Ο Τζορτζ Φόρμαν έμεινε στην ιστορία όχι μόνο ως ο γηραιότερος πρωταθλητής βαρέων βαρών που κατέκτησε ποτέ τον τίτλο, αλλά και ως το πρόσωπο πίσω από μια από τις πιο κερδοφόρες συμφωνίες μάρκετινγκ όλων των εποχών. Από θρυλικός πυγμάχος και ιεροκήρυκας, έγινε το χαμογελαστό πρόσωπο της George Foreman Grill, με τα ποσοστά από τις πωλήσεις να του αποφέρουν τελικά πολύ περισσότερα χρήματα από το μποξ, μετατρέποντας το όνομά του σε παγκόσμιο επιχειρηματικό brand.
Πιο αναλυτικά
Το δεξί κροσέ βρήκε τον Μάικλ Μούρερ στο σαγόνι, στον δέκατο γύρο. Ο αήττητος μέχρι τότε παγκόσμιος πρωταθλητής σωριάστηκε στο ρινγκ του MGM Grand στο Λας Βέγκας και δεν ξανασηκώθηκε. Ήταν 5 Νοεμβρίου 1994.
Ο Τζορτζ Φόρμαν, στα 45 του χρόνια, γινόταν ο γηραιότερος πυγμάχος που κατέκτησε ποτέ τον παγκόσμιο τίτλο βαρέων βαρών.
Είχαν περάσει 20 χρόνια από τη νύχτα που ο Μοχάμεντ Άλι τού είχε πάρει τη ζώνη στο θρυλικό «Rumble in the Jungle». Ο Φόρμαν είχε αποσυρθεί, είχε γίνει ιεροκήρυκας, είχε ξαναγυρίσει στο ρινγκ στα 38 του, όταν σχεδόν κανείς δεν πίστευε στην επιστροφή του.
Το μεγαλύτερο νοκ άουτ της ζωής του, όμως, δεν θα ερχόταν από γροθιά. Θα ερχόταν από ένα προϊόν που χωρούσε σε πάγκο κουζίνας.
Από το χρυσό μετάλλιο στη δεύτερη ζωή του
Ο Φόρμαν γεννήθηκε το 1949 στο Τέξας και μεγάλωσε στο Χιούστον. Μπήκε στην πυγμαχία μέσα από το Job Corps, ένα κρατικό πρόγραμμα επανένταξης νέων. Με ελάχιστη εμπειρία, κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο στους Ολυμπιακούς του Μεξικού το 1968 και πέρασε στο επαγγελματικό μποξ έναν χρόνο μετά.
Το 1973 νίκησε τον αήττητο μέχρι τότε Τζο Φρέιζερ και έγινε παγκόσμιος πρωταθλητής για πρώτη φορά. Έναν χρόνο αργότερα έχασε τον τίτλο από τον Άλι. Μετά την ήττα του και από τον Τζίμι Γιανγκ το 1977, αποσύρθηκε και αφοσιώθηκε στην εκκλησία που είχε ιδρύσει στο Χιούστον.
Η επιστροφή του το 1987 άλλαξε και τη δημόσια εικόνα του. Ο απειλητικός πυγμάχος της δεκαετίας του 1970 είχε γίνει ένας χαμογελαστός, προσιτός άνθρωπος που αστειευόταν μπροστά στην κάμερα. Αυτή η εικόνα θα αποδεικνυόταν εξίσου πολύτιμη με τη δύναμη των γροθιών του.
Η ψησταριά που έμεινε κλεισμένη στο κουτί
Αυτή ακριβώς η εικόνα, του χαμογελαστού και προσιτού πρώην πρωταθλητή, τράβηξε την προσοχή μιας εταιρείας που έψαχνε πρόσωπο για ένα ασήμαντο, φαινομενικά, προϊόν, μια ψησταριά.
Παρά το όνομά της, η George Foreman Grill δεν ήταν δική του εφεύρεση. Την είχε σχεδιάσει ο Μάικλ Μπόεμ, με τον Ρόμπερτ Τζόνσον να αναλαμβάνει την τεχνική ανάπτυξη. Δύο θερμαινόμενες πλάκες έψηναν το φαγητό ταυτόχρονα από τις δύο πλευρές, ενώ η κεκλιμένη επιφάνεια οδηγούσε το λίπος σε ξεχωριστό δοχείο.
Η εταιρεία οικιακών μικροσυσκευών που έστειλε το δείγμα στον Φόρμαν, ήταν η Salton. Ο πρωταθλητής την κοίταξε μία φορά και την ξανάβαλε στο κουτί. Έμεινε εκεί για μήνες. Η σύζυγός του, Μαίρη Τζόαν, ήταν εκείνη που επέμεινε να τη δοκιμάσουν, ψήνοντας ένα μπέργκερ.
Ο Φόρμαν είδε το λίπος να αποστραγγίζεται, δοκίμασε το αποτέλεσμα και συμφώνησε να δανείσει το όνομα και το πρόσωπό του.
Στα απομνημονεύματά του, «Knockout Entrepreneur», παραδέχεται πως εκείνη τη στιγμή δεν είχε κανένα επιχειρηματικό σχέδιο στο μυαλό του. Ήθελε απλώς αρκετές ψησταριές δωρεάν για το σπίτι του, το προπονητήριό του και τους δικούς του ανθρώπους. Δεν φανταζόταν πως θα γινόταν κάτι παραπάνω.
Ο Φόρμαν υπέγραψε συμβόλαιο χωρίς να λάβει προκαταβολή, που προέβλεπε 45% από τα μελλοντικά κέρδη ανά συσκευή. Ο ίδιος ο εφευρέτης δεν πήρε ποσοστό. Το προϊόν κυκλοφόρησε ως George Foreman Lean Mean Fat-Reducing Grilling Machine, και στις διαφημίσεις του ο πρωταθλητής μαγείρευε, αστειευόταν και έδειχνε στην κάμερα το λίπος που είχε συγκεντρωθεί στο δοχείο.
Η φράση «είναι τόσο καλή, που έβαλα το όνομά μου» έδωσε στη μικρή ψησταριά προσωπικότητα.
Ο μηχανισμός πίσω από τα 8 εκατ. δολάρια τον μήνα
Το κρίσιμο στοιχείο της συμφωνίας δεν ήταν η αμοιβή για τις διαφημίσεις. Ήταν το ποσοστό. Ο Φόρμαν, συμμετείχε στα κέρδη κάθε συσκευής που πουλιόταν. Οι απολαβές του ανέβαιναν μαζί με τις πωλήσεις, χωρίς πλαφόν. Σε συνέντευξή του στο AARP το 2014, όταν ρωτήθηκε αν είχε κερδίσει πάνω από 200 εκατ. δολάρια από την ψησταριά, απάντησε πως ήταν πολύ περισσότερα, αφού υπήρξαν μήνες που πληρωνόταν 8 εκατ. δολάρια.
Με τον καιρό, τα δικαιώματα είχαν γίνει τόσο μεγάλα, που άρχισε να τρώει δυσανάλογα μεγάλο κομμάτι από τα κέρδη της Salton. Το 1999 η εταιρεία συμφώνησε να αποκτήσει επ’ αόριστον τα δικαιώματα χρήσης του ονόματος και της εικόνας του Φόρμαν σε προϊόντα προετοιμασίας φαγητού, καταβάλλοντας σε εκείνον και τους συνεργάτες του 137,5 εκατ. δολάρια.
Το τίμημα περιλάμβανε μετοχές της Salton αξίας 23,5 εκατ. δολαρίων και πέντε ετήσιες δόσεις μετρητών, 22,75 εκατ. δολάρια η καθεμία. Ο Φόρμαν πήρε γύρω στο 75% του συνόλου, το υπόλοιπο μοιράστηκε στους συνεργάτες της αρχικής συμφωνίας.
Πάνω από 100 εκατομμύρια πωλήσεις και μία μοναδική επιτυχία
Η George Foreman Grill έγινε το βασικό brand της Salton και μέσα σε περίπου 15 χρόνια ξεπέρασε τις 100 εκατομμύρια πωλήσεις παγκοσμίως. Ήταν φθηνή, εύχρηστη, καταλάμβανε λίγο χώρο, και υποσχόταν λιγότερο λίπος στο πιάτο. Η προσωπικότητα του Φόρμαν έκανε αυτή την υπόσχεση πιστευτή.
Ο ίδιος δοκίμασε να επαναλάβει τη συνταγή. Το όνομά του κυκλοφόρησε σε καθαριστικά (Knockout Cleaner), ρούχα, ρολόγια Elgin, βίντεο γυμναστικής. Καμία από αυτές τις προσπάθειες όμως, δεν πλησίασε την επιτυχία της ψησταριάς.
Το όνομα ως κοινό κεφάλαιο
Ο Φόρμαν αντιμετώπιζε το όνομά του σαν κοινό κεφάλαιο, ακόμη και στην οικογένειά του. Έδωσε στους πέντε γιους του το ίδιο όνομα, Τζορτζ Έντουαρντ Φόρμαν, ώστε όποια κι αν ήταν η πορεία του καθενός, να τη μοιράζονται όλοι μαζί.
Στο εμπόριο εφάρμοσε την ίδια λογική. Δεν πούλησε απλώς το πρόσωπό του σε μια διαφήμιση, το έδεσε στα κέρδη του προϊόντος. Και όταν το ποσοστό του έγινε πρόβλημα για τη Salton, το μετέτρεψε σε ένα τεράστιο εφάπαξ.
Το επιχειρηματικό μοντέλο που χρησιμοποίησε, είναι σήμερα ο κανόνας στα συμβόλαια αθλητών και δημιουργών περιεχομένου.
Ο Φόρμαν πέθανε τον Μάρτιο του 2025, στα 76 του, με ρεκόρ 76 νικών, τις 68 με νοκ άουτ, και πέντε ήττες. Για την ιστορία του αθλητισμού έμεινε ο άνδρας που ξαναγύρισε στην κορυφή στα 45.
Για την επιχειρηματική ιστορία, ήταν ο πρωταθλητής που ενώ αρχικά αρνήθηκε να δοκιμάσει μια ψησταριά, κατάφερε να τη μετατρέψει σε ένα από τα πιο διδακτικά παραδείγματα προσωπικού brand στην ιστορία του μάρκετινγκ.
