η κρίση στην Ερυθρά Θάλασσα έχει τελειώσει. Αντίθετα, δείχνει ότι οι ναυτιλιακές εταιρείες επιχειρούν να προσαρμόσουν τα δρομολόγιά τους σε ένα περιβάλλον όπου οι απειλές εμφανίζονται πλέον πιο στοχευμένες.
Επιστροφή και από Maersk – Hapag-Lloyd
Η αλλαγή στρατηγικής αποτυπώνεται και στις αποφάσεις των μεγάλων liner εταιρειών.
Maersk και Hapag-Lloyd, στο πλαίσιο του δικτύου Gemini, αποφάσισαν να τροποποιήσουν τη γραμμή SE3, επαναφέροντάς την μέσω της Ερυθράς Θάλασσας αντί της διαδρομής γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας.
Χαρακτηριστική είναι η προγραμματισμένη για τις 16 Αυγούστου διέλευση προς δυσμάς του MANCHESTER MAERSK, χωρητικότητας 20.568 TEUs.
Η κίνηση συνδέεται με την επιστροφή της γραμμής AE2/NE1 της Gemini στη διαδρομή μέσω Σουέζ, η οποία εξυπηρετεί τη σύνδεση Ασίας και Βόρειας Ευρώπης.
Την ίδια στιγμή, η CMA CGM συγκαταλέγεται επίσης στις εταιρείες που αυξάνουν την παρουσία τους στη διαδρομή.
Ωστόσο, η ευρωπαϊκή επιχείρηση ASPIDES εξακολουθεί να αξιολογεί ως αυξημένο τον κίνδυνο για πλοία με συνδέσεις με το Ισραήλ ή τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Παραμένουν σε υψηλά επίπεδα οι ναύλοι στα τάνκερ
Η μεταβολή των διαδρομών έχει άμεση επίδραση και στη ναυλαγορά.
Στα δεξαμενόπλοια, οι αποδόσεις παραμένουν σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα, καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις, το αυξημένο κόστος κινδύνου και η περιορισμένη διαθεσιμότητα χωρητικότητας στηρίζουν τους ναύλους.
Στη διαδρομή Αραβικός Κόλπος-Κίνα, οι ημερήσιες αποδόσεις των VLCC διαμορφώνονται περίπου στα 484.000 δολάρια, ενώ στη διαδρομή ΗΠΑ-Κίνα κινούνται κοντά στα 115.000 δολάρια. Στα Aframax, ο μέσος ημερήσιος ναύλος βρίσκεται περίπου στα 74.000 δολάρια.
Στα containerships, η εικόνα είναι πιο σύνθετη.
Ο Drewry World Container Index (WCI) ενισχύθηκε κατά 1%, στα 4.339 δολάρια ανά εμπορευματοκιβώτιο 40 ποδών, με την άνοδο να προέρχεται κυρίως από τις γραμμές του Ειρηνικού.
Στη διαδρομή Σαγκάη-Νέα Υόρκη, οι spot ναύλοι αυξήθηκαν κατά 10%, στα 8.706 δολάρια ανά 40άρι container, ενώ στη Σαγκάη-Λος Άντζελες ενισχύθηκαν κατά 6%, στα 6.244 δολάρια.
Αντίθετα, στις γραμμές Ασίας-Ευρώπης καταγράφηκε υποχώρηση. Οι ναύλοι Σαγκάη-Γένοβα μειώθηκαν κατά 8%, στα 5.080 δολάρια, ενώ στη διαδρομή Σαγκάη-Ρότερνταμ υποχώρησαν κατά 5%, στα 4.425 δολάρια ανά 40άρι container.
Το Σουέζ κερδίζει ξανά έδαφος, αλλά η επιστροφή δεν είναι δεδομένη
Τα μέχρι στιγμής στοιχεία δείχνουν ότι η Διώρυγα του Σουέζ ανακτά μέρος της κίνησης που είχε μεταφερθεί στον περίπλου της Αφρικής.
Η τάση είναι σαφής, αλλά δεν πρόκειται ακόμη για επιστροφή στην κανονικότητα. Για τους πλοιοκτήτες, η απόφαση διέλευσης από την Ερυθρά Θάλασσα παραμένει συνάρτηση πολλών παραγόντων: της ταυτότητας και των εμπορικών συνδέσεων του πλοίου, της ασφάλειας στην περιοχή, του κόστους ασφάλισης, της αξίας του φορτίου και των εξελίξεων στο Μπαμπ ελ-Μαντέμπ.
Με άλλα λόγια, το Σουέζ επιστρέφει στον χάρτη των επιλογών της διεθνούς ναυτιλίας, αλλά προς το παρόν όχι ως επιλογή χωρίς ρίσκο.
