Τα σοβαρά οικονομικά και θεσμικά ζητήματα που απασχολούν την Τοπική Αυτοδιοίκηση έθεσε ο Δήμαρχος Ιωαννίνων Θωμάς Μπέγκας, στην προ ημερήσιας διάταξης παρέμβασή του στο Δημοτικό Συμβούλιο.
Στην αρχή της ενημέρωσής του προς το Σώμα, ο Δήμαρχος παρουσίασε τα θέματα που απασχόλησαν το Διοικητικό Συμβούλιο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) στις 8 Οκτωβρίου. Ξεχώρισε τις οικονομικές πιέσεις στους Δήμους και τις αλλαγές που φέρνει ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Στάθηκε ειδικά στα εμπόδια που ανακύπτουν για την κατάρτιση των δημοτικών προϋπολογισμών του 2027, λόγω συγκεκριμένων προβλέψεων του νέου Κώδικα.
Όπως είπε, στη συνεδρίαση της ΚΕΔΕ ο πρόεδρος της ΠΕΔ Ηπείρου, Παναγιώτης Νταής, που είναι και Δήμαρχος Ηγουμενίτσας, παρουσίασε τις δυσκολίες που προκαλεί το άρθρο 376. Η διάταξη περιορίζει τη μεταφορά πόρων για τις ανάγκες των ανταποδοτικών υπηρεσιών καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού.
Πολλοί Δήμοι, κυρίως στην περιφέρεια, εφαρμόζουν αυτή την πρακτική για να καλύπτουν οικονομικά ελλείμματα. Ο περιορισμός της, ωστόσο, ενδέχεται να θέσει σε κίνδυνο ακόμη και την ισοσκέλιση των προϋπολογισμών τους.
Ο κ. Νταής έθεσε ακόμη το θέμα των αλλαγών στον προσδιορισμό των ανταποδοτικών τελών, όπως και των εξαιρετικά πιεστικών προθεσμιών για την εκκαθάριση παλαιών οφειλών προς τους Δήμους.
Όπως σημείωσε ο Δήμαρχος Ιωαννίνων, η ΚΕΔΕ έλαβε ομόφωνη απόφαση να ζητήσει από το Υπουργείο Εσωτερικών νομοθετική ρύθμιση. Το αίτημα περιλαμβάνει την αναστολή των προβληματικών διατάξεων και τη συνέχιση εφαρμογής του προηγούμενου πλαισίου για τους προϋπολογισμούς του 2027.
Ακολούθως, ο κ. Μπέγκας παρουσίασε σημαντικά θέματα που είχε αναδείξει ο αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ, Γρηγόρης Κωνσταντέλλος.
Ένα από αυτά ήταν η χρηματοδότηση των παιδικών σταθμών μετά την ολοκλήρωση της ευρωπαϊκής στήριξης, με ζητούμενο να καλύπτονται σε σταθερή βάση οι ανάγκες τους από εθνικούς πόρους.
Σημαντικό μέρος της συζήτησης αφορούσε το υψηλό κόστος ενέργειας για τους Δήμους. Τα στοιχεία που παρέθεσε ο κ. Κωνσταντέλλος δείχνουν ότι οι μεγάλοι βιομηχανικοί καταναλωτές πληρώνουν περίπου 6 έως 8 λεπτά ανά κιλοβατώρα, ενώ για τους Δήμους οι τιμές φτάνουν τα 23 έως 25 λεπτά. Η ετήσια επιπλέον επιβάρυνση της Αυτοδιοίκησης υπολογίστηκε σε 245 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, οι συνολικές οφειλές προς τη ΔΕΗ, με τις προσαυξήσεις, πλησιάζουν τα 600 εκατ. ευρώ.
Ο Δήμαρχος αναφέρθηκε με έμφαση και στην ανεπαρκή χρηματοδότηση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Όπως υπογράμμισε, στο προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού για το 2027 προβλέπονται περίπου 150 εκατ. ευρώ επιπλέον για τους Δήμους, αύξηση της τάξης του 5%. Την ίδια στιγμή, το μισθολογικό κόστος ανεβαίνει κατά 7% έως 8% και το ενεργειακό κατά περίπου 10%.
Ο κ. Μπέγκας ξεκαθάρισε ότι η οικονομική πίεση στους Δήμους δεν είναι δυνατόν να αντιμετωπίζεται μετακυλίοντας συνεχώς το κόστος στους πολίτες.
«Δεν μπορεί η Πολιτεία να μεταφέρει διαρκώς περισσότερες αρμοδιότητες και υποχρεώσεις στους δήμους, χωρίς να εξασφαλίζει τους αντίστοιχους οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους», τόνισε.
Παράλληλα, τόνισε ότι απαιτούνται ουσιαστική χρηματοδοτική στήριξη, θεσμική ευελιξία και πραγματική αυτοτέλεια για την Αυτοδιοίκηση. Πρόκειται, όπως επισήμανε, για διεκδικήσεις που πρέπει να προωθηθούν συλλογικά μέσω της ΚΕΔΕ.
Απάντηση στις αναφορές για τη μετάβασή του στην Αθήνα
Στο δεύτερο σκέλος της παρέμβασής του, ο Δήμαρχος απάντησε στις αιτιάσεις του Δημήτρη Παπαγεωργίου, επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης, για τη μετάβασή του στην Αθήνα στα τέλη Ιουλίου. Το σχετικό ένταλμα είχε ζητηθεί και είχε κοινοποιηθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο.
Ο κ. Μπέγκας έκανε λόγο για προσπάθεια καλλιέργειας τοξικού κλίματος στον δημόσιο διάλογο, μέσα από υπαινιγμούς για τη διαχείριση δημόσιου χρήματος. Διευκρίνισε ότι το ένταλμα καταγράφει με διαφάνεια τους λόγους της μετακίνησής του.
Παραδέχθηκε ότι, όσο βρισκόταν στην Αθήνα, ανταποκρίθηκε σε πρόσκληση και πήρε μέρος σε εκδήλωση για την παρουσίαση του αυτοδιοικητικού προγράμματος πολιτικού φορέα. Πρόσθεσε ότι θα δεχόταν ανάλογη πρόσκληση και από οποιονδήποτε άλλον πολιτικό χώρο.
Διευκρίνισε, ωστόσο, πως η συμμετοχή του στην εκδήλωση δεν ήταν ο κύριος λόγος του ταξιδιού. Είχε ήδη κανονίσει υπηρεσιακές συναντήσεις, κυρίως στο Υπουργείο Εσωτερικών, για σημαντικές υποθέσεις του Δήμου.
Ο Δήμαρχος συνέδεσε τις υπηρεσιακές συναντήσεις εκείνης της περιόδου με την προσπάθεια εξασφάλισης δύο σημαντικών χρηματοδοτήσεων για αθλητικές υποδομές στα Ιωάννινα.
Συγκεκριμένα, μίλησε για την ολοκλήρωση του Αθλητικού Κέντρου Καρδαμιτσίων, για την οποία προβλέπεται χρηματοδότηση 2,2 εκατ. ευρώ, και για την αναβάθμιση του Αθλητικού Κέντρου Σταυρακίου, προϋπολογισμού 1,04 εκατ. ευρώ.
Όπως ανέφερε, οι επαφές με τα αρμόδια υπουργεία οδήγησαν στη διαμόρφωση των προϋποθέσεων που απαιτούνται για να χρηματοδοτηθούν οι δύο παρεμβάσεις.
Εξήγησε ακόμη ότι ο αντιδήμαρχος Αθλητισμού, Πέτρος Παλάσχας, πήγε μαζί του ώστε να λάβει μέρος στις υπηρεσιακές συναντήσεις για τις συγκεκριμένες διεκδικήσεις. Παράλληλα, ανέλαβε και την οδήγηση, καθώς ο ίδιος ο Δήμαρχος δεν έχει υπηρεσιακό οδηγό.
Ολοκληρώνοντας την παρέμβασή του, ο Δήμαρχος τόνισε πως η δημοτική αρχή έχει ως θεμελιώδη αρχή τη διαφάνεια και ζήτησε από τον επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης να μιλά με τεκμηριωμένα στοιχεία.
Παράλληλα, άφησε αιχμές για τον τρόπο διαχείρισης των έργων κατά την προηγούμενη δημοτική περίοδο, αναφερόμενος σε διαγωνισμούς με εκπτώσεις μόλις 1% και σε άλλους ακόμη και 0,11%.
«Αν πραγματικά θέλουμε να συζητήσουμε για τον σεβασμό στο δημόσιο χρήμα, να το κάνουμε συνολικά και με συγκεκριμένα στοιχεία», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο Δήμαρχος ανέφερε επίσης ότι οι πολίτες γνωρίζουν την πορεία του στον χρόνο και τον τρόπο άσκησης των καθηκόντων του, προσθέτοντας πως μπορούν να αξιολογήσουν οι ίδιοι αν η πολιτική του παρουσία χαρακτηρίζεται από διαφάνεια και ήθος.
ΣΥΔΛΙ
Στην ίδια συνεδρίαση, ο Δήμαρχος Ιωαννίνων εισηγήθηκε να περάσουν συνολικά στη ΔΕΥΑΙ οι αρμοδιότητες του Συνδέσμου Ύδρευσης Λεκανοπεδίου Ιωαννίνων (ΣΥΔΛΙ). Η πρόταση υπερψηφίστηκε.
Η πρόταση κατατέθηκε μετά τη σχετική πρόβλεψη στον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης: ο ΣΥΔΛΙ καταργείται αυτοδικαίως στις 31 Δεκεμβρίου 2026 και τα Δημοτικά Συμβούλια των Δήμων που συμμετέχουν καλούνται έως τις 15 Οκτωβρίου να γνωμοδοτήσουν για τη διαδοχή των αρμοδιοτήτων του.
Ο κ. Μπέγκας παρουσίασε τις ενέργειες του Δήμου Ιωαννιτών, σε συνεννόηση με τους Δήμους Ζίτσας και Δωδώνης, για την αντιμετώπιση των σοβαρών οικονομικών, τεχνικών και διοικητικών ζητημάτων που προκύπτουν από την κατάργηση του Συνδέσμου.
Όπως ανέφερε, οι τρεις δήμαρχοι συναντήθηκαν και στη συνέχεια απέστειλαν επιστολή στον Υπουργό Εσωτερικών, ζητώντας αφενός να βρεθεί ειδικός μηχανισμός για τη διευθέτηση των οικονομικών υποχρεώσεων του ΣΥΔΛΙ, ιδίως των οφειλών προς τη ΔΕΗ, και αφετέρου να θεσπιστεί η απαραίτητη νομοθετική ρύθμιση, ώστε να εξασφαλιστεί επαρκές χρονικό περιθώριο για την οργανωμένη μετάβαση στον νέο φορέα.
Επιπλέον, οι Δήμοι ζήτησαν να συναντηθούν με την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου, προκειμένου να εξετάσουν διεξοδικά τα προβλήματα.
Ο Δήμαρχος σημείωσε ότι δεν έχει υπάρξει μέχρι στιγμής απάντηση στα αιτήματα. Αντί γι’ αυτό, το Υπουργείο έστειλε έγγραφο, καλώντας τα Δημοτικά Συμβούλια να γνωμοδοτήσουν χωρίς καθυστέρηση για τη διάδοχη κατάσταση του Συνδέσμου.
Σταθερή επιδίωξη η δημιουργία ενιαίου φορέα ύδρευσης
Παρουσιάζοντας τη θέση της Δημοτικής Αρχής, ο Δήμαρχος είπε πως η μεταφορά των αρμοδιοτήτων του ΣΥΔΛΙ στη ΔΕΥΑΙ υλοποιεί με συνέπεια μια πολιτική κατεύθυνση που η παράταξή του υποστηρίζει εδώ και χρόνια και την οποία έχουν υποστηρίξει και επιστημονικοί φορείς της περιοχής.
Όπως εξήγησε, το σύστημα ύδρευσης στο Λεκανοπέδιο λειτουργεί ως ενιαίο σύνολο, καθώς δίκτυα, δεξαμενές και εγκαταστάσεις εξυπηρετούν πάνω από έναν Δήμο. Επομένως, η κατανομή των σχετικών αρμοδιοτήτων σε διαφορετικούς φορείς θα πρόσθετε προβλήματα στη λειτουργία και τη συντήρηση των υποδομών.
Με τη συγκέντρωση της διαχείρισης στη ΔΕΥΑΙ, αντίθετα, μπορούν να επιτευχθούν αποτελεσματικότερος τεχνικός σχεδιασμός, οικονομίες κλίμακας, καλύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων και αυξημένες δυνατότητες χρηματοδότησης νέων έργων.
Ο Δήμαρχος διευκρίνισε ότι «η μετάβαση πρέπει να πραγματοποιηθεί με συγκεκριμένες εγγυήσεις, ώστε να μη μεταφερθούν ανεξέλεγκτα οικονομικά βάρη στον νέο φορέα και στους δημότες».
Ως βασικές προϋποθέσεις έθεσε τη διευθέτηση των οικονομικών υποχρεώσεων του ΣΥΔΛΙ, την πλήρη καταγραφή της περιουσίας και των υποδομών, την κατοχύρωση των εργασιακών δικαιωμάτων του προσωπικού και τη θέσπιση μεταβατικών κανόνων για την τιμολογιακή πολιτική, χωρίς αδικαιολόγητες επιβαρύνσεις για τους καταναλωτές.
Όπως υπογράμμισε, πρώτιστο μέλημα είναι να συνεχιστεί χωρίς διακοπή και με ασφάλεια η υδροδότηση σε ολόκληρο το Λεκανοπέδιο.
Κλείνοντας την παρέμβασή του, ο κ. Μπέγκας τόνισε:
«Η κατάργηση του ΣΥΔΛΙ είναι πλέον νομοθετικά δεδομένη. Αυτό που μπορούμε και οφείλουμε να κάνουμε είναι να διαμορφώσουμε τις καλύτερες δυνατές συνθήκες για την επόμενη ημέρα.
Η θέση μας είναι ξεκάθαρη. Στηρίζουμε την ενιαία ανάληψη των αρμοδιοτήτων του ΣΥΔΛΙ από τη ΔΕΥΑΙ, επιμένοντας παράλληλα στη διεκδίκηση των απαραίτητων οικονομικών και νομοθετικών ρυθμίσεων από την Πολιτεία.
Σκοπός μας είναι να δημιουργηθεί ένας ενιαίος και ισχυρός φορέας ύδρευσης, οικονομικά βιώσιμος και τεχνικά επαρκής, ο οποίος θα εξυπηρετεί με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα όλους τους πολίτες του Λεκανοπεδίου Ιωαννίνων».
Έγκριση για την έναρξη μετατροπής της ΔΗΑΝΕΤΑΙ σε Αναπτυξιακό Οργανισμό
Το Δημοτικό Συμβούλιο Ιωαννίνων ενέκρινε την εκκίνηση της διαδικασίας για τη μετατροπή της Δημοτικής Ανώνυμης Εταιρείας Ακινήτων Ιωαννίνων (ΔΗΑΝΕΤΑΙ) σε Μονομετοχικό Αναπτυξιακό Οργανισμό Τοπικής Αυτοδιοίκησης, υπερψηφίζοντας την εισήγηση του Δημάρχου, Θωμά Μπέγκα.
Η έγκριση αυτή ανοίγει τη διαδικασία εξέλιξης της υφιστάμενης δημοτικής εταιρείας σε έναν σύγχρονο αναπτυξιακό και επιχειρησιακό οργανισμό, με περισσότερα εργαλεία για να συνδράμει τον Δήμο στην εκτέλεση έργων, στην αξιοποίηση της δημοτικής περιουσίας και στη διεκδίκηση χρηματοδοτήσεων.
Στην εισήγησή του, ο Δήμαρχος ανέφερε ότι η επιλογή αυτή καθορίζεται κυρίως από τις νέες συνθήκες που διαμορφώνει ο Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Ο νέος Κώδικας προβλέπει πως οι δημοτικές ανώνυμες εταιρείες που εμπίπτουν στις σχετικές διατάξεις οφείλουν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 είτε να διαλυθούν και να εκκαθαριστούν είτε να μετατραπούν σε Αναπτυξιακούς Οργανισμούς. Εάν δεν γίνει ένα από τα δύο, από την 1η Ιανουαρίου 2027 λύονται αυτοδικαίως.
Ο κ. Μπέγκας τόνισε πως η μετατροπή της ΔΗΑΝΕΤΑΙ είναι ουσιαστικά μονόδρομος για τη διατήρηση και αξιοποίηση της εταιρείας, με δεδομένα τα οικονομικά και περιουσιακά της στοιχεία.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Δήμαρχος στην οικονομική εικόνα της ΔΗΑΝΕΤΑΙ, περιγράφοντάς την ως φορέα με σταθερή δραστηριότητα και σημαντική περιουσιακή βάση.
Από τα τέσσερα ακίνητα που της ανήκουν, η εταιρεία έχει έσοδα από μισθώσεις, ενώ ο ετήσιος κύκλος εργασιών της ανέρχεται περίπου σε 225.000 ευρώ και το οικονομικό απόθεμα πλησιάζει τις 590.000 ευρώ.
Όπως ανέφερε, η εκκαθάριση και λύση της εταιρείας θα άφηνε ανοιχτά σύνθετα ζητήματα οικονομικής, νομικής και διοικητικής φύσης, ιδίως ως προς τα ακίνητα και τις μισθώσεις που βρίσκονται σε ισχύ.
«Η λύση και εκκαθάριση θα σημάνει το πάγωμα και πιθανά την απώλεια των εσόδων της ΔΗΑΝΕΤΑΙ μέχρι να ολοκληρωθεί η μεταφορά της στο Δήμο, ενώ η εκκαθάριση μιας ανώνυμης εταιρείας που κατέχει και διαχειρίζεται εμπορικά-δημοτικά ακίνητα συνεπάγεται πολύπλοκες δικαστικές και διοικητικές εκκρεμότητες, λύση ενεργών μισθώσεων, εμπράγματα ζητήματα και κίνδυνο απαξίωσης της περιουσίας της.
Για ποιον λόγο να οδηγήσουμε σε εκκαθάριση μια εταιρεία που λειτουργεί και αποδίδει, όταν έχουμε τη δυνατότητα να τη διατηρήσουμε και να διευρύνουμε τον ρόλο της;», διερωτήθηκε χαρακτηριστικά.
Επισήμανε ακόμη ότι οι δημοτικές υπηρεσίες δυσκολεύονται διαχρονικά να διαχειριστούν απευθείας τα ακίνητα, κάτι που καθιστά σημαντική τη διατήρηση ενός φορέα με αποδεδειγμένη πείρα στον συγκεκριμένο τομέα.
«Δεν δημιουργούμε μια καινούργια εταιρεία από το μηδέν. Αξιοποιούμε μια υφιστάμενη, οικονομικά εύρωστη εταιρεία και της δίνουμε νέες δυνατότητες», ανέφερε.
Απαντώντας σε αιτιάσεις της αντιπολίτευσης και εργαζομένων του Δήμου, ο κ. Μπέγκας συνέκρινε τη σημερινή απόφαση με την πρόταση για σύσταση Αναπτυξιακού Οργανισμού που είχε υποβληθεί στην προηγούμενη δημοτική περίοδο και είχε καταψηφιστεί τότε από την παράταξή του.
Όπως εξήγησε, οι δύο περιπτώσεις διαφέρουν τόσο στο θεσμικό πλαίσιο όσο και στο αντικείμενο της απόφασης.
Την προηγούμενη περίοδο είχε τεθεί προς συζήτηση η ίδρυση νέου Αναπτυξιακού Οργανισμού, με άλλες προϋποθέσεις και εταιρική δομή. Σήμερα, αντίθετα, υπάρχει συγκεκριμένη νομοθετική υποχρέωση για την πορεία της ΔΗΑΝΕΤΑΙ.
Η πρόταση που βρίσκεται τώρα στο τραπέζι, συνέχισε, δεν προβλέπει τη σύσταση νέας εταιρείας, αλλά τη μετατροπή δημοτικού φορέα που ήδη λειτουργεί και είναι οικονομικά υγιής, με διασφάλιση της επιχειρησιακής και περιουσιακής του συνέχειας.
«Δεν συζητάμε την ίδια πρόταση υπό τις ίδιες συνθήκες», ανέφερε ο Δήμαρχος, εξηγώντας ότι η βασική διαφορά αφορά την ανάγκη προστασίας και αξιοποίησης της δημοτικής περιουσίας που υπάρχει ήδη.
Παράλληλα, ανέφερε ότι ο Αναπτυξιακός Οργανισμός θα διέπεται από συγκεκριμένους θεσμικούς κανόνες και διαδικασίες για τις προσλήψεις και την οικονομική διαχείριση, με μοναδικό μέτοχο τον Δήμο Ιωαννιτών.
Νέες αναπτυξιακές προοπτικές για τον Δήμο
Ο Δήμαρχος σημείωσε ακόμη πως η μετατροπή θα επιτρέψει στη ΔΗΑΝΕΤΑΙ να διευρύνει σημαντικά το πεδίο δραστηριοποίησής της, συνεχίζοντας παράλληλα να διαχειρίζεται και να αξιοποιεί ακίνητα.
Ο Αναπτυξιακός Οργανισμός θα έχει τη δυνατότητα να συνδράμει τον Δήμο στην ωρίμανση έργων, στην εκπόνηση μελετών και τεχνικών δελτίων, καθώς και στην αξιοποίηση εθνικών και ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων. Θα μπορεί επίσης να υποστηρίζει δράσεις πράσινης και ψηφιακής μετάβασης, βιώσιμης κινητικότητας, τουρισμού και καινοτομίας.
Ο κ. Μπέγκας ξεκαθάρισε πως ο Αναπτυξιακός Οργανισμός θα συμπληρώνει το έργο του Δήμου στην υλοποίηση των αναπτυξιακών προτεραιοτήτων, χωρίς να αντικαθιστά τις υπηρεσίες ή τις θεσμικές αρμοδιότητές του.
Έμφαση έδωσε και στη διασφάλιση της οικονομικής βιωσιμότητας, επισημαίνοντας ότι το νέο πλαίσιο γενικά δεν επιτρέπει στους Δήμους ή στον κρατικό προϋπολογισμό να επιχορηγούν άμεσα ή έμμεσα τους Αναπτυξιακούς Οργανισμούς.
Η έγκριση της απόφασης δρομολογεί τη μετατροπή της ΔΗΑΝΕΤΑΙ, με επόμενα βήματα την εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης βιωσιμότητας, την κατάρτιση νέου καταστατικού και τις αναγκαίες εταιρικές και διοικητικές ενέργειες.
Ο Δήμαρχος διευκρίνισε πως ο πλήρης φάκελος θα κατατεθεί εκ νέου στο Δημοτικό Συμβούλιο, ώστε να λάβει την τελική και αναλυτική έγκριση πριν αρχίσουν τα επόμενα στάδια.
Ολοκληρώνοντας, ο κ. Μπέγκας ανέφερε ότι η Δημοτική Αρχή επιδιώκει να διατηρήσει έναν υγιή δημοτικό φορέα και να ενισχύσει ουσιαστικά τη συμβολή του στην αναπτυξιακή προσπάθεια του Δήμου Ιωαννιτών.
«Η επιλογή μας είναι να μη χαθεί ένας υγιής δημοτικός φορέας, αλλά να αξιοποιήσουμε την οικονομική του βάση και την εμπειρία του, δημιουργώντας ένα νέο αναπτυξιακό εργαλείο για τον Δήμο Ιωαννιτών», ανέφερε καταλήγοντας.
Τροποποίηση του ΟΕΥ
Την έγκριση του Δημοτικού Συμβουλίου Ιωαννίνων έλαβε, τέλος, η τροποποίηση του Οργανισμού Εσωτερικής Υπηρεσίας (ΟΕΥ) του Δήμου, η οποία προβλέπει 168 νέες οργανικές θέσεις τακτικού προσωπικού για τους δημοτικούς παιδικούς και βρεφονηπιακούς σταθμούς, καθώς και για την ενίσχυση υποστηρικτικών υπηρεσιών.
Οι 168 νέες οργανικές θέσεις που θα συστήσει ο Δήμος Ιωαννιτών κατανέμονται σε 76 θέσεις βοηθών βρεφονηπιοκόμων, 45 παιδαγωγών πρώιμης παιδικής ηλικίας, 12 μαγείρων, 27 εργαζομένων καθαριότητας και 8 διοικητικών και οικονομικών υπαλλήλων.
Την εισήγηση παρουσίασε ο γενικός γραμματέας του Δήμου, Κωνσταντίνος Μπαμπασίκας, στο πλαίσιο εφαρμογής των άρθρων 759 και 768 του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ν. 5314/2026.
Σύμφωνα με την απόφαση, προβλέπονται 160 οργανικές θέσεις για τις ανάγκες των παιδικών και βρεφονηπιακών σταθμών, ενώ οι υπόλοιπες οκτώ αφορούν διοικητικό και οικονομικό προσωπικό για την ενίσχυση των υπηρεσιών του Δήμου.
Παρά τη θετική προοπτική που δημιουργεί η σταθερή στελέχωση των δομών προσχολικής αγωγής, η νέα νομοθεσία εγείρει σοβαρά ζητήματα τόσο για τον υπολογισμό του αναγκαίου αριθμού θέσεων όσο και, κυρίως, για τις οικονομικές προβλέψεις που πρέπει να εγγράψουν οι Δήμοι στους προϋπολογισμούς τους.
Το κύριο ζήτημα αφορά τον τρόπο υπολογισμού των οργανικών θέσεων: αυτός πρέπει να βασίζεται στη μέγιστη χωρητικότητα των παιδικών και βρεφονηπιακών σταθμών και όχι στον αριθμό των παιδιών που φιλοξενούν πραγματικά.
Επιπλέον, οι τελευταίες νομοθετικές ρυθμίσεις και οι οδηγίες του Υπουργείου Εσωτερικών ορίζουν ότι ο υπολογισμός πρέπει υποχρεωτικά να περιλαμβάνει και τη δυνατότητα να ξεπεραστεί η δυναμικότητα κατά 10%.
Με αυτόν τον τρόπο, ο Δήμος οφείλει να προβλέψει στον Οργανισμό του προσωπικό για τη μέγιστη δυναμικότητα των δομών, ακόμη κι αν φιλοξενούν πολύ λιγότερα παιδιά στην πράξη.
Ενδεικτική είναι η περίπτωση του Δήμου Ιωαννιτών: τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στην εισήγηση δείχνουν ότι οι εγγραφές βρεφών και νηπίων είναι αισθητά λιγότερες από τη συνολική χωρητικότητα των σταθμών.
Η απόκλιση συνδέεται και με τη δημογραφική πορεία, καθώς ο αριθμός των παιδιών έχει περιοριστεί. Έτσι, οι πραγματικές ανάγκες για προσωπικό δεν συμπίπτουν πάντα με αυτές που υπολογίζονται βάσει της μέγιστης χωρητικότητας των εγκαταστάσεων.
Η οικονομική πλευρά της νέας ρύθμισης προκαλεί ακόμη μεγαλύτερο προβληματισμό.
Με βάση το νέο δημοσιονομικό πλαίσιο, οι Δήμοι πρέπει να εκτιμήσουν το μισθολογικό κόστος των νέων οργανικών θέσεων και να εγγράψουν τις απαιτούμενες πιστώσεις στον προϋπολογισμό του 2027.
Ωστόσο, οι θέσεις που προβλέπονται ενδέχεται να είναι πολύ περισσότερες από όσες θα χρειαστεί πράγματι να καλυφθούν με προσλήψεις και να επιβαρύνουν τη μισθοδοσία.
Κατά συνέπεια, οι οικονομικές υπηρεσίες πρέπει να συνυπολογίσουν κατά την κατάρτιση του προϋπολογισμού μια ιδιαίτερα υψηλή πιθανή μισθολογική δαπάνη, παρότι δεν είναι δεδομένο ούτε ότι θα στελεχωθούν οι αντίστοιχες θέσεις ούτε ότι θα δαπανηθούν μέσα στη χρονιά όλα τα σχετικά ποσά.
Παράλληλα, βάσει του άρθρου 378 του νέου Κώδικα, τα έσοδα και οι δαπάνες των παιδικών και βρεφονηπιακών σταθμών θα καταχωρίζονται σε ξεχωριστό κωδικό του δημοτικού προϋπολογισμού, ο οποίος θα πρέπει να είναι ισοσκελισμένος.
Η πρόβλεψη αυτή δυσχεραίνει επιπλέον τον οικονομικό σχεδιασμό, ιδίως επειδή δεν είναι εξαρχής σαφές πόση χρηματοδότηση θα λάβει κάθε Δήμος.
Ο Δήμαρχος σημείωσε ότι τα ζητήματα που προκαλεί το νέο πλαίσιο έχουν ήδη τεθεί προς εξέταση στην Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ).
«Ελπίζουμε ότι η μη εξασφάλιση vouchers από αρκετές οικογένειες θα οδηγήσει περισσότερους γονείς στους δημοτικούς παιδικούς σταθμούς. Σήμερα καλούμαστε να λάβουμε μια απόφαση ώστε να υπάρχει η πρόβλεψη για το αναγκαίο προσωπικό σε συνθήκες πλήρους ανάπτυξης και λειτουργίας των δομών μας. Το αν, όμως, θα φτάσουμε ποτέ σε αυτό το επίπεδο λειτουργίας είναι ένα διαφορετικό ζήτημα, ιδιαίτερα αν λάβουμε υπόψη την υπογεννητικότητα και τη μείωση του αριθμού των παιδιών.
Αυτό που μας προβληματίζει έντονα είναι ότι οι υποχρεώσεις που επιβάλλει η κυβέρνηση θέτουν σε κίνδυνο την οικονομική ισορροπία των Δήμων, καθώς απαιτείται να προβλέπονται και να δεσμεύονται σημαντικά ποσά για μισθολογικές δαπάνες, ακόμη και για θέσεις που δεν πρόκειται να καλυφθούν άμεσα.
Για τον λόγο αυτό προτείνω, με διακριτή απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, να εκδώσουμε ψήφισμα με το οποίο θα απαιτούμε από την Πολιτεία να αναλάβει τη χρηματοδότηση του μισθολογικού κόστους. Πρόκειται για ένα σοβαρό ζήτημα που αφορά τη βιωσιμότητα των οικονομικών των Δήμων και αποτελεί, άλλωστε, πάγια διεκδίκηση και της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας», ανέφερε, μεταξύ άλλων, ο κ. Μπέγκας.
Το Δημοτικό Συμβούλιο ενέκρινε ομόφωνα την εισήγηση του δημάρχου για την έκδοση αυτοτελούς ψηφίσματος, ζητώντας να επιβαρυνθεί ο κρατικός προϋπολογισμός με το μισθολογικό κόστος που απορρέει από τις υποχρεωτικές προβλέψεις για θέσεις προσωπικού στους δημοτικούς παιδικούς σταθμούς.
