Σημάδια επιβράδυνσης παρουσίασε το 2025 η αγορά ακινήτων, με τις αγοραπωλησίες να υποχωρούν και τη μεταβολή αυτή να αποτυπώνεται στα έσοδα από τον φόρο μεταβίβασης. Την ίδια στιγμή, αυξημένη κινητικότητα καταγράφεται στις γονικές παροχές, δωρεές και κληρονομιές, εξέλιξη που ενισχύει τα κρατικά έσοδα και αντισταθμίζει μέρος των απωλειών.
Τα στοιχεία της ΑΑΔΕ δείχνουν ότι τα έσοδα από το φόρο μεταβίβασης ακινήτων, δηλαδή από τις αγοραπωλησίες, διαμορφώθηκαν σε 607,93 εκατ. ευρώ το 2025, έναντι 656,49 εκατ. ευρώ το 2024, καταγράφοντας μείωση 48,56 εκατ. ευρώ ή 7,4%. Πιο συγκεκριμένα, ο φόρος μεταβίβασης στις οικοδομές (κατοικίες, επαγγελματικά κτίρια κ.λπ.) περιορίστηκε στα 503,45 εκατ. ευρώ από 537,29 εκατ. ευρώ (-6,3%). Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η κάμψη στα οικόπεδα και αγροτεμάχια, με τα έσοδα από τους φόρους μεταβίβασης να υποχωρούν στα 104,48 εκατ. ευρώ από 119,2 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας πτώση 12,35%.
Παράγοντες της αγοράς αποδίδουν την υποχώρηση των συναλλαγών στο παρατεταμένο ράλι τιμών, αλλά και στο αυξημένο κόστος κατασκευής και ανακαίνισης. Σε συνδυασμό με τη μείωση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών, οι εξελίξεις αυτές λειτουργούν ανασταλτικά για νέες αγορές. Όπως επισημαίνουν στελέχη της κτηματαγοράς, όταν το κόστος απόκτησης αυξάνεται ταχύτερα από τα εισοδήματα, οι υποψήφιοι αγοραστές αναβάλλουν τις αποφάσεις τους ή περιορίζουν τις επιλογές τους, οδηγώντας σε μείωση του όγκου των συναλλαγών.
Γονικές παροχές
Στον αντίποδα, αυξημένη είναι η δραστηριότητα στις μεταβιβάσεις εντός οικογένειας. Τα έσοδα από γονικές παροχές, δωρεές και κληρονομιές ανήλθαν σε 266,03 εκατ. ευρώ από 235,09 εκατ. ευρώ πέρυσι, σημειώνοντας άνοδο περίπου 13%. Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει το αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ που ισχύει από το 2021 για συγγενείς Α΄ κατηγορίας (γονείς, τέκνα, σύζυγοι, παππούδες), το οποίο έχει ενθαρρύνει τη μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας χωρίς φορολογική επιβάρυνση έως το συγκεκριμένο όριο.
Παρά τη μείωση στα έσοδα από τον φόρο μεταβίβασης, τα συνολικά έσοδα από τη φορολογία ακινήτων παραμένουν σε ικανοποιητικά επίπεδα, καθώς η αύξηση στις γονικές παροχές και κληρονομιές λειτουργεί εξισορροπητικά, διατηρώντας τη συνολική εισπραξιμότητα.
Σε ό,τι αφορά την πορεία των τιμών, η Τράπεζα της Ελλάδος εκτιμά ότι η ανοδική τάση θα συνεχιστεί και το 2026, αλλά με χαμηλότερο ρυθμό σε σχέση με τα προηγούμενα έτη, καθώς η αγορά εισέρχεται σε πιο ώριμη φάση. Σύμφωνα με τα στοιχεία της, το εννεάμηνο του 2025 οι τιμές των διαμερισμάτων αυξήθηκαν σε ονομαστικούς όρους κατά 7,5%, έναντι 9,7% το αντίστοιχο διάστημα του 2024.
Μεγαλύτερη άνοδο κατέγραψαν τα παλαιά διαμερίσματα (άνω των πέντε ετών) με 7,7%, έναντι 7,3% για τα νέα. Σε γεωγραφικό επίπεδο, υψηλότερους ρυθμούς αύξησης εμφάνισαν η Θεσσαλονίκη, οι λοιπές μεγάλες πόλεις και οι υπόλοιπες περιοχές της χώρας (9,7%, 8,5% και 8,9% αντίστοιχα), ενώ η Αθήνα κινήθηκε με πιο συγκρατημένο ρυθμό 6,1%, επιβεβαιώνοντας την τάση σταδιακής επιβράδυνσης της αγοράς.