Η Αίγυπτος απορρίπτει με κατηγορηματικό τρόπο την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή της Λιβύης, διαμηνύοντας στην Άγκυρα ότι δεν θα δεχθεί αμφισβήτηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της στην Ανατολική Μεσόγειο.
Το αιγυπτιακό υπουργείο Εξωτερικών αναφέρει σε επίσημη ανακοίνωση ότι η συμφωνία Τουρκίας και Λιβύης δεν είναι έγκυρη ούτε έχει νομική ισχύ για την Αίγυπτο, καθώς, όπως υποστηρίζει, παραβιάζει το διεθνές δίκαιο της θάλασσας.
Η τοποθέτηση του Καΐρου ακολουθεί τις αντιδράσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ισραήλ στην απόφαση που έλαβε το λιβυκό κοινοβούλιο.
Αίγυπτος: «Το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν παράγει κανένα έννομο αποτέλεσμα»
Το αιγυπτιακό ΥΠΕΞ δηλώνει στην ανακοίνωσή του την πλήρη αντίθεσή του στην επικύρωση του μνημονίου που αφορά την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών στη Μεσόγειο, μεταξύ της Τουρκίας και της κυβέρνησης του Φαγέζ αλ Σάρατζ.
Το Κάιρο επισημαίνει πως η συμφωνία «είναι απολύτως άκυρη, στερείται νομικής ισχύος και δεν παράγει κανένα έννομο αποτέλεσμα για την Αίγυπτο». Προσθέτει ότι η έγκρισή της από τη λιβυκή Βουλή των Αντιπροσώπων δεν επιφέρει καμία νομική συνέπεια για την Αίγυπτο.
«Παραβιάζει το Δίκαιο της Θάλασσας και την ΑΟΖ μας»
Κατά την αιγυπτιακή διπλωματία, το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν συνάδει με τις αρχές του διεθνούς δικαίου για την οριοθέτηση Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης και υφαλοκρηπίδας, ούτε με τις αρχές της δικαιοσύνης και της ευθυδικίας.
Η Αίγυπτος θεωρεί πως η συμφωνία συνιστά σαφή προσβολή των κυριαρχικών δικαιωμάτων της στην ΑΟΖ και την υφαλοκρηπίδα της και επαναλαμβάνει ότι δεν αναγνωρίζει καμία ενέργεια που στηρίζεται σε αυτή.
Προειδοποίηση προς την Άγκυρα: «Θα αντιμετωπίσουμε κάθε απόπειρα παραβίασης»
Στο αυστηρότερο σημείο της ανακοίνωσης, το Κάιρο προειδοποιεί για την προστασία των θαλάσσιων δικαιωμάτων του. Η αιγυπτιακή κυβέρνηση δηλώνει ότι διατηρεί το δικαίωμα να προστατεύσει τα συμφέροντα και τα δικαιώματά της, σύμφωνα με όσα προβλέπει το διεθνές δίκαιο.
«Στον βαθμό που το Μνημόνιο αυτό αντιβαίνει στα ανακηρυγμένα θαλάσσια σύνορα της Αιγύπτου, η Αίγυπτος διατηρεί το δικαίωμά της να προστατεύσει τα δικαιώματα που της κατοχυρώνει το διεθνές δίκαιο και να αντιμετωπίσει κάθε απόπειρα παραβίασής τους», σημειώνεται χαρακτηριστικά.
Το Κάιρο σημειώνει ακόμη ότι είχε εναντιωθεί στο μνημόνιο από την ημέρα που υπογράφηκε και εξακολουθεί να απορρίπτει κάθε πράξη ή ενέργεια που στηρίζεται στους όρους του.
Ισραήλ: «Η Τουρκία αποσταθεροποιεί την Ανατολική Μεσόγειο»
Νωρίτερα, το Ισραήλ αντέδρασε επίσης έντονα, με το υπουργείο Εξωτερικών του να καταδικάζει την επικύρωση της συμφωνίας με την Τουρκία από τη λιβυκή Βουλή.
Σε ανακοίνωση που αναρτήθηκε στην πλατφόρμα Χ, η ισραηλινή διπλωματία ανέφερε ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα στενών συμμάχων της χώρας στην περιοχή.
«Το Ισραήλ καταδικάζει έντονα την απόφαση της Λιβυκής Βουλής των Αντιπροσώπων να επικυρώσει το Μνημόνιο Θαλάσσιας Δικαιοδοσίας μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης. Η συμφωνία αυτή παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα των στενών συμμάχων μας στην περιοχή», ανέφερε το ισραηλινό υπουργείο Εξωτερικών, σε δήλωση που παραπέμπει στην Ελλάδα και την Κύπρο.
Στη συνέχεια, η ισραηλινή πλευρά άσκησε ευθεία κριτική στην Άγκυρα: «Δυστυχώς, για άλλη μια φορά βλέπουμε την Τουρκία να ενεργεί με σκοπό την αποσταθεροποίηση της περιοχής της Ανατολικής Μεσογείου».
ΕΕ: «Άκυρο το τουρκολιβυκό μνημόνιο – Δεν παράγει έννομες συνέπειες για τρίτα κράτη»
Με επίσημη ανακοίνωσή της, η Ευρωπαϊκή Ένωση εκφράζει την έντονη αποδοκιμασία της για την επικύρωση του μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, στις 20 Οκτωβρίου 2026.
«Η Ευρωπαϊκή Ένωση εκφράζει την έντονη λύπη της για την επικύρωση, από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης στις 20 Οκτωβρίου 2026, του “Μνημονίου Κατανόησης για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών δικαιοδοσίας στη Μεσόγειο Θάλασσα” του 2019 μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης», αναφέρει η ανακοίνωση.
Οι Βρυξέλλες τονίζουν πως η θέση της ΕΕ εξακολουθεί να είναι σαφής και σταθερή, όπως αποτυπώθηκε στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου τον Δεκέμβριο του 2019 και επιβεβαιώθηκε εκ νέου τον Ιούνιο του 2025.
«Η θέση της ΕΕ σχετικά με το Μνημόνιο Κατανόησης είναι σταθερή και σαφής. Όπως επισημαίνεται στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Δεκεμβρίου 2019 και επαναλαμβάνεται τον Ιούνιο του 2025, το τουρκολιβυκό Μνημόνιο Κατανόησης παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών και δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας. Είναι άκυρο και δεν μπορεί να παράγει καμία έννομη συνέπεια για τρίτα κράτη».
Με τη δήλωση αυτή, η ΕΕ επανέλαβε ξεκάθαρα τη θέση της για τη συμφωνία Άγκυρας – Τρίπολης, παρά την πρόσφατη απόφαση του λιβυκού κοινοβουλίου.
