Ο Κυριάκος Μητσοτάκης συμμετέχει στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, όπου η συζήτηση επικεντρώνεται στην ευρωπαϊκή ασφάλεια, τη στήριξη της Ουκρανίας και την αύξηση των αμυντικών δαπανών, ενώ στο παρασκήνιο κυριαρχεί το αμερικανοτουρκικό «παζάρι» για τα F-35. Η ελληνική πλευρά προβάλλει τη θέση ότι η χώρα αποτελεί αξιόπιστο σύμμαχο που ήδη υπερκαλύπτει τις δεσμεύσεις της για την άμυνα, με τον πρωθυπουργό να αναμένεται να τονίσει ότι η Ελλάδα επενδύει συστηματικά στην ενίσχυση των Ενόπλων Δυνάμεων και ενός ισχυρότερου ευρωπαϊκού πυλώνα μέσα στο ΝΑΤΟ.
Πιο αναλυτικά
Στις εργασίες της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ που διεξάγεται στην Άγκυρα συμμετέχει ο πρωθυπουργός, με τη σημερινή ημέρα να επικεντρώνεται στη λήψη ενός κεντρικού πολιτικού μηνύματος από τους 32 ηγέτες που συμμετέχουν για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, τη συνέχιση της στήριξης προς την Ουκρανία, την ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας και την αύξηση των αμυντικών δαπανών των κρατών-μελών.
Το χθεσινό τετ-α-τετ του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, με τον Ταγίπ Ερντογάν και η «χημεία» των δύο ηγετών κυριάρχησε στις συζητήσεις, καθώς ένα ανατολίτικο παζάρι βρίσκεται σε εξέλιξη για τα F-35, με τον Αμερικανό πρόεδρο να αναφέρει πως εξετάζει τρόπους επαναπροσέγγισης με την Τουρκία στο ζήτημα αυτό, εφόσον βρεθεί πολιτική και νομική φόρμουλα που να επιτρέπει την άρση των εμποδίων. Πάντως, πρόσθεσε ότι οι ΗΠΑ πρέπει να αποσύρουν τις κυρώσεις CAATSA για την Τουρκία, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο πώλησης μαχητικών F-35.
Οι ειδήσεις «ταξίδεψαν» γρήγορα στις ΗΠΑ, προκαλώντας θύελλα αντιδράσεων από Δημοκρατικούς και Ρεπουμπλικάνους, καθώς οι μεν ζήτησαν την κατάθεση ψηφίσματος αποδοκιμασίας για την πώληση των F-35 στην Τουρκία και οι δε – ομάδα Ρεπουμπλικανών βουλευτών – έστειλαν τη δική τους επιστολή, με την οποία εξέφρασαν την αντίδρασή τους στο ενδεχόμενο πώλησης των υπερσύγχρονων αεροσκαφών.
Και μπορεί η Ελλάδα να μην αναμειγνύεται στα εξοπλιστικά προγράμματα άλλων κρατών, ωστόσο επισημαίνει ότι εξακολουθούν να υφίστανται οι περιορισμοί τους οποίους προβλέπει η αμερικανική νομοθεσία, για την άρση των οποίων πρέπει να υπάρξει νέα απόφαση του Κογκρέσου. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης διατρανώνει τη σταθερή θέση της χώρας μας για μια ισχυρότερη αμυντικά Ευρώπη, που δεν λειτουργεί ανταγωνιστικά προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά αποτελεί έναν ισχυρότερο και πιο αξιόπιστο εταίρο, συμβάλλοντας τελικά σε ένα ισχυρότερο ΝΑΤΟ. Άλλωστε, ο πρωθυπουργός υπήρξε από τους πρώτους Ευρωπαίους ηγέτες που ανέδειξαν την ανάγκη η Ευρώπη να επενδύσει περισσότερο και αποτελεσματικότερα στη συλλογική της άμυνα, να ενισχύσει την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανική βάση και να διαμορφώσει έναν ισχυρότερο ευρωπαϊκό πυλώνα εντός του ΝΑΤΟ.
Οι ελληνικές θέσεις
Η Ελλάδα προσέρχεται στη Σύνοδο «με την αυτοπεποίθηση ενός ισχυρού και αξιόπιστου συμμάχου, που όχι μόνο τηρεί διαχρονικά τις δεσμεύσεις του, αλλά βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των χωρών της Συμμαχίας που υλοποιούν ήδη τους στόχους που συμφωνήθηκαν στη Χάγη», επισημαίνουν κυβερνητικές πηγές.
Στο πλαίσιο αυτό, ο πρωθυπουργός, και μετά τις επικρίσεις Τραμπ προς τους Ευρωπαίους ηγέτες και την προτροπή να ξοδέψουν περισσότερα στην άμυνα, αναμένεται σήμερα να υπογραμμίσει ότι η Ελλάδα έχει ήδη υπερβεί τη δέσμευση που συμφωνήθηκε το 2025 στη Χάγη για αμυντικές δαπάνες 3,5% του ΑΕΠ και 1,5% για ευρύτερες επενδύσεις στην ασφάλεια και την άμυνα, όπως υποδομές διττής χρήσης, ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας και δράσεις ανθεκτικότητας. Παραθέτοντας συγκεκριμένα στοιχεία, θα υπενθυμίσει ότι οι αμιγώς αμυντικές δαπάνες της χώρας μας για το 2026 εκτιμώνται σε 3,6% του ΑΕΠ, έναντι 2,75% το 2025 και 2,74% το 2024. Καθίσταται σαφές, άλλωστε, ότι με τον τρόπο αυτό η Ελλάδα διατηρεί και ενισχύει, μέσω του δωδεκαετούς προγράμματος εκσυγχρονισμού των Ενόπλων Δυνάμεων, ύψους 25 δισ. ευρώ, τη θέση της στον σκληρό πυρήνα των χωρών της Συμμαχίας που υπερβαίνουν συστηματικά τις ΝΑΤΟϊκές δεσμεύσεις για τις αμυντικές δαπάνες και συγκαταλέγεται στην πρώτη πεντάδα των χωρών του ΝΑΤΟ που έχουν ήδη από το 2026 επιτύχει τον στόχο.
Η ελληνική αντιπροσωπεία
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης και η σύζυγός του, Μαρέβα, συμμετείχαν στο επίσημο δείπνο που παρέθεσαν ο πρόεδρος της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, και η σύζυγός του προς τιμήν των ηγετών των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ. Στο Λευκό Παλάτι και ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, καθώς και οι Πρόεδροι της Ουκρανίας και της Νότιας Κορέας.
Τον Έλληνα πρωθυπουργό συνοδεύει στην Άγκυρα η διπλωματική του σύμβουλος Κατερίνα Νασίκα, ο πρέσβης της Ελλάδας στο Παρίσι, Μίλτων Νικολαΐδης, ο οποίος εκτελεί και χρέη διερμηνέα του πρωθυπουργού, ο διευθυντής του γραφείου τύπου Γιώργος Ευθυμίου, η διευθύντρια επικοινωνίας Κύρα Κάπη και η διευθύντρια του γραφείου διεθνούς στρατηγικού σχεδιασμού και επικοινωνίας Αριστοτελία Πελώνη.
