Το ενδεχόμενο πλήρους εφαρμογής της συμφωνίας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν θα μπορούσε να αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες οικονομικές εξελίξεις του 2026, εκτιμά το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Πειραιά, επισημαίνοντας ότι η αποκλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή ενδέχεται να δημιουργήσει ευνοϊκές συνθήκες για τις αγορές ενέργειας, τις μεταφορές και το διεθνές εμπόριο.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του ΕΒΕΠ, η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, η προσωρινή χαλάρωση των πετρελαϊκών κυρώσεων και η αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων μπορούν να συμβάλουν στη μείωση του λεγόμενου «γεωπολιτικού premium» στις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου, με αποτέλεσμα να περιοριστούν οι πληθωριστικές πιέσεις στην Ευρωζώνη κατά 0,3 έως 0,8 ποσοστιαίες μονάδες μέσα στο επόμενο εξάμηνο.
Το επιμελητήριο υπογραμμίζει ότι οι εξελίξεις έχουν ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα, λόγω της υψηλής ενεργειακής εξάρτησης της χώρας, αλλά και του ισχυρού αποτυπώματος που διαθέτει στους τομείς της ναυτιλίας, του εμπορίου, των μεταφορών και του τουρισμού. Όπως σημειώνει, η μείωση του ενεργειακού κόστους δεν επηρεάζει μόνο τα νοικοκυριά, αλλά και το σύνολο της παραγωγικής και εμπορικής δραστηριότητας, από τη βιομηχανία και τα logistics έως τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα.
Κατά την εκτίμηση του ΕΒΕΠ, η αποκλιμάκωση των τιμών της ενέργειας θα μπορούσε να προσφέρει σημαντική ανάσα στις επιχειρήσεις που τα τελευταία χρόνια έχουν επιβαρυνθεί από τον πληθωρισμό, τα αυξημένα επιτόκια και το υψηλό λειτουργικό κόστος. Παράλληλα, θα μπορούσε να διευκολύνει και τη νομισματική πολιτική στην Ευρώπη, δημιουργώντας προϋποθέσεις για ηπιότερη πολιτική επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και βελτιώνοντας τις συνθήκες χρηματοδότησης για επιχειρήσεις και επενδύσεις.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη ναυτιλία, καθώς τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους παγκοσμίως. Η αποκατάσταση της ομαλής διέλευσης των πλοίων αναμένεται να μειώσει τα ασφάλιστρα κινδύνου, τις καθυστερήσεις και το κόστος μεταφοράς, προς όφελος τόσο της ελληνόκτητης ναυτιλίας όσο και της ακτοπλοΐας ενόψει της θερινής περιόδου.
Το επιμελητήριο επισημαίνει επίσης ότι η ενδεχόμενη ομαλοποίηση των συνθηκών στην ευρύτερη περιοχή μπορεί να δημιουργήσει νέες ευκαιρίες για το ελληνικό εμπόριο και τις εξαγωγές, ιδιαίτερα προς τις αγορές της Μέσης Ανατολής και της Ανατολικής Μεσογείου. Όπως αναφέρεται, η Ελλάδα μπορεί να ενισχύσει τον ρόλο της ως διαμετακομιστικός και εμπορικός κόμβος μεταξύ Ευρώπης, Μεσογείου και Ασίας, ενώ καλείται να αξιοποιήσει τις προοπτικές ανάκτησης εξαγωγών προς τον Λίβανο και τις αραβικές χώρες, οι οποίες υπερβαίνουν ετησίως τα 3,2 δισ. ευρώ.
Ωστόσο, το ΕΒΕΠ τονίζει ότι η οικονομική επίδραση της συμφωνίας θα εξαρτηθεί από την αποτελεσματική εφαρμογή της και τη διατήρηση της πολιτικής σταθερότητας. Οι εσωτερικές αντιδράσεις στο Ιράν, οι πολιτικές εξελίξεις στις ΗΠΑ, η στάση των περιφερειακών δυνάμεων και η ουσιαστική άρση των κυρώσεων θεωρούνται κρίσιμοι παράγοντες για τη διάρκεια και την αξιοπιστία της αποκλιμάκωσης.
Κορκίδης: Η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν είναι ευχής έργον για την ελληνική οικονομία και το εμπόριο και σοδυναμεί με καλοκαιρινό δώρο
Ο πρόεδρος του ΕΒΕΠ, Βασίλης Κορκίδης δήλωσε: «Η συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν είναι “ευχής έργον” για την ελληνική οικονομία και το εμπόριο. Ισοδυναμεί με καλοκαιρινό “δώρο”, που δίνει χαμηλότερο ενεργειακό κόστος, ηπιότερο πληθωρισμό, ευνοϊκότερες συνθήκες χρηματοδότησης, ενίσχυση της κατανάλωσης και αναπλήρωση των τουριστικών κρατήσεων.
Η εφαρμογή της συμφωνίας, εστιάζει στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και τη σταδιακή επιστροφή του ιρανικού πετρελαίου στη παγκόσμια ζήτηση, που άλλωστε αποτελούν τους δύο κρίσιμους δείκτες αξιοπιστίας της συμφωνίας. Εάν η συμφωνία αντέξει πολιτικά και εφαρμοστεί πλήρως, το δεύτερο εξάμηνο του 2026 θα μπορούσε να εξελιχθεί σε περίοδο ταχύτερης επαναφοράς. Ωστόσο, η υπογραφή μιας συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν δεν σημαίνει αυτόματα και πλήρη επιστροφή στην κανονικότητα. Η αγορά ενέργειας, οι μεταφορές και οι επενδύσεις χρειάζονται χρόνο για να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα.
Τα πρώτα οφέλη μπορούν να γίνουν αισθητά μέσα σε 30 έως 90 ημέρες. Η ουσιαστική αποκλιμάκωση του πληθωρισμού και του κόστους παραγωγής αναμένεται σε ορίζοντα 6 έως 12 μηνών, ενώ η πλήρης αξιοποίηση των δυνατοτήτων που δημιουργεί η συμφωνία θα εκτυλιχθεί μετά από 7 έως 24 μήνες, που απαιτούνται για την επαναλειτουργία των πετρελαϊκών υποδομών και την αποκατάσταση των ροών».
