Η ελληνική ενεργειακή αγορά εμφανίζεται μέχρι και αυτή τη στιγμή θωρακισμένη έναντι των διεθνών αναταράξεων που προκαλεί η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των κορυφαίων στελεχών του κλάδου. Παρά το γεγονός ότι η γεωπολιτική αστάθεια παραμένει έντονη και δεν διαφαίνεται άμεση αποκλιμάκωση, οι μεγάλοι ενεργειακοί όμιλοι της χώρας υποστηρίζουν ότι η Ελλάδα διαθέτει πλέον ισχυρότερες άμυνες, σε σχέση με το παρελθόν.
Οι τοποθετήσεις του επικεφαλής της ΔΕΗ Γιώργου Στάσση, του διευθύνοντος συμβούλου της Μονάδας Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας & Αποθήκευσης Ενέργειας του Ομίλου Κοπελούζου και διευθύνοντος συμβούλου του φορέα ανάπτυξης και υλοποίησης του έργου GREGY Γιάννη Καρύδα, του διευθύνοντος συμβούλου της Helleniq Energy Ανδρέα Σιάμισιη και του αναπληρωτή διευθύνοντος συμβούλου της Motor Oil Πέτρου Τζαννετάκη έγιναν στο πλαίσιο συνεδρίου που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα από το πρακτορείο Bloomberg υπό τον τίτλο «Greek Energy – The New Era», παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, σε μια χρονική συγκυρία κατά την οποία συμπληρώθηκαν τρεισήμισι εβδομάδες πολεμικών συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή.
Το διεθνές περιβάλλον παραμένει ρευστό, ενώ σε ευρωπαϊκό επίπεδο εντείνονται οι συζητήσεις για παρεμβάσεις με στόχο τη συγκράτηση του ενεργειακού κόστους, ενόψει και των σχετικών αποφάσεων που αναμένονται από τη Σύνοδο Κορυφής αύριο Πέμπτη.
Τα πολύπειρα στελέχη της αγοράς επεσήμαναν ότι η σημερινή εικόνα δεν θυμίζει σε τίποτα την κρίση του 2022, όταν η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία προκάλεσε σοβαρές αναταράξεις στον εφοδιασμό φυσικού αερίου και εκτόξευσε τις τιμές σε πρωτοφανή επίπεδα. Αντίθετα, σήμερα η Ευρώπη εμφανίζεται πιο προετοιμασμένη, ενώ ειδικότερα η Ελλάδα έχει ενισχύσει τη θέση της, αξιοποιώντας την εμπειρία της προηγούμενης κρίσης και επιταχύνοντας τη μετάβασή της σε ένα πιο διαφοροποιημένο ενεργειακό μοντέλο.
Γιώργος Στάσσης (ΔΕΗ): «Η απανθρακοποίηση είναι ο μοναδικός δρόμος που οδηγεί σε μια Ευρώπη ενεργειακά ασφαλή και ανταγωνιστική»
Ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του Ομίλου ΔΕΗ Γιώργος Στάσσης, σημείωσε ότι η εξάρτηση της Ευρώπης από περιοχές υψηλού γεωπολιτικού ρίσκου δεν είναι πλέον τόσο έντονη όσο στο παρελθόν, γεγονός που ενισχύει την ασφάλεια εφοδιασμού. Όπως εξήγησε, η Ελλάδα έχει μεταβάλει ουσιαστικά τη θέση της στον ενεργειακό χάρτη, περνώντας μέσα σε λίγα χρόνια από καθαρός εισαγωγέας ηλεκτρικής ενέργειας σε καθαρό εξαγωγέα, εξέλιξη που συνδέεται με τη σημαντική αύξηση της συμμετοχής των ανανεώσιμων πηγών στο ενεργειακό μείγμα και την ανάπτυξη διασυνδέσεων με τις γειτονικές χώρες, γεγονός που ενίσχυσε τη θέση μας στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Όπως τόνισε χαρακτηριστικά: «Η γεωπολιτική αστάθεια έχει κάνει ακόμα πιο σαφή την αποστολή μας: Η Ευρώπη πρέπει να αντικαταστήσει την εισαγόμενη αβεβαιότητα με την εγχώρια ανθεκτικότητα και η λύση είναι ο συνδυασμός υψηλής διείσδυσης ΑΠΕ, σύγχρονων δικτύων και ευέλικτων πόρων (σ.σ. μονάδων αποθήκευσης και σύγχρονων μονάδων φυσικού αερίου) μεγάλης κλίμακας». Και πρόσθεσε: «Μεταβαίνοντας σε ένα σύστημα με κεντρικό πυλώνα τις εγχώριες ΑΠΕ, πετυχαίνουμε διπλή νίκη: Αποσυνδέουμε τις οικονομίες μας από την αστάθεια που προκαλούν τα παγκόσμια σοκ προσφοράς, ενώ παράλληλα μειώνουμε το ενεργειακό κόστος. Η απανθρακοποίηση είναι ο μοναδικός δρόμος που οδηγεί σε μια Ευρώπη ενεργειακά ασφαλή και ανταγωνιστική».
Γιάννης Καρύδας (Όμιλος Κοπελούζου): «Η χώρα μας αποκτά ηγετικό ενεργειακό ρόλο μέσα από την υλοποίηση έργων όπως το GREGY»
Από την πλευρά του, ο διευθύνων σύμβουλος της Μονάδας Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας & Αποθήκευσης Ενέργειας του Ομίλου Κοπελούζου και Διευθύνων Σύμβουλος του φορέα ανάπτυξης και υλοποίησης του έργου GREGY Γιάννης Καρύδας, παρουσίασε τις θετικές προοπτικές της Ελλάδας, ως επενδυτικού προορισμού και την προοπτική ανάδειξης της χώρας σε σημαντικό ενεργειακό κόμβο της Νοτιοανατολικής Μεσογείου.
Έδωσε έμφαση στον κομβικό ρόλο του ενεργειακού τομέα για τη χώρα μας και τη θωράκιση που η ενέργεια μπορεί να προσφέρει στην οικονομία. Στο πλαίσιο αυτό, ανάδειξε τις ευοίωνες προοπτικές που έχει η Ελλάδα προκειμένου να μεταμορφωθεί σε σημαντικό ενεργειακό ρόλο στη περιοχή μας, αποκτώντας ηγετικό ρόλο μέσα από την υλοποίηση έργων, όπως αυτό της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Αιγύπτου (GREGY), το οποίο θα μεταφέρει καθαρή ενέργεια από την Αίγυπτο στη χώρα μας και ακολούθως στην Ευρώπη, προσφέροντας με αυτό τον τρόπο διαφοροποίηση του ενεργειακού εφοδιασμού και σημαντική ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας, συμβάλλοντας καταλυτικά την θωράκιση και ενίσχυση της ελληνικής οικονομίας.
«Ενεργειακή ασφάλεια, σημαίνει και εθνική ασφάλεια. Το GREGY, μεταφέροντας καθαρή ενέργεια σε ανταγωνιστικές τιμές και με baseload προφίλ, θα αποτελέσει επιπλέον κίνητρο για την υλοποίηση σημαντικών επενδύσεων στη χώρα μας, όπως των ενεργειακών Data Centers με τεχνητή νοημοσύνη» τόνισε χαρακτηριστικά. Πρόσθεσε δε ότι η χώρα μας, διαθέτει όχι μόνο εξαιρετικούς φυσικούς πόρους, ανέμου και ήλιου, αλλά και προνομιακή γεωγραφική θέση, λόγω της γειτνίασής της σε χώρες όπως η Αίγυπτος, με μεγάλες διαθέσιμες επίπεδες εκτάσεις με εξαιρετικό επίσης ανεμολογικό και ηλιακό δυναμικό, γεγονός που της δίνει το μοναδικό προνόμιο να αποτελέσει πύλη εισόδου καθαρής ενέργειας για την Ευρώπη, και με την ηλεκτρική διασύνδεση GREGY να δημιουργεί έναν κάθετο διάδρομο ηλεκτρικής ενέργειας Νότου-Βορρά.
Με την υλοποίηση του GREGY, το οποίο αναπτύσσει η εταιρεία ELICA INTERCONNECTOR S.M. S.A. του Ομίλου Κοπελούζου, οι ελληνικές βιομηχανίες θα μειώσουν το ενεργειακό τους κόστος, το οποίο αποτελεί σήμερα τη σημαντικότερη παράμετρο επιβίωσης, ιδιαίτερα για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες, και θα αποκτήσουν ανταγωνιστικό εξαγωγικό προσανατολισμό. Ταυτόχρονα θα δημιουργηθούν χιλιάδες νέες άμεσες και έμμεσες θέσεις εργασίας και θα ενισχυθεί με το τρόπο αυτό σημαντικά η ελληνική οικονομία. Η ηλεκτρική διασύνδεση του GREGY θα οδηγήσει σε ενοποίηση των ενεργειακών αγορών, δημιουργώντας μεγαλύτερη ρευστότητα στην αγορά. Να σημειωθεί ότι το εν λόγω έργο GREGY, έχει ενταχθεί στη λίστα έργων PCI/PMI της Ευρωπαϊκής ένωσης, καθώς και στο πλαίσιο Global Gateway, το οποίο περιλαμβάνει έργα κρίσιμων υποδομών για την Ευρώπη, αποτελώντας ένα έργο πνοής για τη χώρα μας, με πολύπλευρα ενεργειακά, περιβαλλοντικά, οικονομικά και γεωστρατηγικά οφέλη.
Πέτρος Τζαννετάκης (Motor Oil): «Αν δεν είχαμε μάθει να επιβιώνουμε στις κρίσεις, δεν θα ήμασταν εδώ τώρα»
Ο αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος της Motor Oil Πέτρος Τζαννετάκης, εστίασε στη σημασία της στρατηγικής διαφοροποίησης των δραστηριοτήτων του Ομίλου, ως βασικού παράγοντα αντοχής απέναντι στις διεθνείς κρίσεις. Όπως ανέφερε, οι επιλογές που έγιναν σε βάθος δεκαετίας, με την επέκταση σε τομείς όπως οι ανανεώσιμες πηγές και η κυκλική οικονομία, έχουν δημιουργήσει ένα πιο ισχυρό και ευέλικτο επιχειρηματικό μοντέλο. Η διατήρηση ισορροπίας ανάμεσα στην ενεργειακή ασφάλεια, τη βιωσιμότητα και το κόστος αποτελεί διαρκή πρόκληση, ενώ η γεωγραφική θέση της Ελλάδας δημιουργεί αυξημένες προσθέτει αλλά και ευκαιρίες.
Υπογράμμισε επίσης ότι η συνύπαρξη της παραδοσιακής δραστηριότητας της Motor Oil, της διύλισης, με νέες επενδύσεις, καθίσταται αναγκαία για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας του Ομίλου σε ένα ταχέως μεταβαλλόμενο περιβάλλον. «Αν δεν είχαμε μάθει να επιβιώνουμε στις κρίσεις, δεν θα ήμασταν εδώ τώρα. Μέρος του DNA μας θα πρέπει να είναι η συνέχεια, η συνέπεια και η σταθερότητα» κατέληξε.
Ανδρέας Σιάμισιης (Helleniq Energy): «Μάθαμε να λειτουργούμε υπό συνθήκες συνεχούς αβεβαιότητας»
Τέλος, ο διευθύνων σύμβουλος της Helleniq Energy Ανδρέας Σιάμισιης, υπογράμμισε ότι η ενεργειακή μετάβαση στην Ευρώπη επιταχύνεται υπό την πίεση των κρίσεων, ωστόσο παραμένει μια σύνθετη διαδικασία, καθώς μεγάλο μέρος των ενεργειακών αναγκών που φθάνει περίπου το 50% εξακολουθεί να καλύπτεται από ορυκτά καύσιμα, παρά τη μεγάλη στροφή που έχει γίνει προς τις ΑΠΕ. Η επίτευξη ισορροπίας ανάμεσα σε προσιτές τιμές, ασφάλεια εφοδιασμού και περιβαλλοντικούς στόχους συνιστά, σύμφωνα με τον ίδιο, μια δύσκολη εξίσωση.
Υπενθύμισε ότι τα τελευταία χρόνια οι διεθνείς αγορές έχουν επηρεαστεί επανειλημμένα από γεωπολιτικές εξελίξεις σε περιοχές όπως η Λιβύη, το Ιράκ, το Ιράν και η Ρωσία, αλλά και από προβλήματα σε κρίσιμες θαλάσσιες οδούς όπως αυτή του Σουέζ, με αποτέλεσμα να καταγράφεται αυξημένο κόστος και μεγαλύτερη αβεβαιότητα. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι επαναλαμβανόμενες κρίσεις μας έχουν οδηγήσει στο να έχει μάθει πλέον ο κλάδος να λειτουργεί υπό συνθήκες συνεχούς αβεβαιότητας. Παράλληλα, τόνισε τη σημασία της ενίσχυσης της εγχώριας παραγωγής, είτε μέσω ανανεώσιμων πηγών είτε μέσω αξιοποίησης πιθανών ενεργειακών πόρων, ενώ επισήμανε ότι η Ελλάδα εξελίσσεται σταδιακά σε σημαντικό ενεργειακό κόμβο, με το LNG να καλύπτει όλο και μεγαλύτερο μέρος της προσφοράς στην περιοχή μας.
Μεγιστοποιεί όμως και την ανάγκη για πρόσθετες μονάδες αποθήκευσης και επαναεριοποίησης φυσικού αερίου (π.χ. ένα τριπλό terminal LNG στη Θεσσαλονίκη).