Από τη Νέα Υόρκη, ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρουσίασε τη στρατηγική της Ελλάδας για την προστασία των θαλασσών μέσω τεχνητής νοημοσύνης και σύγχρονων συστημάτων παρακολούθησης, στο πλαίσιο της διεθνούς πρωτοβουλίας OceanEye. Η Αθήνα προχωρά στη δημιουργία δύο μεγάλων θαλάσσιων πάρκων σε Ιόνιο και νότιες Κυκλάδες, με στόχο την προστασία του 30% των χωρικών υδάτων πριν από το 2030, ενώ παράλληλα επενδύει στη χαρτογράφηση των οικοσυστημάτων και στο «ψηφιακό δίδυμο» των ωκεανών για καλύτερη διαχείριση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.
Πιο αναλυτικά
Η προστασία των θαλασσών περνά πλέον στην εποχή των δεδομένων και της τεχνητής νοημοσύνης, με την Ελλάδα να επιχειρεί να αποκτήσει πρωταγωνιστικό ρόλο στη νέα παγκόσμια προσπάθεια παρακολούθησης των ωκεανών.
Από τη Νέα Υόρκη, στην εναρκτήρια εκδήλωση της Παγκόσμιας Συμμαχίας «OceanEye», ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης παρουσίασε τη θαλάσσια στρατηγική της Αθήνας, συνδέοντας την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος με την τεχνολογία, την επιστημονική παρατήρηση και την ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου.
Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι η Ελλάδα, ως μία από τις μεγαλύτερες ναυτιλιακές δυνάμεις παγκοσμίως και η χώρα με τη μεγαλύτερη ακτογραμμή στην Ευρωπαϊκή Ένωση, έχει «ευθύνη αλλά και στρατηγική προτεραιότητα» να προστατεύσει τις θάλασσές της.
Τα δύο νέα θαλάσσια πάρκα και ο στόχος του 30%
Στην παρέμβασή του ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε στη δημιουργία δύο μεγάλων θαλάσσιων εθνικών πάρκων, ένα στο Ιόνιο Πέλαγος και ένα στις νότιες Κυκλάδες, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα επιταχύνει την εφαρμογή των περιβαλλοντικών της δεσμεύσεων.
Όπως ανέφερε, η χώρα θα προστατεύσει το 30% των χωρικών της υδάτων πριν από τον ευρωπαϊκό στόχο του 2030.
Ωστόσο, όπως υπογράμμισε, η προστασία των θαλάσσιων περιοχών δεν μπορεί να βασίζεται μόνο στη θεσμοθέτηση ζωνών προστασίας. Απαιτεί συνεχή παρακολούθηση, γνώση των αλλαγών που συμβαίνουν στα θαλάσσια οικοσυστήματα και αξιοποίηση τεχνολογικών εργαλείων.
«Μπορούμε να προστατεύσουμε μόνο ό,τι μετράμε και ό,τι πραγματικά κατανοούμε», ήταν το μήνυμα του πρωθυπουργού, περιγράφοντας τη φιλοσοφία πίσω από τη συμμετοχή της Ελλάδας στη Συμμαχία OceanEye.
Τεχνητή νοημοσύνη και “ψηφιακό δίδυμο” των ωκεανών
Κεντρικό στοιχείο της ελληνικής πρότασης αποτελεί η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης για την επεξεργασία τεράστιου όγκου περιβαλλοντικών δεδομένων.
Ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι η Ελλάδα προτίθεται να διαθέσει τις νέες υπολογιστικές της δυνατότητες, οι οποίες αναπτύσσονται μέσω ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων, στην προσπάθεια δημιουργίας του λεγόμενου «Ψηφιακού Διδύμου των Ωκεανών».
Πρόκειται για ένα προηγμένο σύστημα μοντελοποίησης που θα επιτρέπει την παρακολούθηση της κατάστασης των θαλασσών σε πραγματικό χρόνο, τη μελέτη των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και την καλύτερη λήψη αποφάσεων.
Η Αθήνα επιδιώκει έτσι να συνδέσει την περιβαλλοντική πολιτική με τις νέες τεχνολογίες, μετατρέποντας τα δεδομένα από τις θάλασσες σε εργαλείο πρόβλεψης και διαχείρισης.
Ανατολική Μεσόγειος: μια περιοχή υψηλής κλιματικής πίεσης
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο πρωθυπουργός στην Ανατολική Μεσόγειο, την οποία χαρακτήρισε περιοχή ιδιαίτερης σημασίας λόγω της ευαισθησίας της στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.
Η Ελλάδα, όπως σημείωσε, μπορεί να συμβάλει μέσω των εθνικών διαστημικών υποδομών, των συστημάτων επιτόπιας παρατήρησης αλλά και της επιχειρησιακής παρουσίας της στη θάλασσα.
Η συλλογή δεδομένων από το θαλάσσιο περιβάλλον, η παρακολούθηση της θερμοκρασίας των υδάτων, των οικοσυστημάτων και των αλλαγών στη βιοποικιλότητα αποκτούν πλέον και στρατηγική διάσταση, καθώς η Ανατολική Μεσόγειος αποτελεί περιοχή αυξημένου ενδιαφέροντος για την επιστημονική κοινότητα αλλά και για τη θαλάσσια ασφάλεια.
Χαρτογράφηση Natura 2000 σε Αιγαίο και Ιόνιο
Στο πλαίσιο της νέας αυτής προσέγγισης, η Ελλάδα αναλαμβάνει επίσης τη χαρτογράφηση των θαλάσσιων οικοτόπων στις περιοχές του δικτύου Natura 2000, καθώς και στα δύο νέα εθνικά θαλάσσια πάρκα.
Η διαδικασία αυτή αναμένεται να προσφέρει λεπτομερή εικόνα για την κατάσταση των θαλάσσιων οικοσυστημάτων και να αποτελέσει βάση για πιο στοχευμένες πολιτικές προστασίας.
Παράλληλα, ενισχύει τον επιστημονικό ρόλο της χώρας στην περιοχή, καθώς η Ελλάδα διαθέτει ένα από τα μεγαλύτερα και πιο σύνθετα θαλάσσια περιβάλλοντα στην Ευρώπη.
Η OceanEye και η νέα παγκόσμια μάχη για τους ωκεανούς
Η Παγκόσμια Συμμαχία OceanEye αποτελεί μια διεθνή πρωτοβουλία υπό την κοινή ηγεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Καναδά, με στόχο την ενίσχυση της γνώσης για τους ωκεανούς μέσω προηγμένων τεχνολογιών.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης εξέφρασε τη στήριξη της Ελλάδας στη συγκεκριμένη πρωτοβουλία, ανακοινώνοντας ότι η Αθήνα θα προχωρήσει στην ταχεία κύρωση της σύμβασης για την ίδρυση του Mercator Ocean International ως διακυβερνητικού οργανισμού.
Η ελληνική συμμετοχή εντάσσεται σε μια ευρύτερη ευρωπαϊκή προσπάθεια να δημιουργηθεί ένα ενιαίο σύστημα παρατήρησης των θαλασσών, σε μια περίοδο όπου η κλιματική αλλαγή, η απώλεια βιοποικιλότητας και η πίεση στις θαλάσσιες υποδομές δημιουργούν νέες προκλήσεις.
Με την πρωτοβουλία αυτή, η Ελλάδα επιχειρεί να μετατρέψει το μεγάλο θαλάσσιο της πλεονέκτημα σε τεχνολογική και γεωπολιτική παρουσία, τοποθετώντας την προστασία των ωκεανών στο επίκεντρο της νέας εποχής δεδομένων.
