Στο ζήτημα των Γλυπτών του Παρθενώνα αναφέρθηκε ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, υπογραμμίζοντας ότι «Τα μνημεία δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται ως λάφυρα πολέμου». Η τοποθέτησή του έγινε στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού, κατά την τελετή υπογραφής του πρωτοκόλλου παράδοσης και παραλαβής κειμηλίων ανάμεσα στις δύο χώρες, παρουσία του πρωθυπουργού της Βουλγαρίας, Ρούμεν Ράντεφ.
«Θεμελιώνουμε κάτι πολύ βαθύτερο από μια απλή πολιτιστική ανταλλαγή», είπε, δηλώνοντας παράλληλα πεπεισμένος ότι η συνεργασία θα έχει συνέχεια, ώστε να επιστραφούν και άλλα κειμήλια.
Παράλληλα, ο κ. Μητσοτάκης αναφέρθηκε στα Γλυπτά του Παρθενώνα και έστειλε το μήνυμα ότι «ήρθε η ώρα της δικαιοσύνης».
Ειδικότερα, ο πρωθυπουργός επισήμανε: «Τα Γλυπτά του Παρθενώνα δεν αποτελούν άψυχα τεκμήρια του χθες. Όταν τα αποσπάς από το περιβάλλον που τα γέννησες, ακρωτηριάζεις την ιστορία που τα γέννησε. Η ελληνική θέση δεν υπαγορεύεται από μια αόριστη εθνική διεκδίκηση, ούτε θέτει σε αμφισβήτηση την αποστολή των μουσείων σε όλο τον κόσμο.
Ο Παρθενώνας συνιστά μια μοναδική και μια αυτοτελή περίπτωση. Αφορά την αποκατάσταση ενός οικουμενικού μνημείου που παραμένει βίαια διαμελισμένο. Η Πατρίδα μου δεν πρόκειται να δεχθεί διευθετήσεις που να δηλώνουν ξένη κυριαρχία ή να δανειστεί. Ηρθε η ώρα της αλήθειας και της δικαιοσύνης».
Τις υπογραφές τους στο Πρωτόκολλο έβαλαν επίσης η υπουργός Πολιτισμού της Ελλάδας, Λίνα Μενδώνη, και ο Βούλγαρος ομόλογός της, Εφτίμ Μιλόσεφ.
Όπως σημείωσε ο κ. Μητσοτάκης, η διαδικασία των συνομιλιών για την επάνοδο των κειμηλίων είχε ξεκινήσει περίπου πριν από πενήντα χρόνια, με πρωτοβουλία του τότε Έλληνα πρωθυπουργού Κωνσταντίνου Καραμανλή και του τότε ηγέτη της Βουλγαρίας Τεοντόρ Ζίβκοφ. Η ολοκλήρωσή της κατέστη δυνατή τώρα, αφού ξεπεράστηκαν οι αγκυλώσεις που έρχονταν από το παρελθόν.
Για τις ελληνοβουλγαρικές σχέσεις δήλωσε: «Δεν ωραιοποιούμε την ιστορία ούτε και πρέπει να τη διαγράφουμε. Οφείλουμε, ωστόσο, να διδασκόμαστε από τις σκοτεινές της σελίδες, προκρίνοντας όσα μας ενώνουν, την κοινή πολιτιστική και θρησκευτική μας ρίζα, την αμοιβαία αναγνώριση της ταυτότητας του άλλου, αλλά, κυρίως, το κοινό μας αύριο σε μία Ευρώπη ανάπτυξης και ευημερίας. Σε έναν κόσμο ταραγμένο ας κάνουμε, λοιπόν, τη συνεργασία μας παράδειγμα ασφάλειας, σταθερότητας και προόδου και τη σημερινή συμφωνία το πρώτο βήμα μιας σφραγίδας σε αυτήν την αισιόδοξη επιλογή».
Προτού ξεκινήσει η εκδήλωση, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης περιηγήθηκε στην έκθεση με τα κειμήλια που επέστρεψε η Βουλγαρία. Η συγκεκριμένη έκθεση παρουσιάζεται στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού και θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 5 Νοεμβρίου.
Ράντεφ: «Αφήνουμε πίσω τις σκιές του παρελθόντος»
Κατά την τοποθέτησή του στην εκδήλωση, ο πρωθυπουργός της Βουλγαρίας, Ρούμεν Ράντεφ, υπογράμμισε: «Οι κοινές προσπάθειές μας επέτρεψαν να αφήσουμε πίσω τις σκιές του παρελθόντος και να δημιουργήσουμε μία σχέση αμοιβαίου σεβασμού και φιλίας».
«Χαίρομαι διότι οι δύο λαοί μας κατάφεραν να αφήσουν πίσω την αντιπαράθεση και σήμερα χαιρόμαστε ένα πολύ υψηλό επίπεδο οικονομικής, πολιτικής και πολιτιστικής συνεργασίας», ανέφερε. Παράλληλα, εξέφρασε τις ευχαριστίες και την ευγνωμοσύνη του προς την ελληνική κυβέρνηση και τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη για τη συνεισφορά τους στην επιτυχή έκβαση αυτής της «ιστορικής συμφωνίας», όπως την αποκάλεσε.
«Είμαι γεμάτος ελπίδα ότι όσα πετύχαμε σήμερα θα εδραιώσουν ακόμα περισσότερο τη στρατηγική μας συνεργασία, γιατί τις τελευταίες δεκαετίες καταφέραμε να δημιουργήσουμε έναν πολύ γερό άξονα στρατηγικής συνεργασίας μεταξύ Βουλγαρίας και Ελλάδας, έναν άξονα σταθερότητας, ασφάλειας, ευημερίας και ανάπτυξης», τόνισε.
