Αντώνης Σαμαράς: Υπάρχουν αποθέματα πλούτου που δεν παράγουν εισόδημα
Στην ημερίδα της «Ναυτεμπορικής» πρότεινε αναδιάρθρωση οφειλών και Ταμείο Παραγωγικής Χρηματοδότησης, εκτιμώντας ότι μπορούν να ανακτηθούν 35 δισ. ευρώ από χρέη προς την Εφορία σε δέκα χρόνια

Με επίκεντρο την αλλαγή του παραγωγικού προτύπου και την αξιοποίηση του ανενεργού εθνικού πλούτου, ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς παρουσίασε την πρότασή του για τη «νέα αρχιτεκτονική της ελληνικής οικονομίας», μιλώντας σε ημερίδα της «Ναυτεμπορικής». Στην ομιλία του άσκησε κριτική σε πλευρές της οικονομικής πολιτικής και στάθηκε στην υπερχρέωση, τη δυσκολία χρηματοδότησης των επιχειρήσεων, το ενεργειακό κόστος, τη στεγαστική κρίση και την κάμψη της πρωτογενούς παραγωγής.
Κατά τον κ. Σαμαρά, η οικονομική πολιτική οφείλει να ξεπεράσει την απλή παρακολούθηση μεγεθών όπως το ΑΕΠ, ο πληθωρισμός, τα ελλείμματα και το δημόσιο χρέος και να στραφεί στην ενεργοποίηση των παραγωγικών δυνατοτήτων της χώρας. Η Ελλάδα, όπως είπε, έχει σημαντικό πλούτο, περιουσιακά στοιχεία και ανθρώπινο δυναμικό που μένουν σε μεγάλο βαθμό αναξιοποίητα. «Έχουμε αποθέματα πλούτου που δεν παράγει εισόδημα. Περιουσία που δεν αξιοποιείται. Επιχειρήσεις που δεν μπορούν να αναπτυχθούν», σημείωσε, θέτοντας ως βασική κατεύθυνση τη μετάβαση «από τη διαχείριση των οικονομικών ροών στην απελευθέρωση των παραγωγικών αποθεμάτων της χώρας».
Το ανθρώπινο δυναμικό ήταν το πρώτο απόθεμα που ανέδειξε ως κρίσιμο, λέγοντας ότι παραμένει δεσμευμένο από υπέρογκες υποχρεώσεις προς την Εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία. Παρέθεσε στοιχεία που δείχνουν ότι στο τέλος του 2025 περίπου 1,66 εκατ. ΑΦΜ είχαν υπαχθεί σε μέτρα αναγκαστικής είσπραξης, ενώ οι ληξιπρόθεσμες οφειλές έφταναν σε πάνω από 114 δισ. ευρώ προς την ΑΑΔΕ και ξεπερνούσαν τα 52 δισ. ευρώ προς τον ΕΦΚΑ. Ζήτησε ριζική αναδιάρθρωση, με μείωση των υπερβολικών προσαυξήσεων και των τόκων, καθώς και ουσιαστικό «κούρεμα», για να καταστούν τα χρέη βιώσιμα. Εκτίμησε επίσης ότι από τα 114 δισ. ευρώ που οφείλονται στην Εφορία θα μπορούσαν να ανακτηθούν 35 δισ. μέσα σε δέκα χρόνια, δηλαδή περίπου 3,5 δισ. ευρώ τον χρόνο για τα δημόσια ταμεία. «Δεν πρόκειται για επιβράβευση των ασυνεπών. Πρόκειται για την αποκατάσταση της οικονομικής τους δυνατότητας να γίνουν συνεπείς», υπογράμμισε.
Τα «κόκκινα» δάνεια και η τραπεζική χρηματοδότηση
Στην ίδια συζήτηση συμπεριέλαβε τα «κόκκινα» δάνεια και την ιδιωτική περιουσία, καθώς, όπως υποστήριξε, ακίνητα και επιχειρήσεις μένουν δεσμευμένα από χρέη που δεν είναι δυνατόν να αποπληρωθούν με τους υφιστάμενους όρους. Η πρότασή του ήταν να γίνει βαθύτερη αναδιάρθρωση των μη βιώσιμων οφειλών, να διαγραφούν οι συσσωρευμένες επιβαρύνσεις και να προβλεφθεί μακρά αποπληρωμή με λογικά επιτόκια, ώστε να επιστρέψει ρευστότητα στην πραγματική οικονομία. Παράλληλα, επέκρινε τη λειτουργία των τραπεζών, επισημαίνοντας ότι οι φορολογούμενοι που στήριξαν την ανακεφαλαιοποίησή τους εξακολουθούν να δυσκολεύονται να αποκτήσουν πρόσβαση στη χρηματοδότηση.
Για την ενίσχυση της χρηματοδότησης εισηγήθηκε τη σύσταση Ταμείου Παραγωγικής Χρηματοδότησης. Μέσω ειδικού θεσμικού μηχανισμού, σε αυτό θα μεταφέρεται το ποσό που αντιστοιχεί στον αναβαλλόμενο φόρο, πριν από τη διανομή μερισμάτων. Με βάση την πρόταση, το Ταμείο θα διαθέτει πόρους σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις, αγροτικές εκμεταλλεύσεις και επενδύσεις εκσυγχρονισμού, δίνοντας προτεραιότητα σε όσες επιχειρήσεις έχουν δυνατότητα παραγωγής και εξαγωγών, αλλά και δημιουργίας θέσεων εργασίας. Ο κ. Σαμαράς επισήμανε ότι η τραπεζική χρηματοδότηση της ιδιωτικής οικονομίας υπολείπεται του μέσου όρου της Ευρωζώνης και ότι μόνο περιορισμένο τμήμα των δανείων κατευθύνεται στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Τη στεγαστική κρίση συνέδεσε με τις εκατοντάδες χιλιάδες κατοικίες που παραμένουν κλειστές ή αναξιοποίητες. Αντί να επεκτείνεται διαρκώς η οικοδομική δραστηριότητα και να αυξάνεται η πυκνότητα της δόμησης, πρότεινε κίνητρα μέσω της φορολογίας για την επιστροφή των κλειστών ακινήτων στην αγορά, απλούστερες διαδικασίες και άρση των θεσμικών εκκρεμοτήτων που εμποδίζουν την αξιοποίησή τους. «Είναι ταχύτερο, οικονομικότερο και κοινωνικά δικαιότερο να αξιοποιήσουμε ένα υπάρχον απόθεμα κατοικιών, παρά να προσπαθούμε κάθε φορά να καλύψουμε το έλλειμμα στέγης τσιμεντώνοντας τα πάντα», ανέφερε. Παράλληλα, συνέδεσε τη στέγαση με το δημογραφικό, υποστηρίζοντας πως η δυνατότητα εύρεσης προσιτής κατοικίας είναι προϋπόθεση ώστε τα νέα ζευγάρια να μπορέσουν να κάνουν οικογένεια.
Ως ένα ακόμη παραγωγικό απόθεμα που παραμένει αναξιοποίητο παρουσίασε την πρωτογενή παραγωγή και την ελληνική ύπαιθρο. Αναφέρθηκε στη συρρίκνωση της αγροτικής δραστηριότητας, στον κατακερματισμό των εκτάσεων και στη γήρανση του αγροτικού πληθυσμού, προειδοποιώντας χαρακτηριστικά ότι «η περιφέρεια πεθαίνει». Κατά την άποψή του, οι επιδοτήσεις δεν επαρκούν για να στηρίξουν τους αγρότες, γι’ αυτό ζήτησε μεγαλύτερα και πιο ανταγωνιστικά παραγωγικά σχήματα, με κοινή διαχείριση γης, σύγχρονο εξοπλισμό, συμβολαιακή γεωργία, καθετοποιημένες μονάδες και χαμηλότερο ενεργειακό κόστος. Ως παράδειγμα ανέφερε επενδυτικά σχέδια της Γαλλίας για τον αγροδιατροφικό τομέα, ύψους περίπου 8,7 δισ. ευρώ, σημειώνοντας ότι άλλες ευρωπαϊκές χώρες έχουν στο επίκεντρο της οικονομικής τους πολιτικής την επισιτιστική επάρκεια και τη διατροφική ασφάλεια. «Μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τη γεωργία ως στρατηγικό παραγωγικό τομέα και όχι ως διαρκές πρόβλημα προς επιδότηση», σημείωσε.
Για την ενέργεια, ο Αντώνης Σαμαράς επέκρινε τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάστηκε το ενεργειακό σύστημα: όπως είπε, η Ελλάδα κατευθύνθηκε στις ανανεώσιμες πηγές, χωρίς παράλληλα να δημιουργήσει επαρκείς δυνατότητες αποθήκευσης. Πρότεινε να αξιοποιείται συνδυασμός πηγών, μεταξύ των οποίων και ο λιγνίτης, να αναπτυχθούν μπαταρίες και υδροηλεκτρικά έργα και να ολοκληρωθούν υποδομές που παραμένουν σε εκκρεμότητα, όπως η Μεσοχώρα και οι Συκιές. Στο ίδιο πλαίσιο έθεσε την ενεργειακή αξιοποίηση απορριμμάτων και αγροτικών αποβλήτων, τονίζοντας ότι η ενεργειακή πολιτική δεν είναι δυνατόν να εξαντλείται στην περιβαλλοντική διάσταση. «Είναι πολιτική παραγωγής, βιομηχανίας και εθνικής ανταγωνιστικότητας», ανέφερε, υπογραμμίζοντας πως η μείωση του κόστους ενέργειας θα ανακουφίσει νοικοκυριά και επιχειρήσεις και θα ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα.
Ως έβδομο πεδίο, ο πρώην πρωθυπουργός παρουσίασε τη δημόσια περιουσία και εισηγήθηκε τη συγκρότηση ενός οργανωμένου εθνικού επενδυτικού αποθέματος, το οποίο, σε βάθος χρόνου, θα μπορούσε να αποτελέσει τη βάση κρατικού επενδυτικού ταμείου (Sovereign Fund). Τα δημόσια ακίνητα και τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία, εξήγησε, δεν πρέπει να εκποιούνται περιστασιακά, αλλά να αξιοποιούνται ως κεφάλαιο που αποφέρει έσοδα και υπεραξίες, τα οποία θα διοχετεύονται ξανά στην οικονομία μέσω επενδύσεων. Πρόσθεσε ότι οι πόροι αυτοί θα μπορούσαν να κατευθυνθούν στην ταχύτερη εξόφληση του χρέους, στην κατασκευή υποδομών, στην άμυνα και στην ενίσχυση της οικογένειας.
Παρουσιάζοντας συνολικά τη θέση του, ο πρώην πρωθυπουργός σημείωσε ότι τα επτά πεδία συγκροτούν ένα ενιαίο και αλληλένδετο σχέδιο παραγωγικής ανασυγκρότησης, όχι μεμονωμένες παρεμβάσεις. Κατά την εκτίμησή του, η απελευθέρωση της ιδιωτικής περιουσίας, η χρηματοδότηση επιχειρήσεων, η αξιοποίηση της αγροτικής γης, η μείωση του ενεργειακού κόστους και η ενεργοποίηση της δημόσιας περιουσίας μπορούν να τροφοδοτήσουν νέο κύκλο ανάπτυξης. Παράλληλα, διευκρίνισε πώς αντιλαμβάνεται την ελεύθερη οικονομία, διαχωρίζοντάς την από την επικράτηση καρτέλ και ολιγοπωλίων. «Πραγματική ελεύθερη οικονομία δεν σημαίνει να αφήνουμε την αγορά στα χέρια των ισχυρότερων», τόνισε, υποστηρίζοντας ότι η φιλελεύθερη πολιτική οφείλει να διασφαλίζει τον ουσιαστικό ανταγωνισμό, να μειώνει τη γραφειοκρατία και το κόστος ενέργειας και χρηματοδότησης και να προσφέρει ευκαιρίες σε όλους.
Ολοκληρώνοντας, ο Αντώνης Σαμαράς υποστήριξε ότι η ελληνική οικονομία δεν στερείται πόρων και δυνατοτήτων· το πρόβλημα είναι ότι δεν αξιοποιούνται. «Η Ελλάδα είναι – δυνητικά τουλάχιστον – πλούσια χώρα. Απλώς δεν το ξέρουμε», είπε. Ως βασική προτεραιότητα έθεσε την αλλαγή της οικονομικής πολιτικής: αντί να περιορίζεται στη διανομή του εισοδήματος που ήδη παράγεται, πρέπει να στραφεί στον πλούτο που παραμένει ανενεργός. «Η Ελλάδα πρέπει επειγόντως να απελευθερώσει τον πλούτο που ήδη διαθέτει», κατέληξε, συνδέοντας αυτή την κατεύθυνση με μια οικονομία πιο παραγωγική, ανταγωνιστική και δίκαιη, η οποία θα δίνει στους πολίτες τη δυνατότητα να δημιουργούν και να μένουν στον τόπο τους.





