Σε τροχιά υλοποίησης εισέρχεται ο διαγωνισμός για τις τετραετείς συμβάσεις στις άγονες ακτοπλοϊκές γραμμές, μετά την απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου να επιτρέψει το άνοιγμα των φακέλων, με εξαίρεση τον φάκελο 38 που αφορά τη γραμμή Κάσος-Κρήτη, για την οποία εκκρεμεί προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας από ακτοπλοϊκή εταιρεία.
Για τη συγκεκριμένη υπόθεση δεν έχει ακόμη εκδοθεί απόφαση από το ΣτΕ, ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες, αυτή αναμένεται το προσεχές διάστημα. Πηγές του Υπουργείου Ναυτιλίας ανέφεραν στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ότι στις 20 Απριλίου, παρουσία εκπροσώπων των ακτοπλοϊκών εταιρειών, θα ανοίξουν οι σχετικοί φάκελοι.
Στις περιπτώσεις όπου υπάρχει ενδιαφέρον από περισσότερες της μίας εταιρείας, τα αιτήματα θα εξεταστούν αναλυτικά από αρμόδια επιτροπή του υπουργείου Ναυτιλίας.
Αντίθετα, όπου δεν υπάρχει ανταγωνισμός για την ίδια γραμμή, η διαδικασία θα προχωρήσει άμεσα.
Σημειώνεται ότι προκειμένου να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη εξυπηρέτηση των νησιωτικών περιοχών και έως ότου η απόφαση τελεσιδικήσει από το ΣτΕ, το Υπουργείο Ναυτιλίας θα προχώρησει σε απευθείας αναθέσεις δρομολογίων έως τα μέσα Σεπτεμβρίου, έως ότου υπάρξει οριστική δικαστική κρίση για τη γραμμή Κάσος-Κρήτη. Εως τότε πάντως καλύπτεται και αυτή η γραμμή.
Σημειώνεται ότι με νέο πολυετή σχεδιασμό επανακαθορίζεται το πλαίσιο των συμβάσεων για τις άγονες γραμμές, σηματοδοτώντας μια σαφή μετατόπιση από τη βραχυπρόθεσμη διαχείριση σε ένα πιο σταθερό και επενδυτικά φιλικό μοντέλο ακτοπλοϊκής εξυπηρέτησης.
Για πρώτη φορά, οι συμβάσεις παύουν να είναι ετήσιες και αποκτούν τετραετή διάρκεια, καλύπτοντας την περίοδο από 1η Νοεμβρίου 2025 έως 31η Οκτωβρίου 2029.
Η αλλαγή αυτή ενισχύει την προβλεψιμότητα του δικτύου, επιτρέποντας τόσο στο κράτος όσο και στις ακτοπλοϊκές εταιρείες να προγραμματίζουν με μεγαλύτερη ασφάλεια τα δρομολόγια, τη διάθεση πλοίων και τις επενδύσεις τους.
Παράλληλα, αυξάνεται σημαντικά η χρηματοδότηση, με το συνολικό κονδύλι να ανέρχεται στα 668 εκατ. ευρώ για την τετραετία, έναντι χαμηλότερων ετήσιων προϋπολογισμών στο παρελθόν.
Η ενίσχυση αυτή αποσκοπεί στην κάλυψη του αυξημένου λειτουργικού κόστους αλλά και στη διατήρηση της συνδεσιμότητας μικρών και απομακρυσμένων νησιών που εξαρτώνται σχεδόν αποκλειστικά από τις θαλάσσιες μεταφορές.
Κομβικό στοιχείο του νέου πλαισίου αποτελεί και η πρόβλεψη για ένταξη νεότευκτων πλοίων κατά τη διάρκεια των συμβάσεων.
Η δυνατότητα αυτή δημιουργεί κίνητρα για ανανέωση του στόλου, με έμφαση σε πιο αποδοτικά και περιβαλλοντικά φιλικά πλοία, ανταποκρινόμενα στις σύγχρονες απαιτήσεις της ευρωπαϊκής και διεθνούς ναυτιλιακής πολιτικής.
Συνολικά, το νέο μοντέλο επιχειρεί να ισορροπήσει μεταξύ κοινωνικής συνοχής και επιχειρησιακής βιωσιμότητας, διασφαλίζοντας τη συνεχή εξυπηρέτηση των νησιωτικών περιοχών, ενώ ταυτόχρονα δημιουργεί συνθήκες μεγαλύτερης σταθερότητας για την αγορά της ακτοπλοΐας.
Σημειώνεται, εξάλλου, ότι στις 24 Ιουνίου προγραμματίζεται να κριθεί και η εξέλιξη του διαγωνισμού για τη νέα γραμμή «Αλεξανδρούπολη – Σίγρι Λέσβου – Μεστά Χίου», με υποχρεωτική στάση στον Πειραιά για την οποία έχει προσφύγει και γι’ αυτή ακτοπλοϊκή εταιρεία στο ΣτΕ.
Το συγκεκριμένο έργο έχει ενταχθεί στο Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, με συνολική δημόσια δαπάνη 12,5 εκατ. ευρώ. Η συγκεκριμένη γραμμή έχει έντονο αναπτυξιακό αποτύπωμα, καθώς στοχεύει στην ενίσχυση της τοπικής οικονομίας του Έβρου, που επλήγη από τις πρόσφατες καταστροφικές πυρκαγιές.
Προβλέπεται η εκτέλεση ενός εβδομαδιαίου δρομολογίου για τρία χρόνια από φορτηγό-οχηματαγωγό πλοίο, με δωρεάν μεταφορά φορτίων επιχειρήσεων της περιοχής.
Για τον σκοπό αυτό δεσμεύονται περίπου 2.000 τ.μ. ανά δρομολόγιο, που αντιστοιχούν σε έως και 70 φορτηγά, με δυνατότητα φόρτωσης έως 12 ώρες πριν τον απόπλου. Σκοπός του συγκεκριμένου έργου ήταν να στηριχθεί και να αναδιαρθρωθεί η τοπική οικονομία μετά το πλήγμα των καταστροφών που υπέστη από τις πυρκαγιές το 2023, με τη μείωση του μεταφορικού κόστους των τοπικών επιχειρήσεων.