Ένα ζώο που ξεφεύγει από το κοπάδι, τραυματίζεται και μένει πίσω ή παρουσιάζει ασυνήθιστη συμπεριφορά δύσκολα εντοπίζεται στις πλαγιές της Κρήτης. Μια πιλοτική εφαρμογή αξιοποιεί drones και τεχνητή νοημοσύνη, ώστε ο κτηνοτρόφος να έχει πληρέστερη εικόνα σε σημεία όπου η πρόσβαση είναι δύσκολη και η αναζήτηση απαιτεί χρόνο και κόπο.
Την πρωτοβουλία υλοποιούν από κοινού το Πολυτεχνείο Κρήτης και το Μεσογειακό Αγρονομικό Ινστιτούτο Χανίων, στο πλαίσιο της ελληνικής πιλοτικής εφαρμογής του ευρωπαϊκού έργου AGRARIAN. Επιδίωξή τους είναι τα εναέρια δεδομένα να μετατρέπονται σε χρήσιμη πληροφορία: να δείχνουν πού βρίσκονται τα ζώα, πώς μετακινούνται και πότε απαιτείται προσοχή.
Από τα εναέρια δεδομένα στον εντοπισμό προβλημάτων
Η διαδικασία αρχίζει πάνω από τις εκτάσεις όπου βόσκουν τα ζώα. Τα drones καταγράφουν εικόνες υψηλής ανάλυσης και συγκεντρώνουν δεδομένα, τα οποία στη συνέχεια αναλύονται με εργαλεία μηχανικής όρασης και τεχνητής νοημοσύνης.
Με την επεξεργασία των δεδομένων, το σύστημα αναγνωρίζει τα ζώα, καταγράφει την πορεία τους και υποδεικνύει ενδεχόμενα προβλήματα ή συνθήκες κινδύνου. Με αυτόν τον τρόπο, ο κτηνοτρόφος διαθέτει ένα ακόμη μέσο για να κρίνει σε ποιο σημείο πρέπει να μεταβεί και πότε απαιτείται παρέμβαση.
Οι ερευνητές εξηγούν: «Οι εικόνες από το πεδίο μετατρέπονται σε χρήσιμη πληροφορία για τον κτηνοτρόφο, βοηθώντας τον να γνωρίζει πότε και πού χρειάζεται η παρέμβασή του».
Η ανάγκη των κτηνοτρόφων γέννησε την ιδέα της εφαρμογής
Όπως επισημαίνουν οι συντελεστές της εφαρμογής, η αφετηρία δεν ήταν μια θεωρητική εργαστηριακή αναζήτηση, αλλά ένα υπαρκτό πρόβλημα της κρητικής κτηνοτροφίας: η εποπτεία ζώων που βόσκουν σε ορεινές περιοχές και σε εκτάσεις με δύσκολη πρόσβαση.
Η εφαρμογή άρχισε να διαμορφώνεται από τον διάλογο ανάμεσα στην ερευνητική ομάδα indigo του Πολυτεχνείου Κρήτης και επιστήμονες του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου. Παράλληλα, το Μεσογειακό Αγρονομικό Ινστιτούτο Χανίων βοήθησε ώστε η έρευνα να συνδεθεί με τις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων της τοπικής κτηνοτροφίας.
Την επιστημονική ευθύνη έχει ο Γεώργιος Αραμπατζής, καθηγητής στη Σχολή Μηχανικών Παραγωγής και Διοίκησης και αντιπρύτανης Οικονομικών, Ανάπτυξης και Τεχνικών Υποθέσεων του Πολυτεχνείου Κρήτης.
Επιτυχής δοκιμή της εφαρμογής στην κρητική ύπαιθρο
Η ερευνητική ομάδα αναφέρει ότι η εφαρμογή έχει ήδη δοκιμαστεί με επιτυχία στην Κρήτη. Από τις δοκιμές αξιολογήθηκε η χρησιμότητά της στην καθημερινή εργασία, καθώς προσφέρει πληρέστερη παρακολούθηση του κοπαδιού, λιγότερες άσκοπες μετακινήσεις και πιο άμεση αντίδραση όταν εμφανίζεται ένα περιστατικό.
Η εφαρμογή βρίσκεται ακόμη σε πιλοτικό στάδιο. Η δοκιμή στο πραγματικό περιβάλλον, όμως, επιτρέπει στους ερευνητές να διαπιστώσουν ποια στοιχεία αποδίδουν στις συνθήκες της υπαίθρου και ποια μπορούν πράγματι να κάνουν ευκολότερη την εργασία του κτηνοτρόφου.
Το AGRARIAN λαμβάνει χρηματοδότηση από το πρόγραμμα Horizon Europe της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ τον συντονισμό του έχει το Ινστιτούτο Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών του ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος».
Η αποτελεσματικότητα του εγχειρήματος θα φανεί τελικά σε καθημερινά περιστατικά: στο αν ένα ζώο που χρειάζεται βοήθεια βρεθεί πιο γρήγορα και στο αν μια απαιτητική διαδρομή στο βουνό πραγματοποιηθεί στο κατάλληλο σημείο και για τον σωστό λόγο. Σε αυτό το επίπεδο η τεχνολογία μπορεί να αποκτήσει ουσιαστική αξία για τον άνθρωπο που έχει την ευθύνη του κοπαδιού.
