Οι διεθνείς αναταράξεις στην αγορά πετρελαίου, με την ένταση στη Μέση Ανατολή και την άνοδο του μπρεντ, έχουν αρχίσει να περνούν στα ελληνικά πρατήρια, ανεβάζοντας την αμόλυβδη κοντά στα 2 ευρώ το λίτρο και το ντίζελ ακόμη υψηλότερα από ό,τι πριν από μία εβδομάδα. Η μέση τιμή της 95άρας έφτασε τα 1,979 ευρώ και του πετρελαίου κίνησης τα 1,854 ευρώ, με ένα γεμάτο ρεζερβουάρ 50 λίτρων να κοστίζει περίπου 99 ευρώ για βενζίνη και 94 ευρώ για ντίζελ, ενώ οι ανατιμήσεις περιορίζουν το όφελος από τη συμφωνία κυβέρνησης και διυλιστηρίων για προσωρινές εκπτώσεις.
Πιο αναλυτικά
Οι διεθνείς εξελίξεις στην αγορά πετρελαίου αρχίζουν να αποτυπώνονται ολοένα και πιο έντονα στις τιμές των καυσίμων στην Ελλάδα, την ώρα που η θερινή έξοδος αυξάνει τη ζήτηση. Η ένταση στον Περσικό Κόλπο, τα προβλήματα στις μεταφορές πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ και η σημαντική άνοδος του μπρεντ εντείνουν τις ανησυχίες για νέο κύκλο αυξήσεων στα πρατήρια.
Η μέση τιμή της απλής αμόλυβδης βρίσκεται πλέον μια «ανάσα» από τα 2 ευρώ ανά λίτρο, ενώ σε αρκετές νησιωτικές και απομακρυσμένες περιοχές έχει ήδη ξεπεράσει το συγκεκριμένο όριο. Την ίδια στιγμή, το πετρέλαιο κίνησης συνεχίζει επίσης την ανοδική του πορεία, με αποτέλεσμα η διαφορά του από τη βενζίνη να έχει περιοριστεί σε λιγότερα από δέκα λεπτά σε αρκετές περιοχές της αγοράς.
Αύξηση κατά 2,9 λεπτά μέσα σε μία εβδομάδα
Τα πιο πρόσφατα εβδομαδιαία στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με ημερομηνία αναφοράς τη 13η Ιουλίου, δείχνουν ότι η μέση τιμή της αμόλυβδης 95 οκτανίων στην Ελλάδα ανήλθε στα 1,979 ευρώ ανά λίτρο, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 2,9 λεπτά μέσα σε μία εβδομάδα.
Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η άνοδος στο πετρέλαιο κίνησης, το οποίο ενισχύθηκε κατά 10,1 λεπτά και διαμορφώθηκε στα 1,854 ευρώ το λίτρο.
Τα νεότερα στοιχεία της ελληνικής αγοράς καταγράφουν το ντίζελ να κινείται ήδη κοντά στα 1,88 ευρώ το λίτρο, ενώ η αμόλυβδη παραμένει στα επίπεδα των 1,97 έως 1,98 ευρώ.
Με αυτά τα δεδομένα, το γέμισμα ενός ρεζερβουάρ χωρητικότητας 50 λίτρων κοστίζει περίπου 99 ευρώ για ένα βενζινοκίνητο αυτοκίνητο και περίπου 94 ευρώ για ένα πετρελαιοκίνητο.
Η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται στις ακριβότερες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά την αμόλυβδη, καταλαμβάνοντας την πέμπτη θέση μετά τη Δανία, την Ολλανδία, τη Φινλανδία και τη Γερμανία. Αντίστοιχα, ο μέσος όρος στην Ε.Ε. διαμορφώνεται στα 1,851 ευρώ ανά λίτρο για την αμόλυβδη και στα 1,823 ευρώ για το πετρέλαιο κίνησης, σύμφωνα με το Weekly Oil Bulletin της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Το πετρέλαιο εκτινάχθηκε κατά 16% μέσα σε μία εβδομάδα
Η βασική αιτία των νέων ανατιμήσεων εντοπίζεται στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Το μπρεντ ολοκλήρωσε τη συνεδρίαση της Παρασκευής στα 88,10 δολάρια ανά βαρέλι, καταγράφοντας ημερήσια άνοδο 4,59%, ενώ το αμερικανικό αργό WTI έκλεισε στα 82,49 δολάρια.
Σε διάστημα μόλις μίας εβδομάδας, τόσο το μπρεντ όσο και το WTI ενισχύθηκαν περίπου κατά 16%, σημειώνοντας τη μεγαλύτερη εβδομαδιαία άνοδό τους από τον Απρίλιο και φτάνοντας στα υψηλότερα επίπεδα από τα μέσα Ιουνίου.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στις αρχές Ιουλίου το μπρεντ διαπραγματευόταν κοντά στα 72 δολάρια. Μέσα σε λιγότερο από δύο εβδομάδες κατέγραψε άνοδο άνω του 20%, μετά την κατάρρευση της προσωρινής συμφωνίας αποκλιμάκωσης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Οι επενδυτές εμφανίζονται πλέον ιδιαίτερα ανήσυχοι όχι μόνο για τη διέλευση των δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Ορμούζ, αλλά και για τον κίνδυνο επιθέσεων σε άλλες θαλάσσιες οδούς και ενεργειακές εγκαταστάσεις της περιοχής. Υπενθυμίζεται ότι πριν από την έναρξη του πολέμου περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου περνούσε από τη συγκεκριμένη θαλάσσια δίοδο.
Γιατί το ντίζελ ακριβαίνει περισσότερο
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί η ταχύτερη άνοδος του πετρελαίου κίνησης σε σχέση με τη βενζίνη.
Εκτός από την κρίση στη Μέση Ανατολή, σημαντικό ρόλο παίζουν και τα ουκρανικά πλήγματα σε ρωσικά διυλιστήρια, τα οποία έχουν περιορίσει τις ρωσικές εξαγωγές πετρελαϊκών προϊόντων.
Ως αποτέλεσμα, οι διεθνείς τιμές του ντίζελ αυξάνονται με ταχύτερους ρυθμούς σε σύγκριση με τη βενζίνη. Αυτό εξηγεί γιατί στην ελληνική αγορά η διαφορά μεταξύ των δύο καυσίμων μειώνεται συνεχώς, ενισχύοντας το ενδεχόμενο το πετρέλαιο κίνησης να πλησιάσει ακόμη περισσότερο την τιμή της αμόλυβδης.
Αντίστοιχο φαινόμενο είχε παρατηρηθεί και στις αρχές Απριλίου, όταν σε ορισμένες περιοχές της χώρας το ντίζελ είχε φτάσει ή ακόμη και ξεπεράσει την τιμή της βενζίνης για λίγες ημέρες.
Η συμφωνία κυβέρνησης – διυλιστηρίων και οι περιορισμένες μειώσεις
Από τις 14 Ιουλίου τέθηκε σε εφαρμογή η συμφωνία της κυβέρνησης με τα διυλιστήρια για προσωρινή συγκράτηση των τιμών έως και τις 31 Αυγούστου.
Τα 2 διυλιστήρια διαθέτουν συνολικά 40 εκατ. ευρώ, προκειμένου να εφαρμοστεί έκπτωση 10 λεπτών ανά λίτρο στην αμόλυβδη 95 οκτανίων και 5 λεπτών στο πετρέλαιο κίνησης. Η παρέμβαση αφορά τη διυλιστηριακή τιμή για καύσιμα που προορίζονται αποκλειστικά για την ελληνική αγορά, ενώ η σχετική κυβερνητική συμφωνία είχε ανακοινωθεί στις 10 Ιουλίου.
Ωστόσο, η παράλληλη εκτόξευση των διεθνών τιμών περιορίζει σημαντικά το όφελος που φτάνει τελικά στους καταναλωτές. Όπως τονίζει η ΕΡΤ, σύμφωνα με την Ομοσπονδία Βενζινοπωλών Ελλάδος, κατά την πρώτη ημέρα εφαρμογής του μέτρου η πραγματική μείωση στις τιμές των διυλιστηρίων διαμορφώθηκε στα 8,68 λεπτά ανά λίτρο για τη βενζίνη και μόλις στα 1,61 λεπτά για το πετρέλαιο κίνησης, καθώς μεγάλο μέρος της έκπτωσης εξανεμίστηκε από τις διεθνείς ανατιμήσεις.
Τι αναμένεται τις επόμενες ημέρες
Η πορεία των τιμών στα πρατήρια θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την εξέλιξη των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή, την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και τη διαμόρφωση των διεθνών τιμών βενζίνης και ντίζελ.
Εάν δεν υπάρξει αποκλιμάκωση της έντασης, η μέση τιμή της αμόλυβδης είναι πιθανό να ξεπεράσει εκ νέου τα 2 ευρώ ανά λίτρο, ενώ σε νησιά και τουριστικές περιοχές οι τιμές ενδέχεται να κινηθούν ακόμη υψηλότερα.
