Για την ευθύνη των κυκλωμάτων διακίνησης και τους θανάτους στη θάλασσα τοποθετήθηκε ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, μετά τα δύο νέα ναυάγια στο Αιγαίο, με 12 νεκρούς.
Μιλώντας στην εκπομπή «News Room» του ΕΡΤnews, ο Πλεύρης εξέτασε τις αφίξεις από τη Λιβύη στην Κρήτη και την εξέλιξη των νέων δομών υποδοχής στο νησί. Αναφέρθηκε ακόμη στην ελληνική πρόταση για ευρωπαϊκό μηχανισμό διαχείρισης έκτακτων μεταναστευτικών πιέσεων, καθώς και στα μέτρα για τις δομές φιλοξενίας ασυνόδευτων ανηλίκων στην Αθήνα.
Τους διακινητές χαρακτήρισε εγκληματίες ο υπουργός, τονίζοντας ότι βάζουν ζωές σε σοβαρό κίνδυνο. Όπως επισήμανε, στέλνουν ανθρώπους στη θάλασσα ακόμη και όταν επικρατούν επικίνδυνες καιρικές συνθήκες, με μοναδικό κίνητρο το οικονομικό όφελος.
«Οι διακινητές, στην πραγματικότητα, βάζουν σε μεγάλο κίνδυνο μετανάστες. […] Οι γυναίκες και οι άνδρες του ελληνικού Λιμενικού κάνουν ό,τι μπορούν για να σώσουν ανθρώπους, αλλά παράλληλα να προστατεύσουν και τα σύνορά μας», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Την ανησυχία του για πιθανή αύξηση των επικίνδυνων θαλάσσιων διελεύσεων εξέφρασε ο ίδιος, καθώς το φθινόπωρο προχωρά και πλησιάζει ο χειμώνας. Τα κυκλώματα, όπως εξήγησε, γνωρίζουν ότι το διάστημα με κατάλληλες συνθήκες για ναυσιπλοΐα μικραίνει και προσπαθούν να αξιοποιήσουν τον χρόνο που απομένει, ακόμη κι αν ο καιρός είναι επικίνδυνος.
Όπως είπε, «αυτούς τους ανθρώπους, αυτές τις ψυχές, τους αντιμετωπίζουν ως εμπόρευμα», επισημαίνοντας ότι οι διακινητές γνωρίζουν πως από τον Δεκέμβριο και μετά η μεταφορά ανθρώπων θα γίνεται πολύ δυσκολότερη.
Κατά τον ίδιο, ο Οκτώβριος και οι πρώτες ημέρες του Νοεμβρίου είναι παραδοσιακά περίοδοι αυξημένης μεταναστευτικής πίεσης. Τότε συνυπάρχουν σχετικά ευνοϊκές συνθήκες για τις θαλάσσιες μετακινήσεις και η επικείμενη αλλαγή του καιρού προς το χειρότερο.
Παράλληλα, ο κ. Πλεύρης στήριξε το έργο του Ελληνικού Λιμενικού, αναφέροντας ότι οι γυναίκες και οι άνδρες του επιχειρούν για να διασώσουν ανθρώπους, αλλά και για να διαφυλάξουν τα ελληνικά σύνορα.
Για την εξέλιξη των μεταναστευτικών ροών, ο υπουργός είπε ότι σε σχέση με την ίδια περίοδο πέρυσι σημειώνεται σημαντική υποχώρηση. Πρόσθεσε, ωστόσο, ότι η κύρια πηγή ανησυχίας εξακολουθεί να είναι η θαλάσσια οδός από τη Λιβύη προς την Κρήτη.
Ο Θάνος Πλεύρης ανέφερε ότι, κατά τους πρώτους δέκα μήνες του έτους όπως όρισε το διάστημα στη συνέντευξη, οι ροές στο Αιγαίο ήταν περίπου 7.000. Αντίστοιχα, στις 19.000 έφτασαν οι αφίξεις από τη Λιβύη στην Κρήτη μέσα στους προηγούμενους 9,5 μήνες.
Σύγκριση έκανε ο κ. Πλεύρης και για τα στοιχεία του Αυγούστου: οι μεταναστευτικές ροές υποχώρησαν από περίπου 62.000 σε 41.000, καταγράφοντας μείωση μεγαλύτερη των 20.000.
Κατά τον υπουργό, ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η παρουσία μεγάλων πληθυσμών στις ακτές της Λιβύης, καθώς η συγκέντρωσή τους δημιουργεί συνθήκες για νέες αναχωρήσεις προς την Ευρώπη.
Η Λιβύη, εξήγησε, αντιμετωπίζει διαφορετική κατάσταση από την Τουρκία, αφού οι αρχές της έχουν περιορισμένες δυνατότητες οργάνωσης και πόρους. Επιπλέον, υπάρχουν περιστατικά που γεννούν ερωτήματα για τη διάθεση συνεργασίας, αλλά και για ζητήματα διαφθοράς.
Για την Τουρκία, αντίθετα, σημείωσε πως η συνεργασία με τις ελληνικές αρχές διαμορφώνει σε καθοριστικό βαθμό την πορεία των ροών. Όταν υπάρχει συνεννόηση, υποστήριξε, οι μεταναστευτικές πιέσεις μειώνονται.
Έτοιμη η δομή στην Αγιά, σε εξέλιξη οι εργασίες στο Ηράκλειο
Για τη διαχείριση των αφίξεων μεταναστών στην Κρήτη, ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου δήλωσε ότι η δομή στην Αγιά είναι έτοιμη και ότι συνεχίζονται οι εργασίες για την καινούργια δομή στο Ηράκλειο.
Όπως ανέφερε, έχουν ψηφιστεί οι αναγκαίες ρυθμίσεις για να ξεπεραστούν γραφειοκρατικά ζητήματα που σχετίζονταν με την έκδοση αδειών. Σκοπός είναι να τεθεί σύντομα σε λειτουργία και η δεύτερη δομή, ώστε να ενισχυθούν οι δυνατότητες υποδοχής και διαχείρισης των αφίξεων.
Ο κ. Πλεύρης επισήμανε ότι η νέα δομή θα βοηθήσει στην αποτελεσματικότερη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών, ιδίως ενόψει της επόμενης περιόδου αύξησης των αφίξεων μετά τον χειμώνα.
Τόνισε, παράλληλα, πως η δημιουργία υποδομών δεν αποτελεί από μόνη της λύση στο πρόβλημα. Η κυβέρνηση, όπως είπε, θέτει ως βασικό στόχο να μειωθούν οι μεταναστευτικές ροές και όχι μόνο να βελτιωθεί η διαχείρισή τους.
Ευρωπαϊκός μηχανισμός για την αντιμετώπιση έκτακτων μεταναστευτικών πιέσεων
Ο κ. Πλεύρης μίλησε ακόμη για την πρόταση του πρωθυπουργού να συγκροτηθεί ευρωπαϊκός μηχανισμός, ο οποίος θα τίθεται σε λειτουργία όταν σημειώνεται απότομη άνοδος των μεταναστευτικών ροών ή γίνεται εργαλειοποίηση του μεταναστευτικού.
Ο κ. Πλεύρης ανέφερε ότι το Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, μαζί με τους κανόνες επιστροφών, αποτελούν ευρωπαϊκά εργαλεία που μπορούν να συμβάλουν στην αντιμετώπιση των μεταναστευτικών ροών σε συνθήκες κανονικότητας. Παράλληλα, σημείωσε ότι χρειάζεται ένας επιπλέον μηχανισμός όταν τα εξωτερικά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης δέχονται έκτακτη πίεση.
Για να περιγράψει τέτοιες καταστάσεις, παρέπεμψε στα γεγονότα της Θέουτα και στην κρίση που σημειώθηκε στον Έβρο το 2020.
Κατά τον κ. Πλεύρη, η ελληνική πρόταση περιλαμβάνει ισχυρότερη παρουσία της Frontex, αυξημένες δυνατότητες αποτροπής στα σύνορα και, σε περιόδους έκτακτης έξαρσης, αναστολή της εξέτασης αιτήσεων ασύλου. Προβλέπει επίσης να ακολουθούν ταχείες διαδικασίες επιστροφής.
Ο υπουργός δήλωσε ότι η πρόταση του πρωθυπουργού εξασφάλισε ευρεία συμφωνία από τις ευρωπαϊκές χώρες και την παρουσίασε ως σημαντική εξέλιξη για την κοινή ευρωπαϊκή διαχείριση του μεταναστευτικού.
