Ποιοι δικαιούνται βοήθεια στο σπίτι; Τα κριτήρια διαφέρουν

Ποιοι δικαιούνται βοήθεια στο σπίτι όταν ένας γονιός δεν μπορεί πια να αυτοεξυπηρετηθεί πλήρως; Το δωρεάν πρόγραμμα απευθύνεται κυρίως σε ηλικιωμένους και άτομα με αναπηρία που χρειάζονται υποστήριξη στην καθημερινότητά τους, ενώ την ένταξη εξετάζει η αρμόδια δημοτική υπηρεσία.

Η ηλικία, η οικογενειακή στήριξη και το εισόδημα μπορεί να συνυπολογιστούν, όμως τα όρια και τα δικαιολογητικά δεν είναι ίδια σε όλους τους δήμους. Πριν συγκεντρώσουμε έγγραφα, χρειάζεται να ζητήσουμε την ισχύουσα λίστα από τον δήμο κατοικίας.

Ποιοι δικαιούνται βοήθεια στο σπίτι και τι μετρά στην ένταξη;

Η Πύλη Οικογενειακής Πολιτικής περιγράφει το πρόγραμμα ως δωρεάν κατ’ οίκον φροντίδα για ηλικιωμένους και άτομα με αναπηρία που δεν αυτοεξυπηρετούνται πλήρως. Στόχος είναι η κοινωνική φροντίδα, η ενίσχυση της αυτονομίας και η πρόληψη της ιδρυματοποίησης.

Η γενική περιγραφή αφορά άτομα άνω των 65 ετών με δυσκολία στην αυτοεξυπηρέτηση και άτομα με αναπηρία με πιστοποίηση ΚΕΠΑ τουλάχιστον 67%. Στην επιλογή συνυπολογίζονται επίσης η ηλικία, ο βαθμός αυτοεξυπηρέτησης, η οικογενειακή στήριξη και το εισόδημα.

Η ανάγκη, επομένως, δεν αποτυπώνεται μόνο σε μια ηλικία ή διάγνωση. Μετρά και το αν υπάρχει άνθρωπος που μπορεί να προσφέρει φροντίδα στην πράξη. Προτεραιότητα δίνεται σε όσους ζουν μόνοι ή δεν έχουν πλήρη οικογενειακή στήριξη, καθώς και σε ανθρώπους με χαμηλό εισόδημα που δυσκολεύονται να καλύψουν ανάγκες φροντίδας.

Αρκεί να έχει κάποιος κλείσει τα 65;

Τα δημοσιευμένα παραδείγματα δείχνουν ότι τα ηλικιακά όρια δεν είναι ενιαία. Η εθνική περιγραφή αναφέρει άτομα άνω των 65 ετών, ενώ στην Ξάνθη η υπηρεσία αφορά άτομα 65 ετών και άνω. Η σελίδα του Δήμου Θεσσαλονίκης αναφέρει όριο 67 ετών και άνω για τα άτομα τρίτης ηλικίας.

Η διαφορά ανάμεσα στο «65 ετών και άνω» και στο «άνω των 65» έχει πρακτική σημασία για κάποιον που μόλις έκλεισε τα 65. Αντίστοιχα, η γενική περιγραφή αναφέρει πιστοποίηση αναπηρίας τουλάχιστον 67%, ενώ ανακοίνωση του Μεσολογγίου αναφέρεται σε αναπηρία άνω του 67%.

Τα παραδείγματα αυτά δεν συνθέτουν έναν κανόνα για όλη τη χώρα. Δείχνουν ότι η ηλικία και η πιστοποίηση εξετάζονται μαζί με την κατάσταση αυτοεξυπηρέτησης και τους όρους που εφαρμόζει η τοπική υπηρεσία.

Το εισόδημα αποκλείει κάποιον από το πρόγραμμα;

Η εθνική πύλη εμφανίζει την ένδειξη «Χωρίς εισοδηματικά κριτήρια», αλλά αναφέρει επίσης ότι το χαμηλό εισόδημα αποτελεί στοιχείο προτεραιότητας. Οι δημοτικές προσεγγίσεις διαφέρουν: στη Ξάνθη αναγράφεται συνολικό ετήσιο οικογενειακό φορολογητέο εισόδημα έως 12.000 ευρώ, ενώ στη Θεσσαλονίκη τα εισοδηματικά κριτήρια ορίζονται ετησίως με βάση όρια της ΕΛΣΤΑΤ για τα εισοδήματα και τις συνθήκες διαβίωσης των νοικοκυριών.

Το ποσό των 12.000 ευρώ αφορά τη συγκεκριμένη δημοτική υπηρεσία και δεν αποτελεί γενικό όριο. Η λειτουργία του προγράμματος οργανώνεται από τους δήμους και προσαρμόζεται στις ανάγκες κάθε τοπικής κοινωνίας. Για να διαπιστώσει μια οικογένεια αν ισχύει εισοδηματικό κριτήριο στην περίπτωσή της, χρειάζεται να ρωτήσει την αρμόδια υπηρεσία του δήμου της.

Ποια δικαιολογητικά μπορεί να ζητήσει ο δήμος;

Για έναν αρχικό φάκελο, η εθνική πύλη αναφέρει αίτηση, φωτοαντίγραφο ταυτότητας ή διαβατηρίου, φορολογική δήλωση ή εκκαθαριστικό και πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης. Οι δημοτικές λίστες μπορεί να περιλαμβάνουν επιπλέον έγγραφα, ανάλογα με την περίπτωση.

Στα πρόσθετα δικαιολογητικά που καταγράφονται σε δήμους όπως το Μεσολόγγι, η Θεσσαλονίκη και η Ιστιαία-Αιδηψός περιλαμβάνονται ιατρική γνωμάτευση, πιστοποίηση αναπηρίας όπου αφορά, Ε1 και Ε9, στοιχεία υγείας, αποδεικτικό ΑΜΚΑ ή υπεύθυνες δηλώσεις. Στο Μεσολόγγι ζητείται γνωμάτευση που να δείχνει τον βαθμό αυτοεξυπηρέτησης, ενώ στη Θεσσαλονίκη αναφέρονται δηλώσεις για τη μη εξυπηρέτηση από άλλη δομή ή για φιλοξενία.

Η γνωμάτευση για την αυτοεξυπηρέτηση βοηθά να φανεί πώς επηρεάζεται η καθημερινότητα και όχι μόνο ποια είναι η διάγνωση. Τα παραπάνω είναι παραδείγματα, όχι ενιαία λίστα για όλους τους δήμους.

Πώς γίνεται η αίτηση και τι υπηρεσία προσφέρεται;

Η διαδικασία διαφέρει επίσης από δήμο σε δήμο. Στο Μεσολόγγι μπορεί να υποβάλει αίτηση ο ενδιαφερόμενος ή συγγενικό πρόσωπο που έχει αναλάβει τη φροντίδα του. Ο κανονισμός της Ιστιαίας-Αιδηψού προβλέπει υποβολή αιτήσεων όλο το έτος και απόφαση ένταξης μετά την εξέταση των δικαιολογητικών και την εκτίμηση της αναγκαιότητας. Στη Βιάννο, επιτροπή ελέγχει την πληρότητα και εγκυρότητα των εγγράφων και εκτιμά τις ανάγκες του αιτούντος.

Χρειάζεται, ακόμη, να είναι σαφές τι περιλαμβάνει η υποστήριξη. Στην Ξάνθη η υπηρεσία περιγράφεται ως περιοδικές επισκέψεις και όχι ως 24ωρη κατ’ οίκον φροντίδα. Η εθνική περιγραφή σημειώνει ότι το πρόγραμμα προσαρμόζεται στις ανάγκες κάθε τοπικής κοινωνίας.

Επικοινωνήστε με την υπηρεσία του δήμου πριν συγκεντρώσετε δικαιολογητικά, ώστε να ζητήσετε την τρέχουσα λίστα.