Το σχέδιο της ΕΕ να ενισχύσει τη βιομηχανία της κινδυνεύει να προκαλέσει τριβές με στενούς εταίρους όπως η Ελβετία και η Νορβηγία, καθώς ορισμένα μέτρα φαίνεται να τους αποκλείουν ή να τους αντιμετωπίζουν λιγότερο ευνοϊκά. Ήδη έχουν προκύψει προβλήματα σε θέματα όπως η διαχείριση αποβλήτων και οι περιορισμοί στον χάλυβα, με τις δύο χώρες να προειδοποιούν ότι τέτοιες επιλογές μπορεί τελικά να αποδυναμώσουν τις ευρωπαϊκές εφοδιαστικές αλυσίδες και να εντείνουν τη συζήτηση για τη σχέση τους με την Ένωση.

Πιο αναλυτικά

Το σχέδιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης να αναστήσει την ευρωπαϊκή βιομηχανία μπορεί να ξεκίνησε με τις καλύτερες προθέσεις, αλλά ενέχει σημαντικό κίνδυνο να πετύχει το άκρως αντίθετο, διώχνοντας στενούς εταίρους.

Η Ελβετία και η Νορβηγία τους τελευταίους μήνες αντιμετωπίζουν σοβαρά ζητήματα στις εμπορικές σχέσεις με την ΕΕ, με αποτέλεσμα να χρειάζεται να παρέμβουν, ώστε να διορθωθούν. Σύμφωνα με τους Financial Times, τα προβλήματα είναι συχνά ακούσια και όχι αποτέλεσμα σκόπιμης διάκρισης.

Παραδείγματος χάριν, σε μια περίπτωση, τα σχέδια της ΕΕ ευνοούσαν την επεξεργασία των αστικών αποβλήτων εντός της Ένωσης, στη Γερμανία ή την Αυστρία, ακόμη και όταν η πλησιέστερη μονάδα επεξεργασίας βρισκόταν στην Ελβετία. Η Βέρνη παρενέβη και θεσπίστηκε μια εξαίρεση που επέτρεπε την αποστολή των αποβλήτων στην πλησιέστερη μονάδα.

Η Ελβετία διαμαρτυρήθηκε επίσης, καθώς τα προτεινόμενα μέτρα προστασίας της ΕΕ για τον χάλυβα την αντιμετώπιζαν λιγότερο ευνοϊκά σε σχέση με τα κράτη μέλη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου – τη Νορβηγία, την Ισλανδία και το Λιχτενστάιν – και εξέφρασε ανησυχίες σχετικά με ορισμένα σημεία του νόμου «Industrial Accelerator Act» της ΕΕ.

Ελβετοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι ο αποκλεισμός της χώρας από ορισμένα μέτρα που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας θα μπορούσε τελικά να καταστήσει τις εφοδιαστικές αλυσίδες της ΕΕ λιγότερο ανταγωνιστικές.

Επιπλέον, η Νορβηγία καταβάλλει ετησίως εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ για να συμμετέχει σε προγράμματα της ΕΕ και συνεισφέρει ξεχωριστά σε πρωτοβουλίες που αποσκοπούν στη μείωση των οικονομικών ανισοτήτων εντός της Ένωσης. Επιπλέον, είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών, η οποία αποτελεί σήμερα το δεύτερο μεγαλύτερο δίκτυο ελεύθερου εμπορίου στον κόσμο μετά την ΕΕ, με 35 συμφωνίες που καλύπτουν 49 χώρες-εταίρους.

Πέρυσι, το Όσλο βρέθηκε απροσδόκητα να υπόκειται σε εμπορικούς περιορισμούς της ΕΕ για ορισμένα κράματα χάλυβα, με σκοπό την προστασία του κλάδου από τον ασιατικό ανταγωνισμό, γεγονός που ανέδειξε την ευπάθεια που συνεπάγεται η μη συμμετοχή στην Ένωση.

«Όταν οι δασμοί και τα τελωνειακά τέλη αποκτούν μεγαλύτερη σημασία και όταν παρατηρούμε αυξανόμενες εμπορικές εντάσεις μεταξύ των μεγάλων εμπορικών μπλοκ, των ΗΠΑ, της ΕΕ και άλλων, τότε φυσικά αυτό μπορεί να έχει σοβαρότερες συνέπειες από ό,τι είχε μέχρι τώρα», δήλωσε ο υπουργός Οικονομικών της Νορβηγίας, Jens Stoltenberg.

Η συζήτηση οδήγησε τον νορβηγικό επιχειρηματικό κόσμο να υποστηρίξει ότι η συμφωνία του ΕΟΧ δεν ήταν πλέον επαρκής και επανέφερε στο προσκήνιο τη συζήτηση σχετικά με τις σχέσεις της Νορβηγίας με την ΕΕ.