Δυσοίωνη είναι η εικόνα που παρατηρείται στην εξέλιξη των φυσικών καταστροφών στην Ελλάδα. Ένα γεγονός που τσαλακώνει το κάδρο ασφαλείας της χώρας και διογκώνει τις αποζημιώσεις.
Το φαινόμενο είναι ανησυχητικό τόσο ως προς τη συχνότητα όσο και ως προς την ένταση των επιπτώσεών του, σύμφωνα με τη νέα μελέτη της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος (ΕΑΕΕ) για την περίοδο 1993–2025.
Η εν λόγω μελέτη, με τίτλο «1993 – 2025: Ανάλυση ζημιών καταστροφικών περιστατικών», αποτυπώνει τις ζημιές σε ασφαλισμένα περιουσιακά στοιχεία που προκλήθηκαν από ακραία φαινόμενα, βασισμένη σε στοιχεία για 59 ιδιαίτερα σοβαρά περιστατικά που καταγράφηκαν στη χώρα τα τελευταία 32 χρόνια.
Συνολικά, δηλώθηκαν 56.493 ζημιές, με το ποσό των απαιτήσεων να ανέρχεται σε 1,03 δισ. ευρώ σε τρέχουσες τιμές ή 1,28 δισ. ευρώ σε σταθερές τιμές (με έτος αναφοράς το 2025), γεγονός που αποτυπώνει το αυξανόμενο οικονομικό βάρος των καταστροφών για την ασφαλιστική αγορά αλλά και την οικονομία συνολικά.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η τάση αύξησης των φυσικών καταστροφών που σχετίζονται με το κλίμα, κυρίως πλημμύρες και δασικές πυρκαγιές. Όπως επισημαίνεται στη μελέτη, τα τελευταία χρόνια καταγράφονται κατά μέσο όρο 3 έως 5 σοβαρά περιστατικά ετησίως, γεγονός που επιβεβαιώνει την ένταση των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης.
Οι πλημμύρες αποτελούν το συχνότερο φαινόμενο και ευθύνονται για το μεγαλύτερο μέρος των αποζημιώσεων, συγκεντρώνοντας πάνω από το 60% των συνολικών καταγεγραμμένων ζημιών. Ωστόσο, οι δασικές πυρκαγιές είναι εκείνες που προκαλούν τις πιο βαριές απώλειες, καθώς οδηγούν σε ολικές ή σχεδόν ολικές καταστροφές, με τη μέση ζημιά να είναι σχεδόν διπλάσια σε σχέση με αυτή των πλημμυρών.
Η ανάλυση της ΕΑΕΕ αναδεικνύει επίσης τη σημαντική διαφοροποίηση μεταξύ κατοικιών και επιχειρήσεων. Οι επιπτώσεις ενός καταστροφικού γεγονότος είναι αισθητά μεγαλύτερες στον επιχειρηματικό τομέα, καθώς η μέση ζημιά στις επιχειρήσεις είναι πολλαπλάσια εκείνης των κατοικιών. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όπως στις πλημμύρες, η διαφορά αυτή γίνεται ακόμη πιο έντονη, επιβαρύνοντας σημαντικά τη λειτουργία και τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων.
Ιδιαίτερα έντονη ήταν η επίδραση των καταστροφικών φαινομένων τα τελευταία χρόνια, με την περίοδο 2021–2025 να καταγράφει αυξημένη ένταση ζημιών τόσο σε κατοικίες όσο και σε επιχειρήσεις. Το 2023 ξεχώρισε ως έτος υψηλής επιβάρυνσης, λόγω ακραίων καιρικών φαινομένων και μεγάλων πυρκαγιών, με τις αποζημιώσεις να φτάνουν σε επίπεδα που δεν είχαν καταγραφεί ξανά σε ετήσια βάση.
Όπως υπογράμμισε ο πρόεδρος της αρμόδιας επιτροπής της ΕΑΕΕ, κ. Ερρίκος Μοάτσος, η διαχρονική καταγραφή των δεδομένων αναδεικνύει όχι μόνο την αύξηση των φυσικών καταστροφών αλλά και το σημαντικό κενό προστασίας που εξακολουθεί να υπάρχει στη χώρα. Παρά τη συμβολή της ασφαλιστικής αγοράς, το συνολικό κόστος για την οικονομία παραμένει πολύ υψηλότερο, επιβαρύνοντας τόσο το κράτος όσο και τους πολίτες.
Η εικόνα που διαμορφώνεται καθιστά σαφές ότι η ανάγκη ενίσχυσης της ασφαλιστικής κάλυψης και της πρόληψης έναντι φυσικών καταστροφών καθίσταται ολοένα και πιο επιτακτική, σε ένα περιβάλλον όπου οι κλιματικοί κίνδυνοι αποκτούν μόνιμα χαρακτηριστικά.
Οχήματα
Εν τω μεταξύ, σημαντική αύξηση καταγράφει το ποσοστό των ασφαλισμένων οχημάτων με κάλυψη φυσικών καταστροφών, σύμφωνα με έρευνα της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος (ΕΑΕΕ), μετά την εφαρμογή του σχετικού μέτρου από την 1η Ιουνίου 2025.
Ειδικότερα, στο τέλος του 2025 το 44,9% των ασφαλιστηρίων συμβολαίων περιλάμβανε κάλυψη για κινδύνους όπως δασική πυρκαγιά και πλημμύρα, έναντι 27,5% κατά την έναρξη ισχύος της υποχρεωτικής ασφάλισης.
Η έρευνα βασίστηκε σε στοιχεία από 29 ασφαλιστικές επιχειρήσεις, που αντιπροσωπεύουν το 99% της αγοράς ασφάλισης αυτοκινήτων, ήτοι περίπου 7,2 εκατομμύρια συμβόλαια αστικής ευθύνης.
Από τα δεδομένα προκύπτει ότι η κάλυψη φυσικών φαινομένων περιλαμβάνει είτε μεμονωμένα, είτε συνδυαστικά κινδύνους, όπως δασική πυρκαγιά και πλημμύρα. Παράλληλα, 21 επιχειρήσεις-που αντιστοιχούν στο 80% της αγοράς- παρείχαν αναλυτικό διαχωρισμό των καλύψεων. Με βάση τα στοιχεία τους έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025, το 47,8% των συμβολαίων κάλυπτε δασική πυρκαγιά, το 47,6% πλημμύρα, ενώ το 21,5% περιλάμβανε και κάλυψη σεισμού, η οποία δεν είναι υποχρεωτική από τη νομοθεσία.