Το υπουργείο Εθνικής Άμυνας παρουσίασε την Τρίτη 13 Οκτωβρίου τον «Πυρπολητή», ένα νέο μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από στελέχη του Πολεμικού Ναυτικού. Το ελληνικό θαλάσσιο drone μπορεί να εκτελεί αποστολές επιτήρησης και αναγνώρισης, αλλά και επιθέσεις κατά εχθρικών πλοίων.
Η αποκάλυψη του συστήματος έγινε στο Ναυτικό Οχυρό Σκαραμαγκά, στο πλαίσιο των εγκαινίων του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων. Στην τελετή παρέστη ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας.
Το πρόγραμμα αποσκοπεί στην αναβάθμιση των επιχειρησιακών δυνατοτήτων του Στόλου μέσω σύγχρονων μη επανδρωμένων μέσων. Παράλληλα, βρίσκεται υπό εξέταση το ενδεχόμενο μαζικής παραγωγής του σκάφους.
«Πυρπολητής»: Τα τεχνικά γνωρίσματα του ελληνικού θαλάσσιου drone
Ο «Πυρπολητής» κατατάσσεται στα USV (Unmanned Surface Vehicles), δηλαδή στα μη επανδρωμένα σκάφη επιφανείας που επιχειρούν στη θάλασσα χωρίς να μεταφέρουν πλήρωμα.
Όπως μετέδωσε η ΕΡΤ, το μήκος του σκάφους φτάνει μόλις τα 5 μέτρα, ενώ η ταχύτητά του ξεπερνά τους 40 κόμβους, δηλαδή περισσότερα από 74 χιλιόμετρα την ώρα. Έχει ακόμη υψηλή αυτονομία, ωστόσο δεν έχουν δημοσιοποιηθεί ακριβή δεδομένα για την εμβέλειά του ή τη διάρκεια των αποστολών του.
Σημαντικές είναι και οι δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας, οι οποίες, βάσει της ενημέρωσης στην παρουσίαση, βρίσκονται πλέον στην τελική φάση των δοκιμών.
Σε σχέση με ένα συνηθισμένο μη επανδρωμένο σκάφος επιτήρησης, ο «Πυρπολητής» διακρίνεται για τη δυνατότητα εκτέλεσης αποστολών μονής κατεύθυνσης (One Way Attack). Στο πλαίσιο μιας τέτοιας αποστολής μπορεί να μεταφέρει εκρηκτικό φορτίο και να χρησιμοποιηθεί για την προσβολή εχθρικού στόχου.
Οι επιχειρησιακές αποστολές του ελληνικού «Πυρπολητή»
Το ελληνικό USV έχει σχεδιαστεί ώστε να καλύπτει περισσότερες από μία ανάγκες, όπως την επιτήρηση θαλάσσιων περιοχών και την υποστήριξη επιχειρήσεων του Πολεμικού Ναυτικού.
Στις προβλεπόμενες δυνατότητές του συγκαταλέγονται:
- Επιτήρηση: Εποπτεία θαλάσσιων ζωνών και δραστηριοτήτων.
- Αναγνώριση: Συγκέντρωση πληροφοριών και εντοπισμός στόχων.
- Υποστήριξη περιπολιών: Εκτέλεση μέρους των αποστολών που σήμερα αναλαμβάνουν επανδρωμένα μέσα.
- Επιθετικές επιχειρήσεις: Προσβολή στόχων επιφανείας μέσω αποστολών μονής κατεύθυνσης.
Περιγράφοντας τις δυνατότητες του συστήματος στην παρουσίασή του, ο Νίκος Δένδιας ανέφερε ότι μπορεί «να συλλέγει πληροφορίες, να επιτηρεί, να αναγνωρίζει, να λειτουργεί —όπως το όνομά του λέει— σαν σκάφος δυνατοτήτων επίθεσης εναντίον πλεόντων στόχων».
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας υπογράμμισε επίσης τη χρησιμότητα των μη επανδρωμένων και αυτόνομων συστημάτων για επιτήρηση και περιπολίες. Όπως σημείωσε, η αξιοποίησή τους θα μπορούσε να μειώσει αισθητά τις ημέρες που το προσωπικό του Πολεμικού Ναυτικού βρίσκεται στη θάλασσα, συμβάλλοντας στην καλύτερη χρήση τόσο των διαθέσιμων μέσων όσο και του ανθρώπινου δυναμικού.
Η εγχώρια ανάπτυξη του «Πυρπολητή» και το ενδεχόμενο μαζικής παραγωγής
Το υπουργείο Εθνικής Άμυνας αναφέρει ότι ο «Πυρπολητής» αναπτύχθηκε από το Γενικό Επιτελείο Ναυτικού. Το Πολεμικό Ναυτικό ανέλαβε εξ ολοκλήρου τη σχεδίαση, την εξέλιξη και την κατασκευή του, αναδεικνύοντας τις δυνατότητες εγχώριας ανάπτυξης αμυντικών συστημάτων.
Η παρουσίαση αποτελεί μέρος της προσπάθειας ενδυνάμωσης των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων στον χώρο των μη επανδρωμένων και αυτόνομων συστημάτων. Η σημασία των θαλάσσιων drones στις σύγχρονες ναυτικές επιχειρήσεις αυξάνεται διαρκώς.
Εφόσον προχωρήσει η μαζική παραγωγή του «Πυρπολητή», θα μπορούσε να αξιοποιηθεί ευρύτερα από τον Στόλο. Μέχρι στιγμής, όμως, δεν έχουν γνωστοποιηθεί χρονοδιάγραμμα παραγωγής, αριθμός σκαφών ή στοιχεία για το επιχειρησιακό σχέδιο ένταξής του.
Η ιστορική προέλευση του ονόματος «Πυρπολητής»
Το όνομα του νέου μη επανδρωμένου σκάφους συνδέεται με την ελληνική ναυτική παράδοση και, ειδικότερα, με τα πυρπολικά της Επανάστασης του 1821.
Στα χρόνια εκείνα, Έλληνες ναυτικοί χρησιμοποιούσαν μικρά σκάφη με εύφλεκτα υλικά και εκρηκτικές ύλες, με σκοπό να χτυπήσουν μεγαλύτερα πολεμικά πλοία του οθωμανικού στόλου.
Οι χειριστές των πυρπολικών πλησίαζαν με τα σκάφη τους τον εχθρό, τα προσκολλούσαν στο πλοίο-στόχο και έθεταν σε λειτουργία την ανάφλεξη. Στη συνέχεια απομακρύνονταν με μικρές λέμβους.
Σχεδόν δύο αιώνες μετά, η κεντρική ιδέα ενός μικρού σκάφους που πλήττει ένα μεγαλύτερο πλοίο επανέρχεται με διαφορετικά τεχνολογικά μέσα.
Ο σημερινός «Πυρπολητής» λειτουργεί χωρίς πλήρωμα πάνω του και διαθέτει συστήματα πλοήγησης και ελέγχου. Ταυτόχρονα, αναπτύσσεται η δυνατότητα να επιχειρεί αυτόνομα.
Το Πολεμικό Ναυτικό επιδιώκει έτσι να προσθέσει στην επιχειρησιακή του φιλοσοφία ένα νέο μέσο, το οποίο συνδυάζει επιτήρηση, συλλογή πληροφοριών και δυνατότητα επίθεσης, ενισχύοντας τις δυνατότητες του ελληνικού Στόλου.
