Το Ισραήλ απένειμε την ύψιστη τιμητική του διάκριση, τον τίτλο «Δίκαιοι των Εθνών», στον Ηλία και τη Μαρία Μαχαίρα. Το ελληνικό ζευγάρι έσωσε την εβραϊκή οικογένεια Βενιζέλου από την Καρδίτσα στη διάρκεια της ναζιστικής Κατοχής. Την απονομή έκανε η πρέσβης του Ισραήλ στην Ελλάδα, Πνινάτ Γιανάι, τιμώντας τη γενναιότητα και την ανθρωπιά των δύο Ελλήνων.
Το Γιαντ Βασέμ απονέμει τη διάκριση σε μη Εβραίους που έθεσαν τη ζωή τους σε κίνδυνο για να προστατεύσουν Εβραίους κατά το Ολοκαύτωμα. Σύμφωνα με την περιγραφή της Ισραηλινής πρέσβη στην ομιλία της, το 1943 οι Ναζί εισέβαλαν στην Καρδίτσα και ο Σολομών με την Εσθήρ Βενιζέλου αναγκάστηκαν να φύγουν από το σπίτι τους μαζί με τα τρία παιδιά τους, αναζητώντας ασφαλές καταφύγιο.
Η οικογένεια έφτασε, έπειτα από μια δύσκολη και επικίνδυνη διαδρομή, στο ορεινό χωριό Μαστοριάνη, που σήμερα ονομάζεται Αμάραντος. Τότε νιόπαντροι και συγκατοικώντας με τους γονείς του Ηλία, ο Ηλίας και η Μαρία Μαχαίρα τους άνοιξαν το σπίτι τους και τους φιλοξένησαν επί επτά μήνες. Παρά το γεγονός ότι γνώριζαν τους κινδύνους, δεν ζήτησαν χρήματα για τη βοήθειά τους.
Για να μπορεί ο Σολομών Βενιζέλου να εξασφαλίζει εισόδημα για την οικογένειά του, ο Ηλίας Μαχαίρας μετέφερε εμπορεύματα από την Καρδίτσα, τα οποία εκείνος πουλούσε. Όπως επισήμανε η πρέσβης, η συνδρομή αυτή δεν εξασφάλιζε μόνο προστασία, αλλά βοηθούσε τον Σολομών να συνεχίσει να εργάζεται και να διατηρεί την αξιοπρέπειά του εν μέσω διωγμών.
Η προσφορά δεν προήλθε μόνο από το ζευγάρι: όπως ανέφερε η Πνινάτ Γιανάι στην ομιλία της, καταφύγιο στο χωριό βρήκαν συνολικά 82 Εβραίοι. Οι κάτοικοι ήξεραν ότι βρίσκονταν εκεί, αλλά δεν τους κατέδωσαν στις γερμανικές αρχές. Η πρέσβης στάθηκε στη συμπαράσταση όλης της τοπικής κοινωνίας, σημειώνοντας ότι οι κάτοικοι διάλεξαν να προστατεύσουν όσους χρειάζονταν βοήθεια.
Μεταξύ των παρευρισκομένων στην τελετή ήταν ο Βίκτωρ Βενιζέλου, ο οποίος ήταν παιδί όταν οι Μαχαίρηδες έσωσαν την οικογένειά του. Αργότερα έγινε πρόεδρος της Ισραηλιτικής Κοινότητας Καρδίτσας και, το 2017, συνέβαλε στην ανέγερση μνημείου στον Αμάραντο. Το μνημείο δημιουργήθηκε ως ευχαριστία προς όσους συνέβαλαν στη διάσωση των 82 Εβραίων.
Η Πνινάτ Γιανάι αναφέρθηκε στην ομιλία της στη γνωστή εβραϊκή διδασκαλία, σύμφωνα με την οποία η διάσωση ενός ανθρώπου ισοδυναμεί με τη σωτηρία ενός ολόκληρου κόσμου. Παράλληλα, μίλησε για τους δεσμούς Ελλάδας και Ισραήλ, οι οποίοι, όπως είπε, ξεπερνούν τις σχέσεις μεταξύ των δύο κρατών και στηρίζονται επίσης στην κοινή ιστορία και σε πράξεις ανθρωπιάς που πρέπει να παραμείνουν ζωντανές στη μνήμη.
