Η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία εκδίδει οδηγίες προστασίας για όσους βρίσκονται σε περιοχές με καπνό από πυρκαγιές, καλώντας ιδιαίτερα ευάλωτες ομάδες —όπως παιδιά, ηλικιωμένους, εγκύους και ασθενείς με άσθμα, ΧΑΠ ή καρδιολογικά νοσήματα— να αποφεύγουν τις μετακινήσεις και να παραμένουν σε κλειστούς χώρους. Συνιστά επίσης χρήση μάσκας FFP2 ή FFP3 όταν η έξοδος είναι αναγκαία, αποφυγή άθλησης και δραστηριοτήτων που επιβαρύνουν τον αέρα του σπιτιού, ενώ προειδοποιεί ότι συμπτώματα όπως δύσπνοια, βήχας, ζάλη ή κεφαλαλγία χρειάζονται άμεση προσοχή και επικοινωνία με γιατρό.
Πιο αναλυτικά
Οδηγίες προς τους κατοίκους και τους εργαζόμενους σε περιοχές που βρίσκονται κοντά στα μέτωπα της φωτιάς δίνει η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία, προειδοποιώντας για τις επιπτώσεις από την έκθεση στον καπνό και τα αιωρούμενα σωματίδια.
Η σύσταση αφορά όχι μόνο όσους βρίσκονται κοντά στις εστίες της φωτιάς, αλλά και όλους όσοι εκτίθενται σε επιβαρυμένη ατμόσφαιρα λόγω καπνού.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται για ανθρώπους με χρόνια αναπνευστικά ή καρδιαγγειακά νοσήματα, ηλικιωμένους, παιδιά και εγκύους.
Ποιοι πρέπει να αποφεύγουν τις μετακινήσεις
Η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία συνιστά άμεση απομάκρυνση από την εστία της φωτιάς και πλήρη αποφυγή μετακινήσεων για τις ευάλωτες ομάδες.
Στις ομάδες αυξημένου κινδύνου περιλαμβάνονται άνθρωποι με σοβαρά υποκείμενα νοσήματα, ηλικιωμένοι, παιδιά και έγκυες.
Για τους ασθενείς με χρόνια αναπνευστικά ή καρδιαγγειακά νοσήματα, η μετακίνηση πρέπει να αποφεύγεται, ειδικά όταν δεν είναι εφικτή η χρήση μάσκας υψηλής αναπνευστικής προστασίας.
Παραμονή σε κλειστούς χώρους
Οι πολίτες καλούνται να παραμένουν όσο το δυνατόν σε κλειστούς χώρους, με πόρτες και παράθυρα κλειστά.
Η χρήση κλιματισμού μπορεί να βοηθήσει σε συνθήκες υψηλής θερμοκρασίας, εφόσον ανακυκλώνει τον αέρα του δωματίου και ο χώρος παραμένει προστατευμένος από τον εξωτερικό αέρα.
Σε διαφορετική περίπτωση, προτείνεται η δημιουργία ενός προστατευμένου και κλιματιζόμενου δωματίου μέσα στο σπίτι.
Παράλληλα, πρέπει να αποφεύγονται δραστηριότητες που επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο την ποιότητα του εσωτερικού αέρα.
Τι πρέπει να αποφεύγεται μέσα στο σπίτι
Η Πνευμονολογική Εταιρεία συστήνει να αποφεύγεται αυστηρά το κάπνισμα στους εσωτερικούς χώρους.
Αποθαρρύνεται επίσης η χρήση κεριών για φωτισμό, το μαγείρεμα σε ανοιχτή εστία, η χρήση προϊόντων αεροζόλ και η χρήση ηλεκτρικής σκούπας.
Οι δραστηριότητες αυτές μπορούν να αυξήσουν τα αιωρούμενα σωματίδια και να επιβαρύνουν περαιτέρω την αναπνοή, ιδίως όταν η ατμόσφαιρα είναι ήδη φορτισμένη από καπνό πυρκαγιάς.
Όχι άθληση και σωματική καταπόνηση
Σε συνθήκες επιβάρυνσης της ατμόσφαιρας από καπνό, συνιστάται η αποφυγή άθλησης και κάθε έντονης σωματικής δραστηριότητας.
Η σωματική καταπόνηση αυξάνει τον ρυθμό αναπνοής και μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερη εισπνοή καπνού και μικροσωματιδίων.
Ακόμη και υγιή άτομα μπορεί να εμφανίσουν συμπτώματα, ειδικά όταν η έκθεση είναι παρατεταμένη ή η συγκέντρωση σωματιδίων είναι υψηλή.
Ποια μάσκα προστατεύει από τον καπνό
Εφόσον η μετακίνηση είναι απαραίτητη, πρέπει να γίνεται χρήση μάσκας υψηλής αναπνευστικής προστασίας, τύπου FFP2 ή FFP3, με καλή εφαρμογή στο πρόσωπο.
Η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία τονίζει ότι οι χειρουργικές και οι υφασμάτινες μάσκες δεν προστατεύουν από την εισπνοή καπνού ή στάχτης.
Οι μετακινήσεις, όταν δεν μπορούν να αποφευχθούν, είναι προτιμότερο να γίνονται σε ώρες χαμηλότερου θερμικού φορτίου, όπως το βράδυ.
Τι πρέπει να κάνουν οι ασθενείς με άσθμα και ΧΑΠ
Για τους ασθενείς με άσθμα και ΧΑΠ, η έκθεση σε καπνό μπορεί να επιδεινώσει σημαντικά τα συμπτώματα.
Η Πνευμονολογική Εταιρεία υπογραμμίζει την ανάγκη για αυστηρή τήρηση της φαρμακευτικής αγωγής.
Σε περίπτωση οποιασδήποτε επιδείνωσης, όπως αύξηση δύσπνοιας, βήχα ή ανάγκης για ανακουφιστική αγωγή, οι ασθενείς πρέπει να επικοινωνούν άμεσα με τον θεράποντα πνευμονολόγο, ώστε να γίνει προσαρμογή της θεραπείας.
Τα συμπτώματα από την έκθεση στον καπνό
Τα πιο συχνά συμπτώματα από βραχυχρόνια έκθεση σε καπνό αφορούν κυρίως το ανώτερο αναπνευστικό.
Μπορεί να εμφανιστούν ρινική συμφόρηση, καταρροή, ξηρότητα στον φάρυγγα, ξηρός και ερεθιστικός βήχας, καθώς και δύσπνοια.
Τα συμπτώματα αυτά μπορούν να παρουσιαστούν ακόμη και σε υγιή άτομα, όμως είναι συνήθως συχνότερα και εντονότερα σε ανθρώπους με υποκείμενα νοσήματα, κυρίως του αναπνευστικού και του καρδιαγγειακού συστήματος.
Πότε χρειάζεται άμεση προσοχή
Συμπτώματα όπως ζάλη, ναυτία, έντονη καταβολή και κεφαλαλγία μπορεί να υποδηλώνουν πιθανή τοξικότητα από μονοξείδιο του άνθρακα.
Σε τέτοιες περιπτώσεις απαιτείται άμεση διερεύνηση και ενημέρωση γιατρού.
Η εισπνοή προϊόντων καύσης μπορεί να προκαλέσει θερμική ή χημική βλάβη στο αναπνευστικό σύστημα, ιδιαίτερα όταν η έκθεση γίνεται κοντά στην εστία της φωτιάς ή για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Γιατί είναι επικίνδυνα τα μικροσωματίδια
Σε μεγαλύτερη απόσταση από την εστία της φωτιάς, η εισπνοή μικροσωματιδίων και χημικών ερεθιστικών ουσιών μπορεί να επηρεάσει τόσο το αναπνευστικό όσο και το καρδιαγγειακό σύστημα.
Η βαρύτητα των συνεπειών εξαρτάται από το μέγεθος των σωματιδίων, τη διάρκεια της έκθεσης, τη διαλυτότητα των τοξικών αερίων και την ύπαρξη υποκείμενων νοσημάτων.
Η Πνευμονολογική Εταιρεία επισημαίνει ότι οι πολίτες δεν πρέπει να βασίζονται μόνο στην οσμή ή στην όρασή τους για να εκτιμήσουν την ποιότητα του αέρα.
Παρακολούθηση επίσημων ανακοινώσεων
Οι πολίτες καλούνται να παρακολουθούν τις ανακοινώσεις των επίσημων φορέων για την ποιότητα του αέρα, ειδικά τις ημέρες με έντονη επιβάρυνση λόγω πυρκαγιών.
Στο διαδίκτυο υπάρχουν δυναμικοί χάρτες με δεδομένα ατμοσφαιρικής ρύπανσης, κυρίως για τα σωματίδια PM2.5, που ανανεώνονται σε πραγματικό χρόνο.
Η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία συνιστά ψυχραιμία, περιορισμό των μετακινήσεων και πιστή τήρηση των οδηγιών, με προτεραιότητα την προστασία των ευάλωτων ομάδων.
