Ανακύκλωση υπολογιστών: Πού πάει ο παλιός σας υπολογιστής;
Από τα ειδικά σημεία συλλογής έως την αποκομιδή, η σωστή διαδρομή εξαρτάται και από το μέγεθος της συσκευής.

ΣΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΑΡΘΡΟ
Η ανακύκλωση υπολογιστών γίνεται πραγματική απορία όταν ο παλιός υπολογιστής μένει στην άκρη και δεν ξέρουμε πού να τον πάμε. Η βασική διαδρομή είναι η παράδοση σε ειδικό σημείο συλλογής ή σε κατάστημα που παραλαμβάνει ηλεκτρονικό εξοπλισμό, όχι η εγκατάλειψή του στο πεζοδρόμιο.
Αν η συσκευή είναι ογκώδης και χρειάζεται αποκομιδή, προηγείται συνεννόηση με την υπηρεσία καθαριότητας του δήμου. Τα σημεία και οι διαδικασίες διαφέρουν ανά περιοχή, ενώ το μέγεθος της συσκευής μπορεί να καθορίσει τον τρόπο παράδοσης.
Πού γίνεται η ανακύκλωση υπολογιστών;
Ο υπολογιστής ανήκει στον ηλεκτρικό και ηλεκτρονικό εξοπλισμό. Όταν απορρίπτεται, εντάσσεται στα απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, τα οποία συλλέγονται χωριστά και δεν πρέπει να καταλήγουν στα σύμμεικτα απορρίμματα.
Ειδικοί κάδοι για τέτοιες συσκευές υπάρχουν σε καταστήματα ηλεκτρικών ειδών, σούπερ μάρκετ και δημόσια κτίρια. Η ενημερωτική πλατφόρμα του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας καταγράφει αυτά τα σημεία παράδοσης, ενώ η Ανακύκλωση Συσκευών Α.Ε. διαθέτει χάρτη για τον εντοπισμό σημείων συλλογής.
Ο φορέας αναφέρει ότι διαθέτει πάνω από 16.000 σημεία συλλογής σε όλη τη χώρα για ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές, λαμπτήρες και δοχεία τόνερ και μελανιών. Ο αριθμός αφορά συνολικά αυτά τα διαφορετικά ρεύματα, επομένως η καταχώριση στον χάρτη βοηθά να εντοπιστεί το κατάλληλο σημείο.
Υπάρχουν και δημοτικές λύσεις. Ο Δήμος Μεταμόρφωσης, για παράδειγμα, αναφέρει ως σημεία παράδοσης καταστήματα και συμβεβλημένους δημοτικούς χώρους, όπως δημαρχεία, ΚΕΠ και ΚΑΠΗ. Πρόκειται για οδηγία του συγκεκριμένου δήμου και όχι για πρακτική που ισχύει υποχρεωτικά σε κάθε περιοχή.
Παίζει ρόλο το μέγεθος της συσκευής;
Ναι, επειδή το μέγεθος μπορεί να αλλάξει τη διαδρομή παράδοσης. Στην κατηγοριοποίηση που παραθέτει το gov.gr, μεγάλος θεωρείται ο εξοπλισμός όταν οποιαδήποτε εξωτερική του διάσταση ξεπερνά τα 50 εκατοστά. Μικρός είναι εκείνος που δεν έχει καμία εξωτερική διάσταση πάνω από αυτό το όριο.
Ένας φορητός υπολογιστής μπορεί να μεταφερθεί σε σημείο που δέχεται μικρές συσκευές. Για μεγαλύτερο ή ογκώδη εξοπλισμό, η ίδια λύση δεν είναι δεδομένη: οι δημοτικές υπηρεσίες και τα σημεία συλλογής μπορεί να έχουν διαφορετικές διαδικασίες.
Η διάκριση έχει πρακτική σημασία, καθώς δημοτικές οδηγίες μπορεί να αναφέρουν τους υπολογιστές ανάμεσα στις μικρές συσκευές, ενώ η κατηγοριοποίηση λαμβάνει υπόψη τις εξωτερικές διαστάσεις. Για τη συγκεκριμένη συσκευή, καθοριστικό είναι τι προβλέπει το τοπικό σημείο παράδοσης.
Μπορούμε να τον δώσουμε στο κατάστημα όταν αγοράσουμε καινούργιο;
Η ευρωπαϊκή οδηγία προβλέπει δωρεάν επιστροφή της παλιάς συσκευής στον διανομέα κατά την αγορά νέας, σε βάση ένα προς ένα. Η παλιά συσκευή πρέπει να είναι ισοδύναμου τύπου και να έχει επιτελέσει τις ίδιες λειτουργίες με τη νέα.
Ο Δήμος Μεταμόρφωσης αναφέρει ότι τα καταστήματα ηλεκτρικών ειδών παραλαμβάνουν χωρίς χρέωση την παλιά συσκευή κατά την παράδοση της νέας. Όταν προγραμματίζεται αγορά, η παραλαβή μπορεί να συμφωνηθεί με το κατάστημα.
Η ευρωπαϊκή οδηγία προβλέπει επίσης δωρεάν παραλαβή πολύ μικρών αποβλήτων χωρίς αγορά αντίστοιχου προϊόντος, σε καταστήματα με χώρο πώλησης ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού τουλάχιστον 400 τετραγωνικών μέτρων. Πολύ μικρή θεωρείται εδώ μια συσκευή χωρίς εξωτερική διάσταση πάνω από 25 εκατοστά.
Και αν χρειάζεται να περάσει ο δήμος;
Για συσκευές που λόγω όγκου δεν μεταφέρονται εύκολα, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας επισημαίνει ότι προηγείται επικοινωνία με την υπηρεσία καθαριότητας. Δεν αφήνουμε τη συσκευή στο πεζοδρόμιο θεωρώντας ότι θα συλλεχθεί μαζί με τα υπόλοιπα απορρίμματα.
Οι λεπτομέρειες καθορίζονται τοπικά. Στη Μεταμόρφωση, για μεγάλες συσκευές, ο δήμος συστήνει να συμφωνούνται ημέρα και ώρα αποκομιδής. Αναφέρει επίσης ως εναλλακτική τη μεταφορά σε δημοτικό κοντέινερ, εφόσον ο κάτοικος διαθέτει κατάλληλο μεταφορικό μέσο.
Στη Λάρισα, η δημοτική οδηγία ζητά προηγούμενη επικοινωνία για τις ηλεκτρικές συσκευές. Τα αιτήματα για ειδικά ρεύματα αποβλήτων μπορούν να υποβληθούν τηλεφωνικά, μέσω Novoville ή με email, με σαφή περιγραφή του είδους και της ποσότητας· οι φωτογραφίες βοηθούν τις υπηρεσίες να καταλάβουν τι πρόκειται να παραλάβουν.
Μετά την ειδοποίηση, ο Δήμος Λαρισαίων ζητά η συσκευή να τοποθετείται σε σημείο ασφαλές και εύκολα προσβάσιμο για το συνεργείο, χωρίς να εμποδίζονται πεζοί και οχήματα. Η σωστή περιγραφή έχει σημασία, καθώς διαφορετικά είδη αποβλήτων συλλέγονται με διαφορετικά οχήματα και οδηγούνται σε διαφορετικούς αποδέκτες.
Τι συμβαίνει αφού παραδοθεί;
Η παράδοση είναι η αρχή μιας χωριστής διαδρομής: ακολουθούν συλλογή, μεταφορά, προσωρινή αποθήκευση, διαχωρισμός και επεξεργασία. Οι συσκευές που παραδίδονται μέσω της Ανακύκλωσης Συσκευών Α.Ε. οδηγούνται, σύμφωνα με τον φορέα, σε συνεργαζόμενες αδειοδοτημένες μονάδες.
Εκεί επιδιώκεται η απομάκρυνση βλαβερών ουσιών και η ανάκτηση αξιοποιήσιμων υλικών. Τα ηλεκτρονικά απόβλητα περιέχουν σύνθετα υλικά, ορισμένα δυνητικά επικίνδυνα, αλλά και πόρους που μπορούν να ανακυκλωθούν ή να επαναχρησιμοποιηθούν.
Το σημαντικό είναι να φτάσει η συσκευή στον κατάλληλο αποδέκτη. Ο παλιός υπολογιστής μπορεί να έχει τελειώσει τη δουλειά του για εμάς, όχι όμως και τη διαδρομή των υλικών του.





