Το τοπικό πολεοδομικό σχέδιο μπορεί να μοιάζει με έναν ακόμη χάρτη, μέχρι να αναρωτηθούμε τι προβλέπει για τον δρόμο ή τη γειτονιά μας. Τα σχέδια και το διαθέσιμο υλικό βρίσκονται στην Πλατφόρμα Συμμετοχής του Υπουργείου Περιβάλλοντος, όπου μπορείς να δεις τις προτάσεις και να καταθέσεις σχόλιο, εφόσον έχεις λογαριασμό.
Υπάρχει, όμως, μια διάκριση που έχει πρακτική σημασία: το σχόλιο στην πλατφόρμα δεν είναι ένσταση και δεν αντικαθιστά τη μεταγενέστερη επίσημη διαβούλευση. Οι ημερομηνίες και η ενεργή περίοδος σχολιασμού διαφέρουν ανά σχέδιο.
Πού βρίσκεται το τοπικό πολεοδομικό σχέδιο της περιοχής σου;
Η αφετηρία είναι η Πλατφόρμα Συμμετοχής στο polsxedia.ypen.gov.gr, που λειτουργεί στο πλαίσιο του προγράμματος «Κωνσταντίνος Δοξιάδης». Για να βρεις την περιοχή σου, επίλεξε «Αναζήτηση Πολεοδομικών Σχεδίων» και πληκτρολόγησε τον δήμο ή τη δημοτική ενότητα. Η πλατφόρμα παρουσιάζει τα σχέδια που εκπονούνται ανά δημοτική ενότητα.
Μπορείς επίσης να περιηγηθείς από την επιλογή «Χάρτης». Η απλή περιήγηση δεν απαιτεί εγγραφή, ενώ η αρχική σελίδα διαθέτει και την ενότητα «Πώς συμμετέχω;» με οδηγίες για την υποβολή σχολίων.
Στη σελίδα του σχεδίου θα βρεις το διαθέσιμο υλικό. Τα τοπικά πολεοδομικά σχέδια περιλαμβάνουν κείμενα, χάρτες και διαγράμματα και αφορούν, μεταξύ άλλων, τις χρήσεις γης, τους όρους και περιορισμούς δόμησης και τη χωρική οργάνωση.
Μην μείνεις μόνο στον χάρτη: διάβασε και το συνοδευτικό κείμενο, για να καταλάβεις αν βλέπεις εναλλακτικό σενάριο ή άλλη πληροφορία του σχεδίου.
Πότε μπορείς να στείλεις την παρατήρησή σου;
Η πλατφόρμα δίνει τη δυνατότητα υποβολής ιδεών και προτάσεων για τοπικά προβλήματα από τα πρώτα βήματα της μελέτης. Για τα εναλλακτικά σενάρια, όμως, υπάρχει συγκεκριμένη περίοδος σχολιασμού, η οποία συνδέεται με τη δημόσια παρουσίασή τους.
Οι χάρτες, τα κείμενα και οι παρουσιάσεις των σεναρίων αναρτώνται το πρωί της επόμενης ημέρας από τη δημόσια παρουσίασή τους στον αντίστοιχο δήμο. Από την ανάρτηση αρχίζει περίοδος σχολιασμού πέντε ημερολογιακών ημερών.
Οι ημερομηνίες ανακοινώνονται ανά σχέδιο, γι’ αυτό έλεγξε τη σελίδα που αφορά την περιοχή σου. Για παράδειγμα, ο Δήμος Δάφνης-Υμηττού είχε ανακοινώσει σχολιασμό των δικών του σεναρίων από τις 14 έως τις 19 Οκτωβρίου 2025. Οι ημερομηνίες αυτές δεν αποτελούν προθεσμία για άλλα σχέδια.
Μπορείς επίσης να ενεργοποιήσεις ειδοποιήσεις μέσω email για την έναρξη της συμμετοχής, την ανάρτηση σεναρίων, τη λήξη της προθεσμίας και σχετικές εκδηλώσεις. Έτσι, δεν χρειάζεται να βασίζεσαι μόνο σε μια περιστασιακή επίσκεψη στην πλατφόρμα.
Τι χρειάζεται για να υποβάλεις σχόλιο;
Η εγγραφή αρχίζει από την επιλογή «Σύνδεση/Εγγραφή» και απαιτεί email και συνθηματικό. Δηλώνεις αν συμμετέχεις ως φυσικό πρόσωπο ή ως εκπρόσωπος φορέα και επιβεβαιώνεις τη διεύθυνση email από τον σύνδεσμο που αποστέλλεται εκεί.
Αν συμμετέχεις ως φυσικό πρόσωπο, ο οδηγός ζητά επίσης δημόσιο όνομα χρήστη, έτος γέννησης, φύλο και δήμο μόνιμης κατοικίας. Το όνομα χρήστη εμφανίζεται δημόσια, όχι όμως και το email. Γι’ αυτό η πλατφόρμα συνιστά να μη χρησιμοποιείς την προσωπική σου διεύθυνση email ως όνομα χρήστη.
Στη φόρμα του σχολίου χρειάζονται σύντομος τίτλος, κείμενο και συσχέτιση με μία έως τρεις θεματικές ενότητες. Η επιλογή δημοτικής ενότητας είναι προαιρετική. Μπορείς να επισυνάψεις εικόνες, διαγράμματα ή χάρτες σε PDF, με μέγιστο μέγεθος αρχείου 4 MB.
Τα σχόλια αναρτώνται δημόσια στη σελίδα του σχεδίου και οι εμπλεκόμενοι ενημερώνονται γι’ αυτά. Η πλατφόρμα διευκρινίζει ότι δεν δίνονται απαντήσεις εκεί. Απόφυγε, επομένως, να αναρτήσεις προσωπικά στοιχεία μέσα στο κείμενο της παρατήρησής σου.
Τι κάνει ένα σχόλιο πιο συγκεκριμένο;
Μια γενική διαφωνία λέει λιγότερα από μια παρατήρηση που προσδιορίζει το σημείο, τη ρύθμιση που σε προβληματίζει και την αλλαγή που προτείνεις. Ένας τίτλος όπως «Χρήση γης και πρόσβαση πεζών στην περιοχή» μπορεί να συνοδεύεται από την ακριβή θέση και από όσα διαπιστώνεις στον χάρτη ή στην καθημερινή χρήση του χώρου.
Για μια προτεινόμενη χρήση γης, μπορείς, για παράδειγμα, να ζητήσεις να εξεταστεί αν συμβαδίζει με την υφιστάμενη κατοικία ή αγροτική δραστηριότητα και με τις ανάγκες της γειτονιάς. Αντίστοιχα, για μια σχεδιαζόμενη παρέμβαση, εξήγησε ποιο σημείο αφορά και ποια διαφορετική λύση προτείνεις.
Αν η παρατήρησή σου αφορά σημείο που έχει πλημμυρίσει, προσδιόρισε τη θέση και ζήτησε να ελεγχθεί σε σχέση με τα διαθέσιμα επίσημα δεδομένα κινδύνου. Το ΥΠΕΝ δημοσιεύει χάρτες επικινδυνότητας και κινδύνων πλημμύρας, ενώ η σχετική πύλη οργανώνει το υλικό ανά υδατικό διαμέρισμα. Ο κίνδυνος σε συγκεκριμένο σημείο χρειάζεται τεκμηρίωση, όχι υπόθεση.
Για σύγκριση με το ισχύον καθεστώς υπάρχει συμπληρωματικά ο Ενιαίος Ψηφιακός Χάρτης του ΤΕΕ, με πληροφορίες για ισχύοντα σχέδια, χρήσεις γης και όρους δόμησης. Είναι διαφορετικό εργαλείο, όχι η πλατφόρμα στην οποία υποβάλλεις το σχόλιο.
Το σχόλιο μετρά ως επίσημη ένσταση;
Όχι. Το ΥΠΕΝ περιγράφει την πλατφόρμα ως υποβοηθητικό μηχανισμό συλλογής τοπικής γνώσης για το πρώτο στάδιο. Η επίσημη διαβούλευση για την τελική αναλυτική πρόταση και τη Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων γίνεται σε επόμενο στάδιο και είναι διακριτή διαδικασία.
Αν το ζήτημά σου απαιτεί επίσημη ένσταση ή απάντηση από αρμόδια αρχή, έλεγξε την ανακοίνωση της σχετικής διαδικασίας και επικοινώνησε με την υπηρεσία που είναι αρμόδια για το συγκεκριμένο σχέδιο.
Μια παρατήρηση έχει μεγαλύτερη αξία όταν δείχνει το σημείο, εξηγεί το πρόβλημα και προτείνει συγκεκριμένη αλλαγή για το σημείο.
