Οι δήμοι της Αττικής καλούνται πλέον να αναλάβουν οι ίδιοι τη λειτουργία των «σπιτιών ανακύκλωσης», καθώς ο ΕΔΣΝΑ δεν θα ανανεώσει τη σύμβαση με την ΤΕΧΑΝ, την ώρα που η υπόθεση βρίσκεται υπό έρευνα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για παρατυπίες και υπερτιμολογήσεις. Παράλληλα, προτείνεται να σταματήσει και το ανταποδοτικό αντίτιμο προς τους πολίτες, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις στην αυτοδιοίκηση, ενώ αρκετοί δήμοι ήδη απομακρύνουν τα πολυκέντρα λόγω του αυξημένου κόστους και της αβεβαιότητας γύρω από το μέλλον τους.
Πιο αναλυτικά
Την ώρα που ευρωπαϊκή εισαγγελία ερευνά, έχοντας εντοπίσει παρατυπίες και υπερτιμολογήσεις στην διαδιακσία προμήθειας, νέα τροπή λαμβάνει η υπόθεση των «πολυκέντρων ανακύκλωσης» (γνωστών και ως «σπιτάκια ανακύκλωσης»), καθώς ο Ειδικός Διαβαθμιδικός Σύνδεσμος Νομού Αττικής (ΕΔΣΝΑ) ενημέρωσε τους δήμους ότι δεν πρόκειται να ανανεώσει τη σύμβαση λειτουργίας τους με την εταιρεία ΤΕΧΑΝ, μεταφέροντας πλέον την ευθύνη της λειτουργίας στους ίδιους τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Η απόφαση αυτή έρχεται την ώρα που η υπόθεση βρίσκεται στο μικροσκόπιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, ενώ η Ελλάδα έχει ήδη υποχρεωθεί να επιστρέψει περίπου 6 εκατ. ευρώ κοινοτικών πόρων, μετά από διαπιστωμένες παρατυπίες στη χρηματοδότηση και την προμήθεια των συγκεκριμένων εγκαταστάσεων.
Οι δήμοι καλούνται να αναλάβουν τη λειτουργία
Με έγγραφο που απέστειλε στις 17 Ιουλίου προς τους 66 δήμους της Αττικής, ο ΕΔΣΝΑ έκανε γνωστό ότι δημιουργούνται νέα δεδομένα μετά τη λήξη της σύμβασης με την ΤΕΧΑΝ, η οποία είχε τυπικά λήξει ήδη από το 2023, αλλά συνέχιζε να εφαρμόζεται με διαδοχικές άτυπες παρατάσεις.
Μέχρι σήμερα η εταιρεία είχε αναλάβει:
-τη στελέχωση κάθε πολυκέντρου με προσωπικό,
-την αποκομιδή των ανακυκλώσιμων υλικών,
-τη συνολική λειτουργία των εγκαταστάσεων μέσω του συστήματος ανταποδοτικής ανακύκλωσης,
ενώ οι δήμοι επιβαρύνονταν μόνο με το κόστος ηλεκτροδότησης.
Πλέον, σύμφωνα με τις προγραμματικές συμβάσεις που έχουν υπογραφεί με τους 44 δήμους της Αττικής που αποδέχθηκαν την εγκατάσταση πολυκέντρων, οι ίδιοι οι δήμοι καλούνται να αναλάβουν:
-τη λειτουργία τους με προσωπικό και ωράριο 09:00-15:00,
-την αποκομιδή των υλικών,
-τη μεταφορά τους για περαιτέρω διαχείριση και ανακύκλωση.
Τέλος στο ανταποδοτικό αντίτιμο
Ιδιαίτερη αίσθηση προκαλεί και η πρόταση του ΕΔΣΝΑ να σταματήσει η καταβολή ανταποδοτικού αντιτίμου προς τους πολίτες που χρησιμοποιούν τα πολυκέντρα.
Όπως αναφέρεται στο σχετικό έγγραφο, προτείνεται τα μηχανήματα να λειτουργούν χωρίς οικονομικό κίνητρο, ενώ όποιος δήμος επιθυμεί να συνεχίσει να καταβάλλει ανταμοιβή στους πολίτες θα πρέπει να το χρηματοδοτεί αποκλειστικά από ίδιους πόρους.
Η απόφαση αυτή συνδέεται και με τις στρεβλώσεις που είχαν παρατηρηθεί στη λειτουργία του συστήματος, καθώς είχαν καταγραφεί περιστατικά συγκέντρωσης ανακυκλώσιμων υλικών από τους μπλε κάδους και επανατοποθέτησής τους στα πολυκέντρα με μοναδικό σκοπό την είσπραξη του ανταποδοτικού ποσού.
Δήμοι απομακρύνουν ήδη τα πολυκέντρα
Η αλλαγή αυτή έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στην αυτοδιοίκηση.
Αρκετοί δήμοι δεν επιθυμούν να αναλάβουν το πρόσθετο λειτουργικό κόστος και έχουν ήδη ξεκινήσει την απομάκρυνση των πολυκέντρων από τους χώρους όπου ήταν εγκατεστημένα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, οι δήμοι ζήτησαν από τον ΕΔΣΝΑ να παραλάβει τον εξοπλισμό, ωστόσο ο Σύνδεσμος αρνήθηκε, ζητώντας να παραμείνει στις υπάρχουσες θέσεις.
Δεν μπορούν να αποσυρθούν λόγω ευρωπαϊκής χρηματοδότησης
Το θέμα συζητήθηκε και σε πρόσφατη συνάντηση του Περιφερειάρχη Αττικής Νίκου Χαρδαλιά με τους δημάρχους της Αττικής.
Σύμφωνα με όσα μεταφέρουν αυτοδιοικητικές πηγές, στελέχη του ΕΔΣΝΑ επισήμαναν ότι τα πολυκέντρα δεν μπορούν να αποσυρθούν, καθώς αποκτήθηκαν μέσω ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων και οφείλουν να παραμείνουν σε λειτουργία για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, όπως προβλέπουν οι όροι των σχετικών προγραμμάτων.
Στο μικροσκόπιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας
Η υπόθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα καθώς βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη έρευνα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για τη διαχείριση των ευρωπαϊκών κονδυλίων που χρηματοδότησαν την προμήθεια των πολυκέντρων.
Παράλληλα, ύστερα από έλεγχο της Επιτροπής Δημοσιονομικού Ελέγχου (ΕΔΕΛ), η Ελλάδα έχει ήδη υποχρεωθεί να επιστρέψει περίπου 6 εκατ. ευρώ στην Ευρωπαϊκή Ένωση λόγω παρατυπιών που εντοπίστηκαν στις διαδικασίες προμήθειας.
Συνολικά, με κοινοτικούς πόρους χρηματοδοτήθηκαν:
130 πολυκέντρα για τον ΕΔΣΝΑ στην Αττική,
58 για τον ΦΟΔΣΑ Πελοποννήσου,
60 για τον ΕΣΔΑΚ στην Κρήτη.
Οι τελευταίες εξελίξεις αναμένεται να δημιουργήσουν νέο κύκλο αντιπαράθεσης μεταξύ δήμων, ΕΔΣΝΑ και Περιφέρειας Αττικής, ενώ η πορεία της έρευνας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας αναμένεται να καθορίσει σε μεγάλο βαθμό τις επόμενες κινήσεις γύρω από ένα πρόγραμμα που τα τελευταία χρόνια βρίσκεται διαρκώς στο επίκεντρο ελέγχων και αμφισβητήσεων.
