Σημαντική αποκλιμάκωση καταγράφεται στις διεθνείς αγορές ενέργειας και κεφαλαίου, μετά τη συμφωνία για υπό όρους, διάρκειας δύο εβδομάδων, εκεχειρία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, η οποία περιλαμβάνει και την επαναλειτουργία της κρίσιμης θαλάσσιας οδού των Στενών του Ορμούζ. Η εξέλιξη αυτή οδήγησε σε απότομη πτώση των τιμών πετρελαίου και σε ισχυρή άνοδο των χρηματιστηρίων παγκοσμίως, ενισχύοντας το επενδυτικό κλίμα, αν και οι τιμές ενέργειας παραμένουν υψηλότερες σε σύγκριση με τα επίπεδα πριν από την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου.
Η τιμή του πετρελαίου Brent υποχώρησε περίπου κατά 13%, φτάνοντας στα 94,80 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό σημείωσε πτώση άνω του 15%, στα 95,75 δολάρια. Ωστόσο, οι τιμές παραμένουν αυξημένες σε σχέση με τις 28 Φεβρουαρίου, όταν το πετρέλαιο διαπραγματευόταν περίπου στα 70 δολάρια το βαρέλι. Η άνοδος του ενεργειακού κόστους είχε προκληθεί από σοβαρές διαταραχές στις προμήθειες πετρελαίου και φυσικού αερίου από τη Μέση Ανατολή, μετά τις απειλές του Ιράν για επιθέσεις σε πλοία που θα επιχειρούσαν να διέλθουν από τα Στενά, ως αντίποινα για τις αεροπορικές επιδρομές των ΗΠΑ και του Ισραήλ.
Οι διεθνείς χρηματιστηριακές αγορές αντέδρασαν θετικά στην είδηση της εκεχειρίας, όπως τονίζει το BBC. Τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια άνοιξαν με ισχυρά κέρδη, ακολουθώντας την ανοδική πορεία της Ασίας. Ο δείκτης FTSE 100 στο Λονδίνο κατέγραψε άνοδο 2,53% στο άνοιγμα, ενώ στη Γαλλία ο CAC ενισχύθηκε κατά 4% και στη Γερμανία ο DAX σημείωσε άνοδο σχεδόν 5%. Στην Ασία, ο δείκτης Nikkei 225 της Ιαπωνίας αυξήθηκε κατά 5%, ο Kospi της Νότιας Κορέας σχεδόν κατά 6%, ο Hang Seng του Χονγκ Κονγκ κατά 2,8%, ενώ ο ASX 200 της Αυστραλίας ενισχύθηκε κατά 2,7%. Παράλληλα, τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης στις ΗΠΑ έδειχναν θετικό άνοιγμα για τη Wall Street, υποδηλώνοντας ανοδική τάση πριν από την έναρξη των συναλλαγών.
Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης αποτελούν συμφωνίες αγοράς ενός περιουσιακού στοιχείου σε καθορισμένη τιμή σε μελλοντική χρονική στιγμή και, στην περίπτωση των αμερικανικών μετοχών, χρησιμοποιούνται ως ένδειξη της κατεύθυνσης της αγοράς πριν από το άνοιγμα.
Σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το βράδυ της Τρίτης, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε: «Συμφωνώ να αναστείλω τον βομβαρδισμό και την επίθεση κατά του Ιράν για περίοδο δύο εβδομάδων… υπό την προϋπόθεση ότι η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα συμφωνήσει στο ΠΛΗΡΕΣ, ΑΜΕΣΟ και ΑΣΦΑΛΕΣ άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ». Είχε θέσει προθεσμία έως τις 20:00 ώρα ανατολικών ΗΠΑ (00:00 GMT Τετάρτης), προειδοποιώντας ότι «ένας ολόκληρος πολιτισμός θα πεθάνει απόψε» εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία.
Από την πλευρά του Ιράν, ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε μέσω κοινωνικών δικτύων ότι η Τεχεράνη θα συμφωνήσει σε κατάπαυση του πυρός «εφόσον σταματήσουν οι επιθέσεις κατά του Ιράν», προσθέτοντας ότι η ασφαλής διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ «θα είναι δυνατή».
Παρά τη σκληρή ρητορική, ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να ήταν επιφυλακτικός ως προς την περαιτέρω κλιμάκωση, καθώς κάτι τέτοιο θα μπορούσε να οδηγήσει σε εκτόξευση των τιμών ενέργειας, σύμφωνα με τον Ξαβιέ Σμιθ από την εταιρεία ερευνών AlphaSense. Όπως ανέφερε ο διευθυντής ερευνών, μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να προκαλέσει μια «αυτοπροκαλούμενη οικονομική πληγή», την οποία λίγοι θα διακινδύνευαν, ιδιαίτερα υπό την πίεση των ποσοστών αποδοχής της ηγεσίας του Τραμπ.
Σύμφωνα με τον αναλυτή Σολ Καβόνικ της MST Marquee, περισσότερα πετρελαιοφόρα που είχαν εγκλωβιστεί κοντά στα Στενά ενδέχεται να καταφέρουν να περάσουν κατά τη διάρκεια της εκεχειρίας, προσφέροντας κάποια ανακούφιση στις αγορές τις επόμενες εβδομάδες. Παρά τη σύγκρουση, ορισμένα πλοία έχουν ήδη καταφέρει να διασχίσουν την περιοχή, αν και σε πολύ μικρότερους αριθμούς από το συνηθισμένο.
Ασιατικές χώρες, όπως η Ινδία, η Μαλαισία και οι Φιλιππίνες, έχουν διαπραγματευτεί ασφαλή διέλευση για τα πλοία τους τις τελευταίες εβδομάδες, ενώ και η Κίνα επιβεβαίωσε ότι αρκετά από τα πλοία της έχουν περάσει από τα Στενά από την έναρξη του πολέμου. Παράλληλα, εμπορικό πλοίο μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων με σημαία Μάλτας, ιδιοκτησίας της γαλλικής εταιρείας CMA CGM, διέσχισε τη θαλάσσια οδό, όπως επιβεβαίωσε το μέσο BFM TV. Επιπλέον, ιαπωνικό πλοίο που μετέφερε φυσικό αέριο κατάφερε επίσης να εξέλθει από τα Στενά, σύμφωνα με την εταιρεία MOL.
Ωστόσο, όπως επισημαίνει ο Σολ Καβόνικ, ακόμη και με την εκεχειρία σε ισχύ, η πλήρης επανεκκίνηση της ενεργειακής παραγωγής στη Μέση Ανατολή δεν θεωρείται πιθανή χωρίς την ύπαρξη μιας σταθερής και διαρκούς ειρηνευτικής συμφωνίας. Επιπλέον, ενδέχεται να χρειαστούν μήνες για την αποκατάσταση της παραγωγής, λόγω των ζημιών στις ενεργειακές υποδομές της περιοχής.
Το Ιράν έχει στοχεύσει ενεργειακές και βιομηχανικές εγκαταστάσεις σε ολόκληρη την πετρελαιοπαραγωγό περιοχή ως αντίποινα για τις επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ. Σύμφωνα με την εταιρεία ερευνών Rystad Energy, η αποκατάσταση των ζημιών μπορεί να διαρκέσει χρόνια και να κοστίσει πάνω από 25 δισεκατομμύρια δολάρια.
Οι τιμές ενέργειας εκτινάχθηκαν στα μέσα Μαρτίου μετά από επιθέσεις στον βιομηχανικό κόμβο Ras Laffan του Κατάρ, ο οποίος παράγει περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου υγροποιημένου φυσικού αερίου. Οι διαχειριστές του κόμβου ανέφεραν ότι οι επιθέσεις μείωσαν την εξαγωγική ικανότητα της χώρας κατά 17% και ότι θα χρειαστούν έως και πέντε χρόνια για την πλήρη αποκατάσταση.
Η Ασία έχει πληγεί ιδιαίτερα από τις οικονομικές συνέπειες του πολέμου με το Ιράν, καθώς πολλές χώρες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την ενέργεια του Κόλπου. Κυβερνήσεις και επιχειρήσεις στην περιοχή έχουν ανακοινώσει μέτρα για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών και των ελλείψεων καυσίμων. Στις 24 Μαρτίου, οι Φιλιππίνες, οι οποίες εισάγουν το 98% του πετρελαίου τους από τη Μέση Ανατολή, έγιναν η πρώτη χώρα που κήρυξε εθνική ενεργειακή έκτακτη ανάγκη, μετά τον υπερδιπλασιασμό των τιμών της βενζίνης.
Πολλές αεροπορικές εταιρείες στην περιοχή αύξησαν τις τιμές των εισιτηρίων και περιόρισαν τις πτήσεις λόγω της ανόδου στις τιμές των καυσίμων αεροσκαφών. Οι αναπτυσσόμενες χώρες της Ασίας έχουν επηρεαστεί ιδιαίτερα, καθώς πολλές δεν διαθέτουν δικά τους διυλιστήρια ή επαρκή αποθέματα πετρελαίου, σύμφωνα με τον Ιτσίρο Κουτάνι από το Ινστιτούτο Οικονομικών της Ενέργειας της Ιαπωνίας.
«Η εκεχειρία είναι καλά νέα για τις ασιατικές χώρες. Αν διατηρηθεί, οι τιμές του πετρελαίου θα επιστρέψουν σε φυσιολογικά επίπεδα, αν και αυτό θα χρειαστεί χρόνο», κατέληξε.