Ανακύκλωση μπαταριών: Ποιες δεν μπαίνουν στον κάδο ΑΦΗΣ;

Η ανακύκλωση μπαταριών αρχίζει συχνά από ένα συρτάρι, όπου μαζεύουμε τις μικρές μπαταρίες που τελείωσαν. Όμως δεν καταλήγουν όλες στο ίδιο σημείο: οι φορητές παραδίδονται σε ειδικό κάδο ΑΦΗΣ, ενώ οι μπαταρίες αυτοκινήτων και όσες είναι ενσωματωμένες σε συσκευές ακολουθούν διαφορετικό ρεύμα συλλογής.

Η παράδοση σε προβλεπόμενο σημείο δεν χρεώνεται στον χρήστη και δεν απαιτεί αγορά καινούργιας μπαταρίας. Η Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Μείωσης Αποβλήτων, που το 2026 πραγματοποιείται από τις 21 έως τις 29 Νοεμβρίου, έχει ως θεματική την επάρκεια υλικών και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τη δράση «Battery Hunt» για τις φορητές μπαταρίες.

Πού βρίσκω κάδο για ανακύκλωση μπαταριών;

Οι απλές και οι επαναφορτιζόμενες φορητές μπαταρίες συλλέγονται χωριστά από τα κοινά απορρίμματα. Στην ίδια κατηγορία ανήκουν οι μικρές κομβιόσχημες, καθώς και μπαταρίες διαφορετικών χημικών τύπων, όπως οι αλκαλικές, οι NiMH και οι ιόντων λιθίου.

Για να βρούμε το κοντινότερο σημείο, μπορούμε να αναζητήσουμε κάδο στον διαδικτυακό χάρτη της ΑΦΗΣ «Πού θα βρεις κάδο ΑΦΗΣ;». Στη Λάρισα, ο δήμος αναφέρει ως παραδείγματα σημεία συλλογής σε καταστήματα, σχολεία και δημόσια κτίρια, όπου υπάρχουν ειδικοί κάδοι.

Υπάρχει και ένα πρακτικό όριο: η ΑΦΗΣ αναφέρει ότι στους κάδους της δέχεται μπαταρίες έως 5 κιλά ανά τεμάχιο. Για βαρύτερες μπαταρίες προβλέπεται διαφορετική διαχείριση, οπότε δεν τις αφήνουμε στον συνηθισμένο κάδο φορητών μπαταριών.

Πληρώνω για να παραδώσω τις παλιές μπαταρίες;

Όχι. Ο ευρωπαϊκός κανονισμός προβλέπει ότι ο τελικός χρήστης μπορεί να παραδίδει φορητές μπαταρίες σε καθορισμένα σημεία χωρίς χρέωση και χωρίς να αγοράσει καινούργια. Η δωρεάν παράδοση δεν μπορεί να εξαρτάται από το αν η μπαταρία είχε αγοραστεί από το συγκεκριμένο σημείο.

Αντίστοιχη πρόβλεψη υπάρχει για τη χωριστή παραλαβή αποβλήτων μπαταριών εκκίνησης, φωτισμού και ανάφλεξης οχημάτων: η παραλαβή τους είναι δωρεάν και δεν απαιτεί αγορά αντικατάστασης.

Η ΑΦΗΣ αναφέρει επίσης ότι δεν χρεώνει υπηρεσίες όπως η συλλογή μπαταριών και η αποστολή ή αντικατάσταση κάδου. Δεν αποστέλλει, ωστόσο, οικιακούς κάδους σε ιδιώτες· κάδους διαθέτει σε επιχειρήσεις, συλλόγους, δήμους και άλλους φορείς.

Και η μπαταρία του αυτοκινήτου;

Ο συσσωρευτής ενός αυτοκινήτου δεν ανήκει στο ίδιο ρεύμα συλλογής με τις μικρές φορητές μπαταρίες του σπιτιού. Γι’ αυτό δεν τον τοποθετούμε στον συνηθισμένο κάδο ΑΦΗΣ, ακόμη κι αν αναζητούμε γενικά σημείο ανακύκλωσης μπαταριών.

Για μπαταρία οχήματος αναζητούμε κατάλληλο σημείο επιστροφής συσσωρευτών. Η ΑΦΗΣ διαθέτει ξεχωριστή ενότητα για σημεία συλλογής μπαταριών μολύβδου, διακριτή από τον χάρτη των κάδων για φορητές μπαταρίες.

Αν δεν είμαστε βέβαιοι πού πρέπει να παραδώσουμε έναν συσσωρευτή, μπορούμε να ζητήσουμε διευκρινίσεις από το σημείο συλλογής πριν από τη μεταφορά του.

Τι γίνεται αν η μπαταρία δεν βγαίνει από τη συσκευή;

Μια παλιά συσκευή και η μπαταρία της μπορεί να χρειάζονται διαφορετική παράδοση. Όταν η μπαταρία αφαιρείται εύκολα, μπορούμε να τη συλλέξουμε χωριστά και να αναζητήσουμε το κατάλληλο σημείο και για τη συσκευή.

Αν παραμένει ενσωματωμένη και δεν αφαιρείται εύκολα, δεν επιχειρούμε να ανοίξουμε τη συσκευή ή να την αποσπάσουμε με δύναμη. Παραδίδουμε τη συσκευή ως απόβλητο ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού.

Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται συσκευές που λειτουργούν με ρεύμα ή μπαταρία. Η ευρωπαϊκή πρόβλεψη για ευκολότερη αφαίρεση και αντικατάσταση φορητών μπαταριών σε προϊόντα εφαρμόζεται από τις 18 Φεβρουαρίου 2027, επομένως δεν αποτελεί γενική υποχρέωση που ισχύει ήδη.

Τι προσέχουμε αν η μπαταρία έχει φουσκώσει;

Μια φουσκωμένη μπαταρία δεν αντιμετωπίζεται όπως μια συνηθισμένη χρησιμοποιημένη μπαταρία. Η ΑΦΗΣ προειδοποιεί για κίνδυνο φωτιάς ή έκρηξης και παρέχει ειδικές οδηγίες για τη διαχείρισή της.

Γι’ αυτό δεν την τοποθετούμε στον συνηθισμένο κάδο σαν να ήταν μια κοινή φορητή μπαταρία, αλλά ακολουθούμε τις ειδικές οδηγίες του φορέα. Η προσοχή έχει σημασία και μετά την απόρριψη: μικρές μπαταρίες ιόντων λιθίου που πετιούνται λανθασμένα έχουν συνδεθεί με αυξανόμενο αριθμό πυρκαγιών σε εγκαταστάσεις διαχείρισης αποβλήτων.

Οι φορητές μπαταρίες που συλλέγονται παραλαμβάνονται από αδειοδοτημένους συλλέκτες και αποστέλλονται σε εγκεκριμένα εργοστάσια ανακύκλωσης για την ανάκτηση πρώτων υλών. Σε κάθε περίπτωση, δεν τις πετάμε στο περιβάλλον ούτε τις διαθέτουμε σε χώρους υγειονομικής ταφής ή αποτέφρωσης: η σωστή παράδοση είναι το πρώτο βήμα για να αξιοποιηθούν ξανά τα υλικά τους.