Το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 στρώνει το χαλί για έναν νέο κύκλο παρεμβάσεων στήριξης, με την κυβέρνηση να αναμένει το τελικό «σήμα» από τις Βρυξέλλες προκειμένου να καθορίσει το εύρος και τη στόχευση των μέτρων για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Οι εκτιμήσεις ανεβάζουν το πλεόνασμα κοντά στο 5% του ΑΕΠ, επίπεδο υψηλότερο από τον στόχο του προϋπολογισμού, δημιουργώντας προσδοκίες για πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο.
Ο κρίσιμος σταθμός είναι η Τετάρτη 22 Απριλίου, όταν η Eurostat θα ανακοινώσει τα οριστικά στοιχεία. Από εκεί και πέρα ξεκινά και επίσημα η διαπραγμάτευση Αθήνας – Βρυξελλών για το ποιο μέρος του πλεονάσματος μπορεί να διοχετευθεί στην οικονομία. Σε κάθε περίπτωση καμία παρέμβαση δεν θα κινηθεί εκτός των δημοσιονομικών κανόνων της Ε.Ε.
Καθοριστικής σημασίας δεν είναι μόνο το ύψος, αλλά και η «ποιότητα» του πλεονάσματος. Εάν αποδειχθεί ότι τα αυξημένα έσοδα έχουν μόνιμα και διαρθρωτικά χαρακτηριστικά, τότε ενισχύεται το επιχείρημα για μεγαλύτερη ευελιξία. Αντίθετα, σε περίπτωση συγκυριακών επιδόσεων, τα περιθώρια θα είναι περιορισμένα και πιο συντηρητικά.
Μέτρα στήριξης
Μετά το «κλείδωμα» του διαθέσιμου δημοσιονομικού χώρου, το οικονομικό επιτελείο θα κληθεί να μοιράσει τους πόρους μεταξύ τριών βασικών κατευθύνσεων:
- άμεσες ενισχύσεις για την αντιμετώπιση της ενεργειακής ακρίβειας που πυροδοτεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή,
- δημιουργία δημοσιονομικού «μαξιλαριού» λόγω γεωπολιτικής αβεβαιότητας και
- διαμόρφωση πακέτου φοροελαφρύνσεων και εισοδηματικών ενισχύσεων ενόψει ΔΕΘ.
Νέος κύκλος μέτρων στήριξης
Στο τραπέζι βρίσκονται ήδη συγκεκριμένα σενάρια. Προτεραιότητα δίνεται σε μέτρα που θα λειτουργήσουν ως ανάχωμα στις ανατιμήσεις καυσίμων και ενέργειας. Εξετάζεται η παράταση της επιδότησης στο πετρέλαιο κίνησης για έναν ακόμη μήνα, χωρίς ωστόσο να φαίνεται πρόθεση για βαθύτερη παρέμβαση στις τιμές της αντλίας.
Παράλληλα, ανοιχτό παραμένει το ενδεχόμενο νέου κύκλου Fuel Pass, εφόσον οι τιμές της βενζίνης διατηρηθούν σε υψηλά επίπεδα. Στο ίδιο πλαίσιο, επανέρχεται στο προσκήνιο και το Market Pass, καθώς η άνοδος του πληθωρισμού επαναφέρει την ανάγκη στήριξης στα τρόφιμα με στοχευμένα κριτήρια.
Στη «φαρέτρα» περιλαμβάνεται επίσης η πιθανή ενεργοποίηση επιδοτήσεων σε ηλεκτρικό ρεύμα και φυσικό αέριο, εφόσον υπάρξει νέα ενεργειακή έξαρση, καθώς και η συνέχιση των ελέγχων και των πλαφόν στα περιθώρια κέρδους σε βασικά αγαθά.