Η Βουλή ενέκρινε με τις ψήφους της ΝΔ τις προτάσεις της Συνταγματικής Αναθεώρησης, ανοίγοντας τον δρόμο για αλλαγές σε κρίσιμους τομείς όπως η Παιδεία, η Δικαιοσύνη, το πολιτικό σύστημα, η τοπική αυτοδιοίκηση και τα δικαιώματα των πολιτών. Μεταξύ των βασικών ρυθμίσεων ξεχωρίζουν η συνταγματική πρόβλεψη για την τεχνητή νοημοσύνη, η δυνατότητα λειτουργίας μη κρατικών πανεπιστημίων υπό εποπτεία, η επιστολική ψήφος, οι αλλαγές στο άρθρο 86 για την ευθύνη υπουργών και η ενίσχυση της διαφάνειας και της αξιολόγησης στο Δημόσιο, ενώ η οριστική αναθεώρηση θα κριθεί στην επόμενη Βουλή.
Πιο αναλυτικά
Με τη στήριξη της κυβερνητικής πλειοψηφίας εγκρίθηκαν από την Ολομέλεια της Βουλής οι προτάσεις για τη Συνταγματική Αναθεώρηση που είχε καταθέσει η Νέα Δημοκρατία, μετά τη δεύτερη ψηφοφορία που πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της Τετάρτης.
Οι 33 προτάσεις που τέθηκαν προς ψήφιση συγκέντρωσαν από 158 έως 161 θετικές ψήφους, γεγονός που σημαίνει ότι, εφόσον προχωρήσει η διαδικασία στην επόμενη Βουλή, για την οριστική αναθεώρηση των συγκεκριμένων διατάξεων θα απαιτηθούν τουλάχιστον 180 ψήφοι.
Η αντιπολίτευση δεν στήριξε σειρά σημαντικών αλλαγών, μεταξύ άλλων τις προτάσεις που αφορούν την αναμόρφωση του άρθρου 86 για την ποινική ευθύνη υπουργών και την αλλαγή του πλαισίου λειτουργίας των προανακριτικών επιτροπών της Βουλής, αλλά και τη ρύθμιση για τα μη κρατικά πανεπιστήμια.
Συνολικά ψήφισαν 293 βουλευτές.
Οι αλλαγές που αφορούν την Παιδεία, την τεχνολογία και τα δικαιώματα
Μεταξύ των προτάσεων που εγκρίθηκαν είναι η συνταγματική πρόβλεψη για την τεχνητή νοημοσύνη, με στόχο η χρήση της να υπηρετεί την ελευθερία του ατόμου και την κοινωνική ευημερία.
Παράλληλα, εγκρίθηκαν αλλαγές στα άρθρα 14 και 15 σχετικά με την ελευθερία της έκφρασης στα σύγχρονα μέσα ενημέρωσης, αλλά και την προστασία του δημοσιογράφου έναντι του εργοδότη του.
Στο άρθρο 16 περιλαμβάνονται προτάσεις για την προστασία και προώθηση της ελληνικής γλώσσας, την προστασία της ελληνικής σημαίας ως συμβόλου του έθνους, αλλά και τη δυνατότητα λειτουργίας ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων από νομικά πρόσωπα πανεπιστημιακής εκπαίδευσης με δημόσιο ή ιδιωτικό χαρακτήρα, υπό κρατική εποπτεία.
Αλλαγές σε Δικαιοσύνη, Βουλή και πολιτικό σύστημα
Ιδιαίτερη συζήτηση προκάλεσαν οι προτάσεις για το άρθρο 86, που αφορά την ποινική ευθύνη των μελών της κυβέρνησης και υφυπουργών.
Η πρόταση προβλέπει μεταξύ άλλων τη διενέργεια ανάκρισης ή προκαταρκτικής εξέτασης από εισαγγελικό λειτουργό και αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο εξετάζονται υποθέσεις που αφορούν κυβερνητικά στελέχη.
Παράλληλα, εγκρίθηκαν προτάσεις για την αλλαγή του τρόπου επιλογής ανώτατων δικαστών, τη λειτουργία του Ανωτάτου Ειδικού Δικαστηρίου, αλλά και την ενίσχυση της διαφάνειας στη δημόσια διοίκηση.
Στις αλλαγές περιλαμβάνονται επίσης ρυθμίσεις για την αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων, με κριτήρια όπως η αμεροληψία, η επαγγελματική ικανότητα και η αποδοτικότητα.
Επιστολική ψήφος, δημοψηφίσματα και αυτοδιοίκηση
Η Βουλή ενέκρινε επίσης την πρόταση για τη δυνατότητα άσκησης του εκλογικού δικαιώματος μέσω επιστολικής ψήφου και για τους εκλογείς που βρίσκονται εντός Ελλάδας.
Στις προτάσεις περιλαμβάνονται ακόμη αλλαγές για τα δημοψηφίσματα, με πρόβλεψη ώστε τα ερωτήματα να διατυπώνονται με τρόπο κατανοητό για τους πολίτες και να υπάρχει επαρκής χρόνος ενημέρωσης πριν από τη διεξαγωγή τους.
Επιπλέον, προωθούνται αλλαγές που αφορούν την τοπική αυτοδιοίκηση, τη δημοσιονομική λειτουργία των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης και την ενίσχυση αρχών όπως η διαφάνεια, η λογοδοσία και η αξιοκρατία.
Οι προτάσεις που συγκέντρωσαν τις περισσότερες ψήφους
Μεταξύ των άρθρων που εγκρίθηκαν με 161 ψήφους υπέρ περιλαμβάνονται:
- η συνταγματική αναφορά στην τεχνητή νοημοσύνη,
- η προστασία της περιουσίας και η δυνατότητα αξιοποίησης εγκαταλελειμμένων κτιρίων για κοινωνικούς σκοπούς,
- η προσιτή στέγη,
- η επιστολική ψήφος,
- η δημοσιονομική σταθερότητα,
- η αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων.
Η διαδικασία της Συνταγματικής Αναθεώρησης θα συνεχιστεί στην επόμενη Βουλή, η οποία θα κληθεί να αποφασίσει για την τελική διαμόρφωση των άρθρων που θα αναθεωρηθούν.
